آشنایی با بیوفیدبک‌تراپی

اساس بیوفیدبک‌تراپی

به اثبات رسیده است که آرامش روحی و قوای ذهنی تا حد زیادی در پیشرفت روند بهبودی تاثیر دارد. از این‌رو داشتن این تعادل و آرامش روحی در بدن حائز اهمیت است.

مغز انسان مجموعه‌ای از مراکز حسی و عصبی است که روزانه پیام‌های بسیاری را از قسمت‌های مختلف بدن دریافت می‌کند و نسبت به این پیام‌ها واکنش نشان می‌دهد. اعمال حیاتی بدن چون ضربان قلب، تعداد تنفس، دمای بدن و... از جمله فعالیت‌هایی هستند که به صورت خودکار و غیرارادی صورت می‌گیرند. بیوفیدبک‌تراپی سعی دارد با کنترل آگاهانه این فعالیت‌ها، واکنش نسبت به این اعمال را تحت تسلط درآورد و بدن را به آرامش و تعادل برساند.

در جلسات بیوفیدبک‌تراپی چه می‌گذرد؟

در جلسات اولیه، درمانگر فعالیت‌های غیرارادی بدن همچون تنفس و ضربان قلب را با وسایل صوتی و تصویری پزشکی به بیمار نشان می‌دهد. مثلا با استفاده از دستگاه الکتروکاردیوگرام فعالیت الکتریکی قلب بیمار را به او نشان می‌دهد. در مرحله بعد درمانگر فرد را در شرایط استرس و اضطراب قرار داده و چگونگی تغییرات این فعالیت‌ها را در شرایط بحرانی توضیح می‌دهد و عملا فرد را با این تغییرات آشنا می‌کند. در مراحل بعدی، بیمار می‌آموزد چگونه با آموزش‌ها و تمرینات ذهنی، بر این فعالیت‌ها کنترل پیدا کند و بر فعالیت فیزیولوژیک بدن خود تسلط یابد. بدین صورت فرد خواهد آموخت در شرایط استرس‌زا چگونه آرامش روانی پیدا کند. این جلسات تا زمانی که فرد بتواند به تنهایی و در خارج از مرکز درمانی بر واکنش‌های بدنی خود کنترل ارادی یابد، ادامه خواهد یافت.

درمان با بیوفیدبک‌تراپی

اولین بار، این طب مکمل در کنترل بی‌اختیاری ادرار در کودکان مورد استفاده قرار گرفت و اثر مثبت آن در درمان بسیاری از بیماری‌ها گزارش شد. بیوفیدبک‌تراپی در درمان بیماری‌هایی چون آسم، سندرم روده تحریک‌پذیر، اضطراب، افسردگی، فشارخون بالا، گرگرفتگی، بیش‌فعالی کودکان و سردردهای میگرنی موثر بوده است.

این روش در بیماران دیابتی به سبب خطر کاهش قند خون باید با احتیاط به کار رود و در بیماران مبتلا به اختلال حافظه و مشکلات روانی شدید همچون سایکوز نباید استفاده شود.

دکتر محبوبه محمدزاده