سرزمین گِل‌فشان‌های دیدنی‌

زاهدان - خبرنگار جام‌جم: یکی از جاذبه‌های طبیعی و منحصر به فرد ایران، گل‌فشان‌ها هستند که پدیده‌ای بکر و نادر به شمار می‌روند. این پدیده در برخی از مناطق استان سیستان و بلوچستان به چشم می‌آید و بر جاذبه‌های طبیعی این منطقه می‌افزاید.

کد خبر: ۱۹۹۸۸۸

گل‌فشان‌ها عارضه‌ای گلی و اغلب به صورت گنبدی و مخروطی شکل هستند و برخی نیز به صورت حوضچه‌های مملو از آب و گل مشاهده می‌شوند.

در جنوب شرق ایران 20 گل‌فشان وجود دارد که 5 مورد آنها بین جاسک و میناب، 9 مورد بین کنارک و بندر جاسک و مرز ایران و پاکستان بویژه شمال خلیج گواتر قرار گرفته است.

مهمترین این گل‌فشان‌ها در 95 کیلومتری غرب بندر کنارک و در دشت کهیر نرسیده به روستای تنگ به روستای تنگ در زمینی مسطح واقع شده و دارای 3 تپه کوچک گل‌فشان است که یکی از آنها شبیه آتشفشان و در حال حاضر فعال است.

در بلندای این تپه‌ها، دهانه‌هایی به قطر چند سانتی‌متر وجود دارد و از دهانه گل‌فشانی که در حال‌حاضر فعال است، بطور متناوب گل خاکستری رنگ خارج شده و به سوی دامنه‌ها سرازیر می‌شود.

دوره تناوب این پدیده نادر و زیبا 10 تا 15 دقیقه است که این عمل با لرزش خاک همراه است و گاهی هم هنگام خروج گل، صدایی همانند شلیک تفنگ از آن به گوش می‌رسد.

بیشترین گل‌فشان‌های جهان در منطقه شوروی سابق قرار دارند و در شمال و جنوب ایران هم نمونه‌هایی از این شگفتی طبیعت وجود دارد. آنها اغلب به صورت گنبدی و مخروطی شکل و برخی نیز به صورت حوضچه‌هایی مملو از آب و گل مشاهده می‌شوند.

این گل‌فشان‌ها معمولا بر اثر گازهای هیدروکربور و یا بخار آبی که دارای درجه حرارت زیادی بوده و از اعماق زمین متصاعد می‌شود، تشکیل می‌گردند.

گازهای مزبور ضمن عبور از سنگ‌های سست و آبدار، آنها را به صورت گل با خود به سطح زمین منتقل می‌کنند.
خروج گاز گاهی به آرامی صورت می‌گیرد و به تدریج در اطراف پخش می‌شود و گاهی با فوران شدید و با انفجار و پرتاب مواد گلی همراه است.

گل‌فشان‌های ایران بیشتر در جلگه ساحلی دریای عمان بخصوص بلوچستان جنوبی، تمرکز دارند و بیشتر آنها در حال حاضر فعالند، اما فعالیت آنها در فصول مختلف از سالی به سال دیگر تغییر پیدا می‌کند.

این پدیده به طور عمده در فصول پرباران از جاذبه‌های نادر و دیدنی استان به شمار می‌رود. گل‌فشان در میان اهالی منطقه چابهار «گل‌پاشان» و یا «ناپک» به معنای ناف زمین یا ناف دریا نام دارد.

فرماندار شهرستان کنارک به خبرنگار ما گفت: شهرستان کنارک یکی از شهرستان‌های پراستعداد سیستان و بلوچستان در بخش گردشگری است.

وی افزود: در حال حاضر دو گل‌فشان در منطقه کنارک قرار دارد که از پدیده‌های نادر کشور و دنیا محسوب می‌شوند.
سید حسن سجادی اظهار کرد: براساس مطالعات انجام شده در محدوده این گل‌فشان‌ها، بیش از یک میلیارد تومان اعتبار برای ساخت هتل، مسجد، سرویس‌های بهداشتی و آب و برق در نزدیکی آنها در نظر گرفته شده است که اکنون در فاز اول 150 میلیون تومان اعتبار تخصیص یافته است و عملیات ساخت استراحتگاه در حال انجام است.

وی افزود: تاکنون جاذبه‌های گردشگری شهرستان کنارک آن‌گونه که باید معرفی نشده است.

وی با توجه به استعدادهای بسیار دیدنی منطقه از جمله کوه گوردیم، چشمه عین، مزارع جنگلی زرآباد و جزیره خرچنگ‌ها که تاکنون در کشور و استان‌ها شناخته نشده است از مسوولان بویژه استانداری، سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و رسانه‌ها خواست تا استعدادهای بکر و ناشناخته این شهرستان را به مردم منطقه و کشور معرفی نمایند.