طراحی آرمانگرایانه

اگر روی پروژه‌ای کار می‌کنید، باید درک صحیحی از هدف‌تان داشته‌باشید. همچنین باید بتوانید اهداف کلیدی کاربران هدف (مخاطب) را شناسایی کنید و به راه‌حلی با ارزش برسید که رسیدن به هدف را تضمین می‌کند.

نیاز، فلسفه وجود وب‌سایت

وب در اصل یک واسط اطلاعات است. افراد، برای پاسخ به نیاز اطلاعاتی عده دیگری، نسبت به انتشار محتواهای مختلف اقدام می‌کنند. موفقیت در جلب توجه و چگونگی برآورده‌کردن آن نیازها بستگی دارد. ممکن است این اطلاعات سخت (غیرقابل تغییر از سوی کاربر) باشند، مثل زمان‌های پرواز بین تهران تا مشهد یا نرم (قابل تغییر از سوی کاربر)، مثل نظر دادن درباره‌کیفیت یک شرکت، محصول یا سرویس.

سایت شما احتمالا حاوی اطلاعاتی است که افراد به‌آن نیاز دارند یا این که شما می‌خواهید این اطلاعات را در اختیار کاربر بگذارید، ولی کاربر آن‌اطلاعات را نمی‌خواهد. نکته جالب‌تر این که سایت شما می‌تواند فقط یک پل باشد تا چند مشتری را به‌یکدیگر وصل کند و آن‌ها از همدیگر اطلاعات بگیرند.

روشن است که تمام وب‌سایت‌ها از هر نوعی که باشند، سعی می‌کنند نیازهای مختلف را برطرف کنند. ناشران نیازی دارند که آن‌ها را به سمت انتشار اطلاعات حرکت می‌دهد (کسب درآمد، جمع‌آوری اطلاعات، تبلیغ برای یک مارک تجاری.) بازدیدکنندگان سایت نیز نیازهایی دارند که باعث می‌شود به این سایت‌ها رجوع کنند (کسب درآمد، موفقیت بیشتر در کارشان، سرگرم شدن.)

پشت همه این نیازها اهدافی وجود دارد که رفتار و خواسته‌های ما را هدایت می‌کند. این اهداف ما هستند که ما را به استفاده از وب‌سایت‌ها، خرید محصولات و استفاده از سرویس‌ها ترغیب می‌کنند.

رفتار یعنی هدف‌‌های خاصی را در پیش گرفتن

وقتی مردم به یک سایت رجوع می‌کنند، به‌دنبال به‌دست آوردن چیزی هستند یا می‌خواهند به وضعیت خاصی برسند که در آن وضعیت، کاری را انجام دهند یا چیزی را به‌دست بیاورند. به‌هرحال، هیچ‌کس بی‌دلیل به یک وب‌سایت سر نمی‌زند. ‌ ‌

اگر در مقام مدیر یک وب‌سایت تجاری هستید، اهداف‌تان از نوع اهداف استراتژیک یا تاکتیکی هستند که تمام فعالیت‌های شما به آن اهداف بستگی خواهد داشت.

حتی اگر فقط یک کاربر وب معمولی هستید، باز هم این اهداف هستند که روی کارهای شما در وب (کلیک روی لینک‌های معمولی در صفحه‌ها یا صرف زمان برای گشتن در صفحه‌های وب) تاثیر می‌گذارند.

هیچ‌کس ناخودآگاه و فقط برای این که واسط طراحی شده یک وب‌سایت زیباست، به یک فروشگاه اینترنتی نمی‌رود. معمولا افراد به این نوع سایت‌ها می‌روند تا یک داد و ستد سودمند داشته باشند یا محصول خاصی را که مدنظرشان است خریداری کنند. این یافتن‌ها، به ما کمک می‌کنند تا یک راه صددرصدی پیش روی خود ببینیم(هوشمندانه، زیبا، راحت، القا کننده.) به‌همین دلیل است که سایت را می‌توان راهی برای رسیدن به هدف تعبیر کرد.

بررسی موردی: ثبت بلیت‌‌های قطار

وب‌سایت‌های بسیاری وجود دارد که امکان سفارش بلیت قطار را فراهم می‌کنند، ولی صرف سفارش بلیت، هدفی نیست که کاربر برای رسیدن به آن به این‌نوع سایت‌ها می‌رود.

فرض کنید آخر شب بلیت قطار را برای حرکت صبح فردا رزرو می‌کنید. هدف شما این خواهد بود که شب را با خیال راحت استراحت کنید، با این فرض که وقتی شما روز بعد به ایستگاه قطار بروید، بلیت شما آماده خواهد بود. شما وقتی به هدف‌تان می‌رسید که بلیت خود را به‌سرعت و با امنیت بالا سفارش دهید و پیغام انجام موفقیت‌آمیز سفارش بلیت را دریافت کنید.

آگهی‌دهندگان تبلیغاتی، چندین دهه است که می‌دانند سطح زندگی و طریقه زندگی آن‌ها روی تصمیم‌گیری‌هایشان برای انتخاب یک محصول تأثیر می‌گذارد. این انتخاب می‌تواند انتخاب لباس، ماشین و یا حتی بطری‌آب معدنی باشد. این مساله دلیل اصلی استفاده آگهی‌دهندگان از تصاویری است که حدس می‌زنند مخاطب هدف‌شان، در آن شیوه زندگی حضور دارد. ‌ ‌

اگر بخواهیم خلاصه تعریف کنیم، طراحی مبتنی بر هدف، روندی از طراحی است که به‌طور خاص و به‌‌عمد، راهی را فراهم می‌کند تا کاربران به اهداف‌شان برسند.

‌محمد حسین کردونی