بیعت در امتداد بعثت

مهمانی کیلومتری غدیر در حالی به پنجمین سال برگزاری خود نزدیک می‌شود که به‌تدریج جایگاهش خود را به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین رویدادهای اجتماعی ــ مذهبی کشور تثبیت کرده است. اجتماع گسترده مردم در خیابان‌های پایتخت و شهرهای مختلف، مشارکت هزاران موکب مردمی و حضور داوطلبانه اقشار مختلف، این مراسم را به نمونه‌ای از کنش جمعی در فضای عمومی تبدیل کرده است. امسال نیز برگزارکنندگان با تأکید بر همزمانی عید غدیر با سالگرد ارتحال امام خمینی(ره)، از طراحی برنامه‌هایی خبر می‌دهند که در کنار جنبه‌های آیینی و جشن، بر مفاهیمی چون بیعت، یاد شهدا و همبستگی اجتماعی تمرکز دارند.  ساسان زارع، دبیر ستاد مهمانی کیلومتری غدیر، روز گذشته در نشست خبری این رویداد با اشاره به تقارن عید غدیر با سالگرد رحلت بنیان‌گذار جمهوری اسلامی گفت: برنامه امسال در روز پنجشنبه ۱۴ خرداد با نام امام خمینی(ره) و رهبر شهید انقلاب برگزار می‌شود و تلاش شده یاد و نام این دو شخصیت در بخش‌های مختلف مراسم برجسته باشد.  به‌گفته وی، تاکنون هزار شهر برای برگزاری این رویداد اعلام آمادگی کرده‌اند و در تهران نیز مطابق سال‌های گذشته، مسیر اصلی مراسم از میدان امام حسین(ع) تا میدان آزادی خواهد بود.  زارع توضیح داد: مراسم از ساعت ۱۵ تا اذان مغرب ادامه خواهد داشت و بیش از ۲۵۰۰ موکب در مسیر ۱۰ کیلومتری برای پذیرایی، اطعام، خدمات فرهنگی و مشاوره‌ای مستقر می‌شوند. همچنین چهار میدان اصلی امام حسین(ع)، فردوسی، انقلاب و آزادی میزبان برنامه‌های زنده و پخش تلویزیونی خواهند بود. 

نگاهی ویژه به محتوای مهمانی غدیر
مهمانی غدیر امسال به دلیل همزمانی با رحلت امام خمینی(ره) و اتفاقات ناشی از جنگ تحمیلی رژیم صهیونی آمریکایی علیه کشورمان نظیر شهادت رهبر انقلاب، برخی مسئولان و ‌مردم رویکرد متفاوت و ویژه‌ای نسبت به سال‌های گذشته دارد.  دبیر ستاد مهمانی کیلومتری غدیر درباره محورهای محتوایی این مهمانی اظهار کرد: بزرگداشت امام خمینی(ره)، گرامیداشت رهبر شهید انقلاب و بیعت نمادین با رهبر انقلاب از مهم‌ترین موضوعات پیش‌بینی‌شده برای مراسم امسال است.   به گفته وی، شعار «بیعت در امتداد بعثت» نیز با توجه به فلسفه غدیر و مفهوم بیعت انتخاب شده است. همچنین با توجه به تحولات منطقه و در راستای همدردی مردم ایران با ملت‌های مظلوم بخشی از برنامه‌های امسال نیز به اعلام همبستگی با مردم لبنان اختصاص خواهد داشت. 

یک میلیون  و ۲۰۰ هزار نفر، بانی غدیر
یکی دیگر از برجسته‌ترین ویژگی‌های مهمانی غدیر، تقویت همبستگی اجتماعی است. این رویداد، فارغ از تفاوت‌های قومی، اقتصادی و فرهنگی، فضایی فراهم می‌کند تا افراد با هدفی مشترک در کنار یکدیگر قرار گیرند‌؛ موضوعی که آمارها به‌خوبی صحت آن را تأیید می‌کنند. 
به‌گفته زارع، در سال‌های گذشته بیش از یک میلیون و ۲۰۰ هزار نفر به‌عنوان بانی در این مراسم مشارکت داشته‌اند و حدود ۴۰‌میلیارد تومان کمک مردمی برای برگزاری آن جمع‌آوری شده است؛ بخش عمده هزینه‌ها نیز از طریق مشارکت‌های داوطلبانه تأمین می‌شود. امسال نیز سامانه پیامکی ۳۰۰۰۴۰۴ برای جذب مشارکت‌های مردمی فعال شده و علاقه‌مندان می‌توانند با ارسال عدد ۱ در این رویداد مشارکت کنند. دبیر ستاد مهمانی کیلومتری غدیر با اشاره به این‌که امسال برنامه‌ریزی‌ها بر مبنای حضور حداقل پنج میلیون نفر انجام شده، از تلاش برای کاهش تولید زباله در این مراسم خبر داد و افزود: توزیع آب معدنی به منظور کاهش مصرف پلاستیک و مسأله پتروشیمی حذف شده و به‌جای آن مخازن و تانکرهای آب در مسیر مستقر خواهد شد. همچنین از موکب‌ها خواسته شده شرایط شست‌وشوی بهداشتی ظروف را فراهم کرده و تا حد امکان از ظروف یکبار مصرف استفاده نکنند. 

فراتر از آمار
در رویدادهای بزرگ اجتماعی، تعداد شرکت‌کنندگان معمولا نخستین شاخصی است که مورد توجه قرار می‌گیرد‌ اما آیا می‌توان موفقیت یک اجتماع چندمیلیونی را تنها با آمار حضور مردم سنجید؟ چه شاخص‌های دیگری برای ارزیابی میزان اثرگذاری این رویداد در نظر گرفته می‌شود؟ زارع در پاسخ به این پرسش خبرنگار جام‌جم اظهار کرد: مهمانی بزرگ غدیر دارای بعد مذهبی و بعد فرهنگی است. هدف اصلی این رویداد اعلام بیعت مجدد با امیرالمؤمنین حضرت علی(ع) و تجدید عهد با آرمان‌های انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی است.  وی افزود: در کنار این هدف محوری، تلاش کرده‌ایم فضایی صمیمی، پرنشاط و خانواده‌محور فراهم شود تا مردم بتوانند در کنار یکدیگر روز بزرگ و خاطره‌انگیزی را تجربه کنند. به‌گفته زارع، یکی از ویژگی‌های مهم این مهمانی، حضور گسترده خانواده‌ها و تنوع برنامه‌های فرهنگی و تفریحی آن است. تجربه سال‌های گذشته نشان داده که این رویداد توانسته مخاطبان مختلف، به‌ویژه خانواده‌ها و کودکان را در فضایی مشترک گرد هم آورد و به افزایش نشاط اجتماعی کمک کند.  در راستای میزان اثرگذاری این رویداد بزرگ، برگزارکنندگان برای سنجش میزان تحقق اهداف خود، مجموعه‌ای از شاخص‌های کمی و کیفی را در نظر گرفته‌اند. علاوه بر میزان مشارکت مردمی، کیفیت تجربه مخاطبان و اثرگذاری فرهنگی برنامه نیز از‌جمله معیارهای مهم ارزیابی خواهد بود.  زارع در این خصوص به جام‌جم گفت: برای سنجش میزان موفقیت مهمانی بزرگ غدیر سال آینده، شاخص‌هایی همچون میزان حضور مردم، سطح رضایتمندی شرکت‌کنندگان، میزان بهره‌برداری مخاطبان از محتوای فرهنگی ارائه‌شده و همچنین بازتاب رسانه‌ای و ارائه تصویری یکپارچه، منسجم و مقتدر از جامعه ایران مورد توجه قرار خواهد گرفت.   البته انعکاس رسانه‌ای مهمانی بزرگ غدیر در سال‌های اخیر تنها محدود به داخل کشور نبوده و در برخی کشورهای منطقه و جهان اسلام نیز مورد توجه قرار گرفته است. این بازتاب‌ها نشان می‌دهد این رویداد مذکور توانسته تصویری متفاوت از مشارکت اجتماعی و مذهبی در ایران به مخاطبان خارجی ارائه کند. 

تسهیل هرچه بیشتر تردد مردم
با توجه به گستردگی مراسم و حضور انبوه شهروندان و تلاقی آن با تجمعات شبانه مردم در میادین، امسال موضوع تمهیدات ترافیکی از اهمیت بیشتری برخوردار است. زارع درخصوص تمهیدات ویژه امسال و تفاوت آن با سال‌های گذشته نیز به جام‌جم گفت: در حال حاضر هماهنگی خوبی میان برگزارکنندگان و دستگاه‌های مسئول برای مدیریت ترافیک و حمل‌ونقل عمومی انجام شده و بنا بر این است که مراسم به‌صورت رسمی همزمان با اذان مغرب به پایان برسد. همچنین پروتکل‌های ترافیکی به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که با ایجاد رینگ‌های مناسب برای توقف خودروها و افزایش ظرفیت ناوگان حمل‌ونقل عمومی، به‌ویژه مترو، امکان تردد آسان‌تر مردم فراهم شود.