نزدیکترین رقیب کرزای کیست؟

با فرا رسیدن ظهر پیشخدمت‌ها در حالی که سینی‌‌هایی بزرگ در دست دارند با عجله در حال بالا و پایین رفتن از پله‌های ساختمان 4 طبقه هستند تا نهار را که نوعی غذای محلی موسوم به پلو است و از برنج، ‌گوشت‌گوسفند و کشمش تشکیل شده برای 500 نفری که در ستاد انتخابات دکتر عبدالله فعالیت می‌کنند، سرو کنند.

کارکنان این ستاد با گذشت هر روز و نزدیک‌تر شدن زمان برگزاری انتخابات بر فعالیت خود می‌افزایند. کمتر از چهار ماه قبل و زمانی که تا دوره فعالیت‌های تبلیغاتی نامزدها فرصت زیادی باقی بود نظرسنجی‌ها از کسب 7 درصد از مجموع آرا توسط دکتر عبدالله حکایت داشت در حالی که حامد کرزای، رئیس‌‌جمهور کنونی که بخت اول احراز پست ریاست‌جمهوری در دور بعدی است حائز 33 درصد آرا بود.

در آن زمان عبدالله به رغم ثبت‌نام برای مشارکت در انتخابات به عنوان نامزد هنوز موضعی قطعی اتخاذ نکرده بود و حتی برای حضور در انتخابات تردید داشت اما با آغاز تبلیغات انتخاباتی به یمن پخش آگهی‌های تبلیغاتی از شبکه‌های رادیو و تلویزیونی خصوصی افغان و برگزاری نشست‌های انتخاباتی شانس او برای پیروزی به شکل قابل توجهی افزایش یافته است.اگرچه براساس بررسی‌های انجام شده توسط کمیسیون انتخاباتی مستقل افغانستان که متشکل از نمایندگان قوه مقننه، سازمان ملل و دستگاه قضایی افغانستان است شبکه‌های رادیو و تلویزیون دولتی افغانستان 70 درصد فرصت‌های تبلیغاتی را در اختیار کرزای گذاشته‌اند و تنها 30 درصد زمان تبلیغات به 40 کاندیدای رقیب او اختصاص یافته است اما به نظر می‌رسد با نزدیک‌تر شدن زمان برگزاری انتخابات فاصله عبدالله با کرزای کمتر و کمتر می‌شود.

عبدالله برای تبلیغات آن هم در کشوری درگیر جنگ شیوه‌ای نامتعارف را در پیش گرفته است. در حالی که کرزای با استفاده از امتیازاتی که موقعیت او به عنوان رئیس‌جمهور برایش به ارمغان آورده بخش اعظم توان خود را معطوف جلب حمایت چهره‌های سیاسی برجسته و جنگ‌سالاران پیشین و پخش برنامه تبلیغاتی از طریق رسانه‌های دولتی کرده است یا اشرف غانی، وزیر دارایی پیشین افغانستان که با پخش تیزرهای تبلیغاتی تلویزیونی و ریخت‌وپاش‌های آنچنانی به میدان آمده است عبدالله خیابانی‌‌ها را به عرصه تبلیغات خود تبدیل کرده است.

عبدالله که زمانی از چهره‌های برجسته ائتلاف شمال و به نوعی وزیر امور خارجه آنان بود با سفر به بیش از نیمی از 34 ولایت افغانستان سعی کرده رابطه‌ای چهره‌به‌چهره با افغان‌ها برقرار کند. او با برافراشتن چادرهایی رنگین که معمولا برای مجالس 6 دسامبر برپا می‌شوند به دنبال تعامل با رای‌دهندگان و جلب آرای آنان از این طریق است.

بی‌شک چنین رویکردی با مخاطرات بسیاری همراه است. دو هفته قبل بود که طالبان با انتشار بیانیه‌ای هشدارآمیز بر روی وب‌سایت خود از مردم افغانستان خواست انتخابات را تحریم کنند و در عین حال هشدار داد از تمامی قوای خود برای مختل کردن روند برگزاری انتخابات بهره خواهد جست.

با وجود همه این مخاطرات، عبدالله که چشم‌پزشکی تحصیلکرده غرب است با در پیش گرفتن رویکردهای پوپولیستی آن هم در کشوری که تنها 32 درصد مردمش از نعمت سواد برخوردارند به دنبال عبور از رقبایش با شیو‌های نوین است. او در نطق‌هایش کم سخن می‌گوید، شعارهایی ساده و قابل فهم برای همه انتخاب کرده و حرف‌هایش منطبق با خواست و نیاز جامعه است.

عبدالله در یکی از نشست‌های انتخاباتی در ولایت پنج‌شیر در شمال شرق افغانستان که از دیرباز پایگاه مبارزه با اشغالگری بوده است با ابراز وفاداری به شهدایی که برای آزادی افغانستان جان خود را فدا کردند، ادامه فعالیت دولت کنونی را مغایر با آرمان‌های شهدای مجاهدین توصیف کرد: ما پس از 30 سال جنگ خواستار ایجاد کشوری جدید بر پایه عدالت و برابری برای همه مردم هستیم. او که در برابر 4000 نفر از ساکنان محل سخن می‌گفت، افزود: آنچه ما می‌خواستیم فساد نبود اما مردم امروز احساس می‌کنند آرزوهایشان برباد رفته است.با وجود آن که عبدالله سعی دارد روی نقاط ضعف دولت کرزای که موجبات نارضایتی عمومی از عملکرد او را فراهم آورده است، انگشت بگذارد و از این ضعف‌ها تا حد ممکن به نفع خود استفاده کند لیکن در عین حال تلاش کرده نه به عنوان چهره‌‌ای ضدکرزای که به عنوان جانشینی برای او شناخته شود. شعارهای عبدالله تفاوت چندانی با وعده‌های کرزای ندارد و تنها رنگ و لعاب متفاوتی به خود گرفته است.

«تغییر و امید» شعارهای اصلی عبدالله هستند. او با وجود آن که ادعا دارد شخصا برای کرزای احترام قائل است اما تمرکز او بر این مساله که کرزای طی 7 سال گذشته نتوانسته مشکلات جامعه افغانستان را حل کرده و وعده‌های انتخاباتی خود چون برقراری عدالت و ریشه‌کن‌سازی فساد را برآورده سازد به نوعی می‌خواهد بگوید «قدرت را به من بدهید تا قدرت را به شما بازگردانم.»

با این حال یکی از مشکلات جدی عبدالله نداشتن برنامه برای مدیریت کشور و حل مشکلات در صورت راهیابی به کاخ ریاست‌جمهوری است. تجمعات تبلیغاتی در حمایت از عبدالله معمولا با ضیافتی کوچک و پذیرایی از حاضران با بشقابی پلو همراه است. او که از مادری تاجیک از ساکنان پنج‌شیر و پدری پشتون از اهالی قندهار متولد شده است با تلفیق شعارهای امیدبخش و پلو به فتح کاخ ریاست‌جمهوری و غلبه به کرزای امید دوخته است.

مترجم: فرزین تکلو / منبع: کریستین ساینس مانیتور