بیماری دریاچه ارومیه

در این میان علل مختلفی در ایجاد این  وضعیت اسفناک دخیل هستند که از میان اصلی ترین دلایل به تغییرات آب و هوایی، کاهش نزولات آسمانی، بالا رفتن دمای هوا، عدم استفاده صحیح و بهینه از آب در داخل حوزه آبی، کنترل روان آب‌ها و احداث سازه‌های آبی، حفر چاه‌های آب و راندمان پایین آبیاری در داخل حوزه آبریز دریاچه ارومیه اشاره می‌شود.

تمام این مشکلات در حالی بر سر دریاچه ارومیه فرود آمده‌اند که این پارک ملی یکی از 59 ذخیره گاه طبیعی محیط زیست جهان محسوب می‌شود و به دلیل طبیعت مناسب برای زیست دائمی و موقت انواع پرندگان کمیاب و نادر جهان و زیبایی‌های طبیعی سواحل و جزایر آن، از سوی یونسکو به عنوان بیوسفر یا زیست عرصه معرفی شده است. در ضمن از نظر داشتن مینرال‌های مختلف هم دارای یکی از کمیاب ترین منابع طبیعی است.

این در حالی است که بنا بر تحقیقات انجام شده از 12 سال پیش تاکنون نمودار تراز آب پارک ملی دریاچه ارومیه رو به پایین است و مطالعات مدیریت زیست بوم حوضه آبریز دریاچه ارومیه  که با همکاری بانک جهانی به اتمام رسیده  نشان می‌دهد دریاچه ارومیه به عنوان دومین دریاچه شور جهان تا کمتر از20 سال آینده با بحران شدیدی مواجه خواهد شد.هر چند  وقتی ظرف 30 سال پهنه آبی دریاچه از 13 متر به 6 متر سقوط کرده است، چه امیدی است که دریاچه ارومیه حتی تا 15 سال دیگر هم زنده باشد.

در حال حاضر بحران آب مهم‌ترین معضل دریاچه ارومیه است. 70 درصد عوامل خشکی دریاچه مساله‌ای طبیعی و مربوط به خشکسالی سال‌های اخیر است، اما 30 درصد دیگر اقدامات انسان منشا است که تخریب گسترده دریاچه را به دنبال داشته. نیاز آبی دریاچه ارومیه در هر سال 7 میلیارد متر مکعب است و تنها راه تامین این نیاز آن است که دولت حق آب 20 درصدی دریاچه را از پشت این همه سدی که روی رودخانه‌های منتهی به دریاچه زده به دریاچه بدهد تا شاید بتوان امیدی به حیات منطقه داشت در غیر این صورت شدت زوال دریاچه نه تنها این بیمار را از بین می‌برد بلکه حیات منطقه را هم به خطر می‌اندازد.

بهاره صفوی