سراب لاغری

آمار وزارت بهداشت و درمان هم نشان می‌دهد که بیش از 27 درصد مردان و 40‌درصد زنان در کل کشور چاق هستند. در این میان 70 درصد زنان 15 تا 24 ساله و 17‌درصد مردان کشور از کم‌تحرکی به این چاقی مبتلا شده‌اند.

بنابراین با توجه به این که بیشتر افراد چاق در کشور ما در طیف سنی جوان قرار دارند، تعجبی ندارد که بازار انواع داروها، ابزار و شیوه‌های لاغری این گروه سنی را مخاطب قرار دهد و برای جذب آنان از انواع رسانه‌ها و ابزارهای ارتباطی بهره بگیرد.

«در یک ماه 3 سایز لاغر شوید»، «10 کیلو لاغری در 10 جلسه کاملا تضمینی»، «کاهش 2 سایز در یک ساعت با جدیدترین و پیشرفته‌ترین دستگاه‌ها»، «بخورید، بخوابید، لاغر شوید با چسب‌های لاغری»، و... اینها تنها بخشی از شعارهای تبلیغی موسسات لاغری هستند که شمار زیادی از آنها مجوز قانونی برای فعالیت در این زمینه را ندارند ولی هر روز براحتی به چاپ شعارهای خود در رسانه‌های مکتوب می‌پردازند و کمتر نظارتی بر عملکرد آنان صورت می‌گیرد.

دکتر علی‌اصغر سهیلی - متخصص تغذیه - با دروغ خواندن تمام شیوه‌هایی که این موسسات- بدون مجوز - در روزنامه‌ها چاپ می‌کنند، می‌گوید: باید سازوکار جدید تعریف شود تا این موسسات براحتی موفق به تبلیغ خود در رسانه‌ها نشوند. وی پیشنهاد می‌کند که ابتدا پزشکان متخصص شیوه‌های تجویزی این موسسات را برای لاغری تایید و برایشان مجوز صادر کنند و سپس رسانه‌ها با روِیت این مجوز به چاپ تبلیغات خود بپردازند.

داروهای لاغری

برخی موسسات و سالن‌های لاغری این روزها در یک فضای محدود 50- 40 متری و خرید چند دستگاه لاغری و استخدام چند منشی به فعالیت مشغولند. در این موسسات شیوه‌های متفاوت لاغر شدن تجویز می‌شود که از جمله تجویز انواع داروهای لاغری است. قرص‌ها و کپسول‌‌هایی که اتفاقا عنوانشان بارها در برنامه‌های ماهواره‌ای تبلیغ و غالبا از کشورهای عربی از جمله امارات عربی متحده به ایران وارد می‌شود. در تبلیغ این داروها ادعا می‌شود که افراد می‌توانند در ماه 2 تا 5 کیلو یا حتی بیشتر از وزن خود بکاهند.

دراین‌باره لیلا حیدری  داروساز  به برنا گفته است که این داروها به صورت تجاری عرضه می‌شوند و بیشتر دارای ماده‌ای به نام کانتین هستند. این ماده تقریبا در همه داروها و قرص‌های ضدچاقی دیده می‌شود و عاملی در اختلالات گوارشی، تهوع، استفراغ، کرامپ شکمی، بوی بد دهان و بیماری‌های کلیوی است.

به گفته این داروساز، افراد نباید از داروهایی که در مدت زمان کوتاهی وزن را پایین می‌آورد، استفاده کنند؛ چرا که این داروها ترکیبات هورمونی و تیروئیدی دارند و علاوه بر اختلالات گوارشی باعث افزایش خط سرطان هم می‌شوند.

داروهای گیاهی لاغری

کاهش اشتها، سوزاندن چربی، لاغری موضعی و... توسط داروهای گیاهی در یک یا 2 ماه از جمله ادعای برخی عطاری‌هاست که این روزها پشت ویترین مغازه‌ها خودنمایی می‌کند. این عطاری‌ها هم مجوزی برای چاق یا لاغر کردن مردم ندارند و غالبا از خواص گیاهانی می‌گویند که قادر است در کوتاه‌ترین زمان چربی‌ها را بسوزاند و سایز افراد را کاهش دهد یا حجم معده را کوچک کند و از اشتهای افراد بکاهد.

کارشناسان تغذیه دراین‌باره معتقدند، هیچ گیاهی به عنوان لاغرکننده کامل وجود ندارد. در عین حال برخی گیاهان دارویی که تحت عنوان لاغرکننده عرضه می‌شوند اگرچه قادرند 20 تا 30 درصد وزن را کاهش دهند، اما وجود آمفتامین در آنها، عوارض منفی مانند تاثیر نامطلوب بر مغز و اعصاب و سیستم گردش خون و جمع شدن آب در بدن را درپی دارند.

ابزارهای لاغری

این روزها بدون خوردن دارو هم می‌توان لاغر شد. انواع گوشواره‌ها و کمربندهای لاغری در کوتاه مدت اثر دارند، چون منجر به از دست رفتن آب بدن می‌شوند. به همین خاطر بعد از چند روز استفاده، یکی دو کیلویی از وزن افراد کم می‌شود، اما بلافاصله بعد از نوشیدن آب بدن فرد به وزن اولیه‌اش برمی‌گردد. در کمربندهای ویبره هم لرزش باعث می‌شود چربی‌ها از نواحی اطراف شکم، پهلوها و باسن جدا و به سمت قلب و کلیه حرکت کنند که در درازمدت بسیار خطرناک است.

قیمت‌های نجومی برای لاغری

اما کاهش وزن تنها به استفاده از قرص‌های لاغری که هزینه‌ای از 30 تا 100 هزار تومان (برای هر بسته 30 تا 50 عددی)‌ دارد، کمربندهای لاغری که از 10 تا 80 هزار تومان در بازار عرضه شده است، خلاصه نمی‌شود. بازار کار پزشکان تغذیه هم این روزها داغ است. آنان شیوه‌های جالبی برای اخذ حق ویزیت خود ابداع می‌کنند، از جمله این که به ازای هر کیلو اضافه وزن مراجعه‌کننده حق ویزیت او نیز افزایش می‌یابد.

این در حالی است که هر جلسه برنامه غذایی قیمت خاص دارد و برای هر 5 کیلو کاهش وزن حق ویزیت افزایش می‌یابد و... که با حق تعرفه پزشکان که از طرف وزارت بهداشت و سازمان نظام پزشکی تایید شده است، تفاوت زیادی دارد. در حال حاضر حق ویزیت بعضی از پزشکان تغذیه از 80 تا 100 هزار تومان (و چون نظارتی وجود ندارد شاید هم بیشتر)‌ متغیر است که معمولا به صورت اقساط پرداخت می‌شود!

لاغری نیاز جدید جامعه

به هر حال تمایل به لاغر شدن نیاز جدیدی در جمعیت جوان جامعه است که متاسفانه هر موسسه یا شخصیت حقیقی و حقوقی سعی می‌کند بازار این نیاز را به سمت خود جلب کند. در حالی که مریم اتابک،  کارشناس تغذیه  می‌گوید: به نظر می‌رسد این آشفته بازار نیازمند یک ساماندهی است. بسیاری از داروهایی که برای لاغری مصرف می‌شود، در فهرست دارویی کشور جایگاهی ندارد، بنابراین درباره عوارض آن هم هیچ تحقیقی صورت نگرفته است. این داروها بیشتر سوئدی، آلمانی، سوئیسی و چینی هستند و معمولا از دبی به کشور ما وارد می‌شود. مصرف این داروها باعث ریزش مو، افسردگی، اختلالات گوارشی و تحلیل رفتن بافت‌های مهمی چون قلب می‌شود.

دکتر سهیلی، متخصص تغذیه هم معتقد است: بسیاری از روش‌های درمان چاقی مثل روش سوئدی برای کشور ما مناسب نیست و فقط برای جلب توجه مردم استفاده می‌شود. وی از وزارت بهداشت و وزارت بازرگانی می‌خواهد که از ورود و توزیع این دارو و ابزارهای بدون مجوز جلوگیری کنند.

در مجموع لاغری این روزها ارزشی است که جوانان حاضرند هزینه هنگفتی را بابت آن بپردازند. اگر این بازار لگام‌گسیخته به حیات خود ادامه دهد، سلامت جوانان را در معرض خطر قرار خواهد داد.

در حال حاضر علاوه بر روزنامه‌ها، مجلات هفتگی و ماهنامه‌ها، شبکه‌های ماهواره‌ای بشدت به تبلیغ این ابزار و داروها می‌پردازند و جذابیت تصویری این تبلیغ‌ها عاملی در جذب مشتری برای آنهاست. در حالی که تحقیقات پزشکی سلامت این شیوه‌ها را تایید نمی‌کند، این دارو و ابزارها هر روز به کشورمان وارد می‌شوند بدون هیچ نظارتی....

 کتایون مصری