تغییرات کوچک با اثرات بزرگ
هنگام رشد جنین، رشد سلولها تابع برنامه زمانبندی شده منحصر به فردی است. بهعنوان مثال در شبکیه چشم سلولهای Cone که دریافتکننده نور بوده و در تشخیص رنگها در طول روز به ما کمک میکنند قبل از سلولهای Rod که بیشتر به نور حساسند و هنگام دید در شب به ما کمک میکنند شکل میگیرند. اما اختلاف بسیار جزئی در زمانبندی تکثیر سلول میتواند تفاوتهای زیادی که در ساختار شبکیه چشم میمون، جغد شکل (OWL) و میمون راهب (CAPUCHIN) وجود دارد را تشریح کند، حال آنکه هر دوی این میمونها جد مشترک داشتهاند.
محققان دانشگاه CORNELL و دانشگاه فدرال برزیل موفق به کشف مکانیزمی شدند که نگرش جدیدی را درباره چگونگی شکل گرفتن تغییرات مهم در ساختار مغز موجودات نخستین به وجود میآورد. این مکانیزم تکاملی از طریق تغییرات ژنتیکی کوچک که بر زمانبندی رشد نواحی مغزی اثر میگذارد، ایجاد شده است. در هر دو گونه سلولهای مخصوص چشمی در مرحله رشد اولیه از یک نوع سلول شبکیهای اجدادی منشعب شده و پرورش مییابند. در طراحی اصلی این سلولها بر اساس شرایط اکولوژیکی و نیاز اولیه، این موجودات دارای توانایی و ساختار لازم برای دیدن در روز و در شب میشوند.
محققان چگونگی رشد چشمها در جنین مربوط به هر دو نوع میمون را مورد مطالعه قرار دادند تا بهتر درک کنند چرا در شبکیه میمون جغدی مقدار سلولهای Rod نسبت به سلولهای Cone بسیار بیشتر است و بالعکس در شبکیه میمون راهب که بیشتر فعالیتش طی روز است سلولهای Cone بیش از سلولهای Rod هستند. با مقایسه زمانبندی ازدیاد سلول شبکیهای در هر دو میمون مشخص شد طولانی شدن دوره تکثیر سلول اجدادی در میمون جغدی باعث ازدیاد سلولهایRod و دیگر سلولهای مرتبط با آن شده و چشمهای حیوان را برای فعالیت شبانه تطبیق داده است. اوج زیبایی این مکانیزم تکاملی آنجاستکه چشمها را قادر میسازد که تا حدی بین حالت شب و روز سوئیچ کند.
مترجم: آتنا حسنآبادی / منبع: physorg
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
