حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
سین جیمهای خواستگاری
اگر ازدواج کردهاید، کمی به عقب برگردید و خاطرات جلسات خواستگاری خود را مرور کنید. یادتان هست چه صحبتهایی را با همسر آیندهتان رد و بدل کردید و درباره چه ایدهآلها و انتظاراتی با او مذاکره کردید؟ از خودتان گفتید و از اینکه دوست دارید با همسرتان چگونه زندگی کنید. رویاهای خود را از زندگی آینده صادقانه بیان کردید و امیدوار بودید همسرتان هم به همان اندازه شما در صحبتهایش صداقت داشته باشد. سرانجام پس از چند بار رفت و آمد و گفتگو با این احساس که مورد مناسب خود را پیدا کردهاید، بر سر سفره عقد نشستید و یک زندگی مشترک را پایهریزی کردید. امروز چقدر از آن گفتگوها راضی هستید؟ به نظر شما آن نشست و برخاستها و رفت و آمدها چقدر توانست در شناخت شما از همسر آیندهتان موثر باشد؟ اگر بخواهید یکی از دوستان مجرد خود را که در آستانه ازدواج است راهنمایی کنید، چه نوع سوالاتی را به او پیشنهاد میکنید تا در جلسات خواستگاری خود مطرح کند؟
جلسه اول
پس از معرفی و رد و بدل شدن شماره تلفن توسط یکی از دوستان و یا بستگان، در اولین تماسها قرار جلسه خواستگاری گذاشته میشود و آقای داماد به همراه مادر و احیانا خواهر خود در تاریخ مورد نظر راهی منزل عروس میشوند. جلسه اول صرفا برای معارفه و آشنایی دو خانواده است، بنابراین لازم نیست راجع به جزئیات و یا اخلاق و رفتار صحبتی به میان آید. پیشنهادات دکتر سیما فردوسی را در این زمینه بخوانید: در این جلسه میتوانید باب آشنایی را باز کنید، درباره ساختار خانواده، آداب و رسوم، میزان پایبندی به اعتقادات مذهبی صحبت کنید و سعی کنید تفاوتهای فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و مسائلی از این دست را شناسایی کنید.
نوع لباس پوشیدن طرف مقابل، روشهای برقراری ارتباط و رعایت آداب اجتماعی و مسائلی از این دست میتواند در تصمیمگیری آینده شما موثر باشد.
در فاصله جلسه اول و دوم خانوادهها فرصت دارند درباره گفتگوهای انجام شده فکر کنند و احیانا تحقیقات مقدماتی را انجام دهند و ببینند آیا میتوان ادامه داد یا نه.
یک قدم به جلو
برگزاری دومین جلسه خواستگاری به این معنی است که حداقل تا حدودی در مورد کلیات توافق وجود دارد. در این جلسه ضمن اینکه خانوادهها به مسائل جزئیتر میپردازند، باید به دختر و پسر نیز فرصتی داد تا با یکدیگر صحبت کنند. آنها باید در مورد اهداف خود از ازدواج و دیدی که نسبت به زندگی مشترک دارند، برنامههای خود برای آینده، اینکه قصد ادامه تحصیل دارند، وضعیت اشتغال و اینکه قرار است چه تغییراتی در برنامههای کاری خود ایجاد کنند، صحبت شود. به طور خلاصه هر یک از طرفین در این گفتگوی اولیه سعی میکند خود را به دیگری بشناساند.
عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی معتقد است پس از آن باید زمینهای فراهم کرد تا دختر و پسر چندینبار با هم بیرون بروند و یکدیگر را در عمل و در برخوردهای اجتماعی بیشتر بشناسند.
در این رفت و آمدها رفتار، آداب معاشرت و سلایق طرف مقابل را در نظر بگیرید. دقت کنید از چه چیزهایی ناراحت میشود، از چه چیزهایی تعجب میکند، برخوردش با فروشندگان و مردم کوچه و بازار چگونه است و هر آنچه را که برای شما اهمیت دارد در این ملاقاتها به دقت زیر نظر بگیرید.
برای روشن شدن رفتارهای تصنعی لازم است بیشتر صحبت کنید و رفت و آمد بیشتری داشته باشید. اگر ظاهرسازی وجود داشته باشد در درازمدت خودش را نشان خواهد داد. به واکنشها دقت کنید، عکسالعملهای غیرکلامی افراد تا حد زیادی نشاندهنده شخصیت واقعی آنها است و در این رفت و آمدها خود واقعی افراد مشخص خواهد شد.
چه سوالهایی و چگونه بپرسیم؟
هر یک از ما اهدافی در زندگی خود داریم و ایدهآلهایی را برای خود در نظر گرفتهایم. اینکه چه میخواهیم باشیم و اکنون چه هستیم دو موضوعی هستند که بویژه در گفتگوهای خواستگاری باید به آنها دقت کرد. در جلسات خواستگاری از آنچه که اکنون هستید صحبت کنید، میتوانید ایدهآلهای خود را نیز مطرح کنید، اما آنچه که لازم است طرف مقابل از شما بداند این است که اکنون چه روحیات و اخلاقیاتی دارید، با چه کسانی معاشرت میکنید، اوقات فراغت خود را بیشتر با چه کسانی و چگونه میگذرانید، چقدر درونگرا و یا برونگرا هستید، تا چه حد به اعتقادات مذهبی پایبندید، علایق و سرگرمیهای شما کدامند، مشکلات خود را چگونه و با مشورت چه کسانی حل میکنید.
به طور کلی هدف از جلسات خواستگاری شناخت بیشتر طرفین از یکدیگر و به دنبال آن تصمیمگیری است. بنا بر این، بهتر است برای این جلسات برنامه مشخصی داشته باشید تا شما را به این هدف برساند. قبل از هر چیز موضوعاتی را که برایتان مهم است و ویژگیهایی را که در همسر آینده خود جستجو میکنید در نظر بگیرید و آنها را طبقهبندی کنید. برخی از این ویژگیها در گفتگو روشن میشوند، اما برخی دیگر را باید بهطور غیرمستقیم و در تعاملات اجتماعی بررسی کنید.
در مورد سوالات سعی کنید به جای پرسشهای مستقیم از سوالاتی موردی و میدانی استفاده کنید. در زیر به چند نمونه از ویژگیهای مهم و سوالات مربوط به آنها که در سایت آفتاب آمده است اشاره میکنیم:
مسوولیتپذیری و انجام وظایف: بهتر است در این زمینه نپرسیم شما مسوولیتپذیرید یا نه. میتوانید با طرح سوالات غیر مستقیم به این شناخت برسید. برای مثال بپرسید در چه تاریخی به سربازی رفتهاید، آیا غیبت هم داشتهاید و چرا؟ آیا در انجام کارها در خانواده با پدر و مادرتان مشاجراتی داشتهاید؟ آیا آنها کارهایی را به زور از شما خواستهاند؟ رفتار همکارانتان با شما چگونه است؟ اغلب افرادی که با خانواده، همکاران و دیگران مشاجره دارند و ناسازگارند نسبت به انجام وظایف و مسوولیتهای خود کوتاهی میکنند.
ثبات فکری و احساسی فرد: با سوالاتی متوجه شوید که او شغل یا رشته تحصیلی خود را عوض کرده است؟ آیا هر چند وقت یک بار با دوستان خود قطع رابطه میکند؟ به تناسب سنش چیزی اندوخته است؟ میزان موفقیت او در محیط کاری چقدر است؟
انعطافپذیری: با طرح سوالاتی باید متوجه شویم فرد چقدر انعطافپذیر است و میتواند تغییرات را تحمل کند. به این سوال توجه کنید: ما آماده شدهایم راس ساعت 18 به یک مسافرت برویم. ناگهان تلفن زنگ میزند و یکی از بستگان میخواهد به منزل ما بیاید. در این هنگام شما چه کار میکنید؟ شیوه پاسخگویی به این سوال مهم است. اینکه فرد به کلی از مسافرت منصرف میشود، یا اینکه از میهمان خود به خاطر برنامه سفر عذرخواهی میکند و یا اینکه واکنش او به میزان اهمیت سفر و اینکه میهمان چه کسی است بستگی دارد.
تقسیم وظایف و نقش زن و مرد: شما میتوانید با مثالهایی کارها و مسوولیتهای خانه را مطرح کنید و از او بپرسید این کارها را چه کسی باید انجام دهد.
مسائل اقتصادی خانواده: این بند هم باید با سوالات ریز و جزئی همراه باشد. برای مثال میزان بودجهای که برای هزینههای عروسی در نظر دارید و نوع تالار را مشخص کنید، محل مسکونی کجا و چگونه است؟ درآمدهای مرد و زن در خانواده چگونه هزینه میشود؟ تصمیم گیرنده کیست؟
میزان استقلال یا وابستگی فرد: مثالهایی فرضی بزنید، برای مثال شما دوست دارید در شهر دیگری زندگی کنید و نظر او را جویا شوید. سوالهای فرضی مطرح کنید که پدر و مادر شما و یا او توصیههایی دارند، چگونه با آنها برخورد میکنید. یا اینکه فکر میکنید چند روز یک بار باید به خانوادههایمان سر بزنیم؟
صفات شخصی و روانی: افسردگی، پرخاشگری، اضطراب، وسواس، سوءظن، زودرنجی، کجخلقی، تنهایی، ترسها، سابقههای بستری و درمانی و... جزء مهمترین مسائلی هستند که باید بررسی شوند. بهتر است با نشانههای این اختلالات آشنا باشید و با سوالات و دقت در نشانهها به وجود آنها پی ببرید. همچنین صفاتی مانند خساست یا ولخرجی، بیخیالی و بیمسوولیتی، انزوا و عدم علاقه به تفریح، اهل تفکر و مطالعه بودن، پیگیری و سماجت در امور جزئی، سهلانگاری و مانند آن را میتوان با سوالهای موردی پرسید و یا با دقت در واکنشها در تعاملات اجتماعی جستجو کرد.
مسائل اعتقادی و اخلاقی: این سوالات را باید بر اساس آنچه که خود هستید طراحی کنید. اگر به مواردی اعتقاد ندارید باید با طرح سوالات ریز و متناسب بررسی کنید، که فرد مقابل با شما در این زمینهها در تعارض نباشد.
دوستان: شناسایی دوستان فرد و خصوصیات آنها مسائل زیادی را درباره همسر آینده شما مشخص میکند.
سوالاتی مانند اینکه چند تا دوست صمیمی داری؟ تعداد زیاد آن نشانه برونگرا بودن و تعداد کم آن نشاندهنده حساسیت، زودرنجی و درونگرا بودن است. با کدام دوستت صمیمی هستی و او چه خصوصیت جالبی دارد. با کدام دوستت ارتباط کمتری داری و چرا؟
خانواده فرد: سوالات دقیق از خصوصیات خانواده و تعلقات آنها، تحصیلات، فرهنگ، شغل، فرزندان، نقش هر یک در زندگی، شیوه ارتباط عروسها و دامادهای آنها با خانواده و... هم به شناسایی شما بیشتر کمک میکند.
بیماریهای جسمی، معلولیتها و... در فرد و خانواده او: این مورد باید مستقیم سوال شود. خیلیها در جلسات شناسایی دروغ نمیگویند، اما ملزم به این نیستند که همهچیز را بگویند. برای مثال اگر شما بپرسید بیماری مزمن یا حادی داشتهاید جواب صحیح میدهند، اما اگر نپرسید ضرورتی برای توضیح این موارد در خود نمیبینند.
هندوانه سربستهای به نام ازدواج
به طور معمول انتظار این است که در جلسات خواستگاری طرفین واقعیتها را در مورد خود بیان کنند. اینجا نه قصد معامله است و نه کلاهبرداری. صحبت یک عمر زندگی است و عروس و داماد و خانوادههای آنان سعی میکنند هندوانه سر بسته ازدواج را تا جایی که میشود سبک و سنگین کنند و در صورت وجود تناسب و سنخیت، انتخاب نهایی خود را برای یک عمر زندگی مشترک انجام دهند. با این حال ممکن است گاهی اوقات ایدهآلهای افراد و ویژگیهایی که در رویاهای خود به آن میاندیشند به عنوان واقعیت جلوه کرده و مطرح شوند. این شمایید که باید با هوشیاری و در درازمدت خصوصیات واقعی فردی را که قرار است با او ازدواج کنید محک بزنید و بشناسید. لذا کارشناسان ازدواجهای عجولانه و بدون تفکر را توصیه نمیکنند. نظر دکتر فردوسی را در زمینه دوران نامزدی بخوانید: طول مدت نامزدی بستگی به هوشیاری عروس و داماد و خانواده آنها دارد. ممکن است برخی هوشیارانهتر عمل کنند و با نوع سوالاتی که مطرح میکنند و با ایجاد موقعیتها و زیر نظر گرفتن واکنشها در مدت کوتاهتری به نتیجه برسند و تصمیمگیری کنند، اما برخی دیگر به زمان بیشتری احتیاج داشته باشند. اما در هر حال لازم است در مورد نکات مورد نظر به شناخت برسیم و بعد تصمیمگیری کنیم.
تصمیم نهایی
پس از تمام این سینجیمها و پایین و بالا کردنها نوبت به تصمیم نهایی میرسد؛ اگر چه هنوز دلهره دارید، اما به هر حال باید جواب نهایی را به طرف مقابل بدهید. برای این کار لازم است مدتی تنها بنشینید و سبک و سنگین کنید. یک بار دیگر ویژگیهای مورد نظر خود را مرور کنید. بعضی از آنها غیر قابل اجتناب است و بود و نبود آنها میتواند تاثیر عمیقی بر روابط آینده شما بگذارد. از این ویژگیها بههیچوجه چشمپوشی نکنید. یک بار دیگر ملاکهای اخلاقی و اعتقادی را در باره او مرور کنید، میزان تحصیلات، موقعیت اجتماعی، فاصله سنی، موقعیت اقتصادی، علایق و سرگرمیها و هر آنچه را که برای شما اهمیت جدی دارد در نظر بگیرید. بعضی از ویژگیها در موفقیت زندگی شما نقش چندانی ندارند و اگرچه بودنشان بهتر از نبودنشان است، اما با توجه به امتیازات دیگری که وجود دارد قابل چشمپوشیاند. در مورد این موارد باز هم با طرف مقابل خود صحبت کنید و سعی کنید به نتیجه برسید. اگر تصمیم به صرف نظر کردن از این ملاکها گرفتید دیگر به آنها فکر نکنید. با توجه به همه این موارد میتوانید تصمیم نهایی را بگیرید. اما در صورتی که هنوز هم تردید دارید به توصیه دکتر فردوسی از مشاورین مجرب کمک بگیرید.
شاید در نظر اول هزینه این گونه مشاورهها کمی سنگین به نظر آید، اما با توجه به اینکه قرار است سرنوشت و آینده شما رقم بخورد کمی هزینه کردن در واقع سرمایهگذاری است.
در نهایت وقتی که قرار شد پای سفره عقد بنشینید بد نیست با مطالعه کتابهای مختلفی کمی با روحیات جنس مخالف خود آشنا شوید. در این زمینه کتابهای رازهایی درباره زنان، رازهایی درباره مردان، آیین دوستیابی، مردان مریخی ــ زنان ونوسی و سری کتابهایی را که سازمان ملی جوانان در ارتباط با دوران نامزدی و عقد منتشر کرده است را به شما پیشنهاد میکنیم. موفق باشید.
سعیده کافی
گفت و گو
