در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
فتوشاپ
نرمافزار فتوشاپ از دسته نرمافزارهایImage Editor است که با استفاده از آن میتوان تصاویر را ویرایش و یا ایجاد کرد. این نرمافزارتوسط شرکتAdobe ساخته شده است. به کمک چند نرمافزارزیرمجموعه آن میتوان روی فیلمها نیز ویرایشهایی را اعمال کرد ولی حوزه اصلی فعالیت فتوشاپ روی تصاویر است. فتوشاپ روی سیستم عامل ویندوز و مکینتاش قابل استفاده است.
همچنین نگارشهای گوناگون این نرمافزار تا نگارش دهم، در سیستم عامل لینوکس نیز با کمک ابزارهای میانه مانند (CrossOver) قابل استفاده است. آخرین نسخه رسمی این نرمافزار، نسخه دهم آن است که با اسم3 Adobe Photoshop CS شناخته میشود و در 15 نوامبر2007 به بازار عرضه شد. در نسخههای اخیر، این نرمافزار همراه با نرمافزار دیگری به نام Adobe Imageready نصب میشود که یک نرمافزار تولید و ویرایش تصاویر متحرک است.
اگرچه در ابتدا فتوشاپ برای ویرایش عکسها برای چاپ روی کاغذ طراحی شده بود، اما به خاطر تنوع ابزارهایی که در اختیار کاربر میگذارد، از فتوشاپ به طور فزایندهای برای تولید و ویرایش عکسها در فرمتهای دیجیتال (به خصوص برای استفاده در وب) استفاده میشود.
فتوشاپ همچنین با دیگر نرمافزارهای شرکت ادوبی برای ویرایش و ساخت انیمیشن و لوحهای فشرده ارتباط قوی دارد. فایلها در فرمت اختصاصی فتوشاپ PSD میتوانند به نرمافزارهای دیگر از قبیل Adobe Image Ready، Adobe Illustrator، Adobe Premiere، Adobe After Effects و Adobe Encore DVD صادر شوند و بالعکس، از آنها به فتوشاپ وارد شوند. برای نمونه فتوشاپ CS (نسخه ) از ساخت منو و کلیدهایی برای کار با DVD پشتیبانی میکند (که بعدا در نرمافزار Adobe Encore DVD مورد استفاده قرار میگیرند). از دیدگاه گرافیکی نرمافزار فتوشاپ توانایی کار با چندین نمونه رنگی را دارد، که عبارتاند از نمونههای رنگی RGB ،LAB ،CMYK، سیاه سفید و غیره.
فتوشاپ قادر به خواندن و نوشتن پروندههای تصویری در قالبهایی از قبیل GIF،JPEG،PNG و غیره است. همچنین فرمت اختصاصی این نرمافزارPSD نام دارد (مخفف Photoshop Document). شهرت فتوشاپ به این دلیل است که فرمت PSD به صورت گسترده استفاده میشود و تا حدی توسط نرمافزارهای رقیب حمایت میشود. فرمت PSB نسخه جدیدتری از فرمت قبلی است که برای فایلهایی با اندازه بیشتر از گیگابایت طراحی شده است.
فری هند
فریهند (FreeHand) برنامهای رایانهای برای ترسیم اشکال دوبعدی برداری (استفاده از اشکال هندسی اصلی مانند نقطه، خط، منحنی و چندضلعی برای ساختن تصاویر) است که بیشتر در نشر رومیزی حرفهای کاربرد دارد. فری هند برای دو سیستم عامل مکینتاش OS X و ویندوزدر دسترس است.
این برنامه از جهت کاربرد و محیط کاربری و کاربران بسیار شبیه Adobe Illustrator است. سازنده این نرمافزار از نسخه تا شرکت آلتسیس (Altsys) بود که بعدها امتیاز آن را به آلدوس (Aldus) واگذار کرد. پس از ادغام آلدوس با شرکت ادوبی به خاطر شباهت فریهند با ایلوستریتور ادوبی آن را به آلتسیس برگرداند. سپس ماکرومدیا آلتسیس را خرید و نسخه و . (فقط ویژه سیستم عامل مکینتاش) و نسخههای بعدی تا را منتشر کرد. در سال ادوبی ماکرومدیا را خرید و دوباره فریهند به ادوبی بازگردانده شد. جدیدترین (یازدهمین) نسخه این نرمافزار با نام FreeHand MX منتشر شد.
فریهند برنامهای منعطف برای طراحی صفحات (به ویژگی از نسخه که امکان کار با چند صفحه در یک پرونده به آن اضافه شد) همراه با امکانات گسترده برای ساخت اشکال برداری برای چاپ و صفحات وب است.
ماکرومدیا از سال دیگر نسخه جدیدی برای این برنامه ارایه نکرد. عدهای دلیل آن را توانایی زیاد فایرورکس (دیگر برنامه ماکرومدیا) در انجام کارهای مشابه فریهند میدانند. پس از مالکیت ادوبی با توجه به توانایی و شباهت ایلوستریتور تردیدهایی برای ارایه نسخه جدید از سوی ادوبی وجود داشت؛ با این حال ادوبی گفته است که این برنامه را متناسب با نیازهای مشتریانش توسعه خواهد داد. در 15می2007 شرکت ادوبی بطور رسمیاعلام کرد که دیگر این برنامه را توسعه نخواهد داد و به راهکارهای تبدیل و کمک کاربران برای استفاده از نرمافزار ایلوستریتور خواهد پرداخت. بعضی از کاربران این برنامه نگران هستند و امیدوارند که ادوبی توسعه آن را ادامه دهد.
اما این نرمافزاردر ایران بسیار محبوب و پر کاربرد است. البته این برنامه هیچگاه از فارسی یا زبانی غیرازانگلیسی پشتیبانی نکرده است و با توجه به ظهور سیستم عامل و سختافزارهای جدید و توانایی فراوان مجموعه محصولات سریCS ادوبی از این محصولات و وجود نسخه با پشتیبانی فارسی این سری، شاید به مرور از کاربران فریهند کاسته شود.
کورل
کورل دراو ( CorelDRAW) نرمافزار ویرایشگر گرافیکی بردار ویژه نشر رومیزی است که اولین بار توسط شرکت Corel Corporation طراحی و به بازار عرضه شد. شرکت کورل یکی از بزرگ ترین شرکتهایی است که در زمینه ایجاد برنامههای گرافیکی فعالیت دارد. اگر برنامههای این شرکت و شرکتهای ادوبی و مایکرومدیا را در کنارهم قرار دهیم، این دو بیش از درصد سهم گرافیک دو بعدی و نشر رومیزی دنیا را بر دوش میکشند. جدیدترین (چهاردهمین) نسخه این نرمافزار در 23ژانویه 2008 با نام CorelDRAW 6X به بازار عرضه شد. فایلهای ساخته شده با هر ویرایش را تنها میتوان با همان نسخه نرمافزار و یا بالاترمشاهده کرد. ویرایش هر نرمافزاردر properties آن مشخص میشود.
مهمترین و مشهورترین تولید این شرکت، کورل دراو (Corel draw) است. اما مسلما فقط تولید این شرکت نیست. به عنوان نمونه Corel Ventura همگام فری هند برای ترکیب متن و گرافیک و تولید نشریات و بروشور و... استفاده میشود، یا Corel Website Builder که برای ایجاد صفحات وب به کار میرود. شرکت کورل به همراه این نرمافزار، تعدادی نرمافزار کمکی قرار داده تا کاربران کورل از سایر برنامهها تا حدود زیادی بی نیاز شوند. اما به عقیده بسیاری از کاربران، هر کدام از این برنامهها کاملند و به راحتی میتوانند به عنوان برنامههایی مستقل و جدا گانه مطرح شوند.
این برنامهها عبارتند از: کورل فتوپینت (Corel photopaint) ،Corel R.A.V.E ، کورل تریس(Corel Trace).
اصول کار کورل بر مبنای بردار(vector) است. موضوعات(objects در کورل بر مبنای خط و نقطه، گره (node طراحی میشوند که در نتیجه اندازه و ابعاد در این مدل مهم نیست؛ یعنی در طرحهای برداری resolution معنی ندارد و تا هر میزان که مایل باشید میتوانید اندازه طرح را بدون تغییر کیفیت زیاد کنید.
کورل از نظر طراحی به خاطر دقت بالا بسیار مناسب است و طراحی شکلها و نقشههای پیچیده در کورل به خاطر داشتن ابزار کاربردی و متنوع به سادگی انجام میشود. کورل در بازار کار برای طراحی و آماده سازی نوشته و آرمهای مختلف برای برش با دستگاه کاتر پلاتر که اکثرا مورد استفاده شرکتهای تبلیغاتی و تابلوسازی و برش شبرنگ است به کار گرفته میشود. علاوه بر این برای طراحی پوستر و کاتالوگ و کارت ویزیت وغیره در امور چاپی نیز مورد استفاده است. همچنین استفاده از templateها و صفحات آماده برای طراحی مجلهها و روزنامهها، طراحی صفحات وب، طراحی پارچه در کارخانجات چاپ پارچه نیز رایج است.
از لحاظ امور چاپ کورل یک ویژگی بسیار مهم دارد که آن هم به خاطر برداری بودن آن است. به این معنی که نوشتهها و آرمها در چاپ بسیار دقیق و تمیز بوده و در اصطلاح رنجه ندارد و لبه نوشتهها پله پله نمیشود که برای رسیدن به این منظور در برنامه ای مثل photoshop باید اندازه و resolution بسیار زیاد باشد که خود مشکلاتی دارد.
در مقایسه بین کورل دراوو، Adobe Illustrator به عنوان دو رقیب، در عرصه گرافیک برداری البته به همراه فری هند، کورل دراو پیروز خواهد شد.
اما محیط Illustrator شباهت بسیار زیادی با فتوشاپ دارد. فقط دستورها وابزار تفاوت کرده است. این نوع محیط برای کارهای برداری با توجه به قابلیت تغییر اندازه بسیار زیاد اصلا مناسب نیست و البته در نوع دستورها ابزارها وغیره نیز باز کورل برتری دارد .
به عنوان مثال برای ترسیم مسیر (به عنوان یکی از مهمترین وسایل برای طراحی برداری) درIllustrator خیلی نامأنوس و بسیار شبیه کشیدن مسیر در فتوشاپ است.
شیما حکیمی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: