نگاه آمریکا به شرق آسیا

البته از اهداف سفر وی حضور در نشست سازمان همکاری های اقتصادی آسیا و اقیانوسیه «اپک» در سنگاپور نیز می‌باشد که به همراه اوباما رئیس جمهور آمریکا انجام می‌شود. با توجه به سفرهای گذشته مقامات آمریکایی از جمله هیلاری کلینتون به اندونزی و برخی مقامات دفاعی به از جمله رابرت گیتس وزیر دفاع به ژاپن و کره جنوبی و چند کشور شرقی ، می توان گفت که آمریکا گرایش جدیدی را به شرق آسیا آغاز کرده است . با توجه به مواضع گذشته افراد مانند اوباما رئیس جمهور آمریکا به تحولات شرق آسیا ، سفر هیلاری کلینتون و سپس اوباما به این منطقه را می‌توان از سفر اروپایی آن پر اهمیت‌تر دانست چرا که برگرفته از چالشهای داخلی به ویژه در حوزه  اقتصادی و سیاستهای جهانی آمریکا برای احیای قدرت می‌باشد.

اولا حضور در نشست «اپک» که مجموعه‌ای از کارکردهای سیاسی و اقتصادی است و اوباما نیز در آن شرکت می‌کند فرصتی برای واشنگتن است تا به کمک سایر کشورها به کاهش بحران اقتصادی بپردازد. از سوی دیگر به بهانه همگرایی جهانی ،  رضایت حاضران در این نشست برای رسیدن به اهداف جهانی آمریکا را کسب کند. به عبارتی دیگر آمریکا به دنبال منابع جدید برای فرار از بحران های اقتصادی خود است در حالی که در سایه سیاست های استعماری اش را نیز پیگیری می کند.ثانیا حضور در سنگاپور و فیلیپین در شرایطی که کشورهای شرق آسیا به ویژه ژاپن و کره جنوبی با ادامه فعالیت نظامی آمریکا در کشورشان مخالف هستند و از سوی دیگر آمریکا سیاست توسعه نظامی در سراسر جهان را آغاز کرده  را می‌توان تحرکی جدید برای افزایش نفوذ آمریکا در شرق دانست که جنبه توسعه طلبانه نظامی دارد.

نمود مشابه این اقدام را در اقدام نظامی آمریکا در آسیای مرکزی و قفقاز ، کلمبیا در آمریکای لاتین و چند کشور در آفریقا مشاهده کرد.  البته همچنان مسئله مبارزه با تروریسم بهانه اصلی این اقدام را تشکیل می‌دهد. برخی ناظران سیاسی فعال شدن شبکه های تروریستی در سراسر جهان را از سناریوهای آمریکا برای تحقق این اهداف می دانند که در هفته های اخیر نیز نمود آن را در کشورهایی مانند فیلیپین و اندونزی می توان مشاهده کرد . ثالثا نکته اساسی سیاست آمریکا برای مقابله با نفوذ منطقه‌ای و جهانی چین است که از طریق حضور در نزدیکی مرزهای چین و نیز مشارکت در سازمانهای منطقه‌ای نظیر «اپک» اجرا می‌شود. آمریکا با رویکرد به بالکان و آسیای مرکزی و قفقاز طرح مهار روسیه را اجرا می‌کند اکنون با رویکرد به شرق آسیا نیز عملا برای تقابل با چین آماده می‌شود چنانکه توسعه روابط با مالزی و اندونزی را نیز در دستور کار قرار داده است. البته آمریکا که در بعد نظامی به چین نیاز دارد در قالب همکاری های اقتصادی و نیز مبارزه با تروریسم سعی در اجرای این سیاست دارد که با اعتراض چین مواجه شده است. آمریکا در کنار این تحرکات با دخالت در امور داخلی چین نظیر مسائل تبت ، سینگ کیانگ و تایوان سعی در رسیدن به اهداف ضد چینی خود دارد.

 به هر تقدیر می‌توان گفت که سفر کلینتون چارچوبی دیگر از سیاستهای نظامی گرایانه و استعماری آمریکا است که می‌تواند چالشهای جدیدی را در شرق آسیا به همراه داشته باشد به ویژه اینکه این دیدارها عملا به چالش کشاندن چین است که مسلما واکنش این کشور را به همراه دارد  چنانکه همزمان با این تحرکات، هوجین تائو رئیس جمهور چین پس از یک دهه از مالزی دیدار می‌کند که نشانگر سیاست تقابلی چین در برابر آمریکا است. آمریکا با این رویکردها نشان می دهد که همچنان سیاست توسعه طلبی بویژه در بخش نظامی را در جهان را پیگیری می کند و شعار تغییر اوباما همچنان در حد شعاری دروغین و توجیه گرا برای سیاست های زیاده طلبانه آمریکا باقی مانده است.

قاسم غفوری