دغدغه‌های‌ نوظهور

وقتی او روز 4 نوامبر به خانه بازنگشت خانواده‌اش فکر کردند به مسجد رفته است. وقتی شب به خانه نیامد مادرش اتاقش را جستجو کرد ومتوجه شد اثری از کامپیوتر همراه و لباس‌های او نیست. بعدا دریافت پاسپورت حسن که در کشویی قفل شده نگاهداری می‌شد هم ناپدید شده است. عبد‌الرزاق بهی، دایی حسن می‌گوید: تازه آن زمان بود که متوجه شدیم موضوعی جدی به وقوع پیوسته است. او می‌‌افزاید: حسن به ناگاه آب شد و به زمین فرو رفت.

خانواده حسن مدت‌ها بعد دریافتند او با تعویض چند پرواز خود را به آمستردام در هلند و از آنجا به نایروبی، پایتخت کنیا رسانده و سپس با قایق راهی بندر گیسمائو در سومالی شده است. گیسمائو، پایگاه اصلی گروه الشباب که در زمره تندروترین گروه‌‌های جهادی سومالی است و گفته می‌شود روابطی هم با القاعده دارد، تلقی می‌شود.

او به همراه حداقل 2 و حداکثر 5 تن از دوستان سومالیایی‌تبار ساکن مینه‌آپولیس راهی این سفر شده بود. چند روز بعد بود که حسن با خانه‌ تماس گرفت تا بگوید حالش خوب است اما وقتی با اصرار مادرش برای این‌‌که بگوید، کجاست و چه می‌کند، روبه‌رو شد از جواب دادن طفره رفت و گوشی را گذاشت.

این تماس و شرایط ناپدید شدن ناگهانی او خانواده‌اش را به این ظن رساند که حسن به شکلی وادار به پیوستن به شبه‌نظامیانی که در حال جنگ برای بدست گرفتن کنترل سومالی هستند، شده است. ماموران مبارزه با تروریسم و عوامل اداره تحقیقات جنایی پلیس فدرال آمریکا‌)FBI(  که در حال بررسی این مساله هستند که آیا الشباب یا سایر گروه‌های شبه‌نظامیان سومالی به طور فعالانه در حال به خدمت گرفتن سومالیایی‌تبارها در قلمرو ایالات‌متحده هستند نیز تا حدودی در این ظن شریک هستند. براساس یافته‌های آنان در حدود 20 آمریکایی سومالیایی‌تبار که بین 17 تا 27 سال سن دارند طی 18 ماه گذشته تحت شرایطی مشکوک و نامتعارف ناپدید شده‌اند.

تحقیقات آنها وقتی مشخص شد احمد شوالی،‌ یکی از مفقود شده‌ها اکتبر گذشته خود را به همراه چند تن دیگر در عملیاتی انتحاری در سومالی منفجر کرده و تعدادی از مخالفان سیاسی الشباب را به کام مرگ فرستاده است با جدیت بیشتری دنبال شد. احمد هم عضو مرکز اسلامی ابوبکر بود و به همین دلیل FBI بلافاصله شبخ‌عبدالر‌حمن احمد، امام جماعت این مسجد را در فهرست افراد ممنوع‌الخروج قرارداد. اکنون بازجویان در حال تقلا برای یافتن پاسخی برای این سوال‌ها هستند که چه کسی مردان جوان مفقود شده را وادار به رفتن به سومالی کرده‌ است؟ چه کسی هزینه سفر آنان را پرداخته است؟ و مدیران مرکز اسلامی ابوبکر چه نقشی در این ماجرا ایفا کرده‌اند؟

از آنجا که گروه الشباب در فهرست‌ سازمان‌های تروریستی وزارت امورخارجه ایالات‌متحده قرار دارد سفر به سومالی برای آموزش دیدن در اردوگاه‌های این گروه و جنگیدن در صفوف شبه‌نظامیان‌اش غیرقانونی و مشمول پیگرد است. با این حال عوامل دخیل در تحقیقات دغدغه‌های جدی‌تری دارند. این که وقتی گروهی تروریستی چون الشباب می‌‌تواند شهروندان آمریکا را برای جنگیدن در خارج به خدمت بگیرد پس از توان واداشتن سومالیایی‌ تبارهای ساکن آمریکا به اقدام به عنوان عوامل خود در درون ایالات‌متحده هم برخوردار است.

اگرچه الشباب هیچ‌گاه در طول دوران حیات کوتاه خود علیه منافع آمریکا وارد عمل نشده اما پس از تهاجم اتیوپی به سومالی در سال 2006 میلادی که از حمایت واشنگتن برخوردار شد روابط این گروه با القاعده نزدیک‌تر شده است. از آن زمان به بعد نوعی همکاری سازمان یافته بین الشباب و چند عنصر غیرسومالیایی که در فهرست افراد تحت تعقیب در آمریکا قرار دارند از  جمله عبدالله محمد، از معمارهای اصل حملات 1998 به سفارتخانه‌‌های آمریکا در کنیا و تانرانیا شکل گرفت.

برای تاکید بر این خطر بود که وزارت امنیت داخلی آمریکا و FBI با انتشار بولتنی برای اولین بار هشدار داد الشباب ممکن است با به خدمت گرفتن آمریکایی‌های سومالیایی‌تبار درصدد طراحی و اجرای حملاتی در داخل قلمرو آمریکا برآید. یک فرد مطلع در وزارت امنیت داخلی می‌گوید که یک عامل نفوذی به مقامات امنیتی اطلاع داده بود همین حالا هم افراد مرتبط با الشباب ممکن است در داخل خاک آمریکا حضور داشته باشند و هشدار داده بود این عده ممکن است در روز برگزاری مراسم تحلیف اوباما مشکلاتی ایجاد کنند.

اگرچه وقتی چند روز قبل مشخص شد اطلاعات واصله پیرامون احتمال تلاش این افراد برای انجام حملاتی در روز برگزاری مراسم تحلیف دروغ بوده است از حرارت ماجرا کاسته شد. با این حال مقامات امنیتی ناپدید شدن چندین نوجوان و جوان سومالیایی‌تبار در مینه‌آپولیس را موضوعی نگران‌کننده می‌پندارند.

حسن به سان بسیاری دیگر از پسرهایی که ناپدید شده‌اند توسط مادری عرب بزرگ شده بود. پدر او قبل از آن که خانواده به آمریکا مهاجرت کند در حادثه‌ای جان خود را از دست داده بود. صبح روز پس از ناپدید شدن حسن همه اعضای خانواده بسیج شدند و با سرزدن به بیمارستان‌های مینه‌آپولیس درصدد یافتن او برآمدند. وقتی نتیجه نگرفتند به پلیس مراجعه کردند. خانواده پس از جستجوی اتاق حسن به کاغذی رسید که روی آن مسیر سفرش مشخص شده بود.

در این برنامه سفر نام دو نوجوان دیگر هم آمده که آنان هم همزمان با حسن ناپدید شده‌اند. مسیرها به دقت انتخاب شده بودند و نشانگر دقت در طراحی بود. 3 نوجوان به جای آن‌که با یک پرواز ‌آمریکا را ترک کنند با هواپیما‌های جداگانه و از مسیرهای متفاوت خود را به آمستردام رسانده بودند. علاوه بر دقت در تدوین برنامه سفر، مساله تامین هزینه‌های این سفر هم عامل برانگیخته شدن ظن بازجویان است. این سفرها برای هریک از این نوجوانان 2 هزار دلار آب خورده بود که با پول نقد وجه بلیت‌ها را پرداخته بودند. ‌حسن هیچگاه شغلی نداشته و پولی هم در اختیار او نبوده که بتواند هزینه‌های این سفر را تامین کند.

این موارد موجب تمرکز پلیس و نیروهای امنیتی بر مسجد ابوبکر و بروز تنش در جامعه مسلمانان مینه‌آپولیس شده است. هنوز هیچ دلیل و مدرکی که موید فعالیت شبکه‌ای الشباب برای به خدمت گرفتن آمریکایی‌های سومالیایی‌تبار باشد به دست نیامده است اما این مساله که مشارکت در برنامه‌های مرکز اسلامی ابوبکر وجه‌اشتراک همه افراد ناپدید شده، بوده ظن نهادهای امنیتی را دو چندان کرده است.

حتی خانواده‌های این افراد هم چنین اعتقادی دارند. عمر جلال، مدیر یکی از مراکز ارائه مشاوره به سومالیایی ‌تبارها می‌گوید: یکی در این مسجد در حال کار کردن روی ذهن و روح این بچه‌ها بوده است. او با اشاره به این که مسجد ابوبکر در میانه منطقه‌ای مسلمان‌نشین با جمعیتی بالغ بر 40 هزار نفر که اکثریت‌شان سومالیایی‌تبار هستند قرار دارد، می‌افزاید: مردم می‌خواهند تکلیف فرزندان مفقود شده‌شان مشخص شود.

منبع: NBC