جوانان، نبض تازه آنتن

حجم و تنوع این تولیدات، آن‌هم در مدت زمانی محدود، پرسشی جدی ایجاد کرده است: پشت این چابکی و حضور پررنگ چه رویکرد و چه سازوکاری قرار دارد؟ آیا با یک روند مقطعی روبه‌رو هستیم یا شکل‌گیری یک جریان منسجم در تولیدات جوان؟ همین نکته، انگیزه اصلی گفت‌وگوی پیش‌رو شد؛ این‌که بدانیم آثار مذکور چگونه و در چه شرایطی شکل گرفته‌اند، چه نسبتی با تحولات اجتماعی و نیاز‌های روز دارند و چه مسیری برای تربیت و میدان‌دادن به فیلمسازان جوان ترسیم شده است. برای واکاوی این پرسش‌ها سراغ سجاد بهمن‌آبادی، مدیرکل خانه تولیدات جوان مرکز سیمرغ رفتیم؛ مدیری که طی سال‌های اخیر تلاش کرده تجربه و فرصت تولید واقعی را در اختیار نسل تازه‌وارد رسانه قرار دهد. گفت‌وگویی که نه‌فقط درباره چند اثر پربازخورد، بلکه درباره مدل تازه‌ای از تولید، چابکی در روایت و نقش فیلمسازان جوان در آینده رسانه‌ملی است.

آثار تازه؛ ریشه‌دار در گذشته

سجاد بهمن‌آبادی، مدیرکل خانه تولیدات جوان مرکز سیمرغ درباره روند شکل‌گیری آثاری که این روز‌ها از تولیدات جوان این مرکز روی آنتن می‌رود به جام‌جم گفت: بخش قابل‌توجهی از آثاری که این روز‌ها از خانه تولیدات جوان مرکز سیمرغ پخش می‌شود، درواقع حاصل طراحی‌ها و تولید‌هایی است که در ماه‌ها و حتی سال گذشته آغاز شده بودند. بسیاری از این آثار پیش از ماه رمضان و حتی پیش از شرایط جنگی اخیر تولید شده بودند، اما از ابتدا تلاش ما این بود که هنرمندان جوان سراغ موضوعاتی بروند که با مسائل روز جامعه ارتباط داشته باشد.

بهمن‌آبادی در راستای همین رویکرد ادامه داد: وقتی کشور با شرایطی مانند جنگ تحمیلی اخیر مواجه شد، این آثار همچنان قابلیت ارتباط با مخاطب را داشتند و توانستند در جدول پخش قرار بگیرند. رویکرد ما این بوده که هنرمندان جوان، هنرمند زمانه خودشان باشند و بدانند برای رسانه‌ای عمومی مانند تلویزیون کار می‌کنند؛ رسانه‌ای که مخاطب آن همه مردم هستند.

مدیرکل خانه تولیدات جوان مرکز سیمرغ با اشاره به تأثیر این نگاه در پخش آثار اضافه کرد: همین نگاه باعث شد آثاری که تولید شده بودند حتی در شرایط خاص اخیر نیز بتوانند روی آنتن بروند و مورد توجه مخاطبان قرار بگیرند. بسیاری از آثار پخش‌شده ما نیز متأثر از دفاع‌مقدس ۱۲روزه است و به نوعی تجربه جنگ در محتوای آنها وجود دارد.

وی در ادامه با بیان این‌که خانه تولیدات جوان در سال‌های اخیر با سوژه‌های متعددی روبه‌رو بوده است، افزود: در این مدت با رخداد‌های مهمی به‌عنوان سوژه مواجه بوده‌ایم؛ از حوادث اجتماعی مختلف گرفته تا شهادت رئیس‌جمهور، شهادت رهبر انقلاب و همچنین شرایط جنگی اخیر. این تجربه‌ها باعث شد به نوعی چابکی در تولید برسیم.

 

روایت‌های سریع و متکثر

بهمن‌آبادی با اشاره به قالب‌های متنوع تولید در این مرکز ادامه داد: طبیعی است که تولید آثار بلند مانند سریال زمان بیشتری می‌طلبد، اما در همین دوره‌ها توانستیم در قالب‌های متنوعی تولید داشته باشیم؛ از فیلم کوتاه داستانی و برنامه‌های کوتاه تلویزیونی گرفته تا مستند‌های کوتاه و بلند، آثار مبتنی بر هوش‌مصنوعی و حتی تولیدات انیمیشن. در جریان جنگ تحمیلی اخیر نیز آثار متعددی در مدتی کوتاه تولید شد که هم در تلویزیون و هم در فضای مجازی بازخورد‌های مثبتی از مخاطبان دریافت کرد.

مدیرکل خانه تولیدات جوان مرکز سیمرغ درباره چالش‌های تولید سریال‌ها نیز اضافه کرد: در مورد سریال‌هایی که روی آنتن رفتند، چالش اصلی ما بیشتر در مرحله پس‌تولید فشرده بود؛ یعنی باید در بازه زمانی کوتاه و در شرایط خاص آثار را برای پخش آماده می‌کردیم. با‌این‌حال تلاش کردیم کیفیت آثار حفظ شود و خوشبختانه تیم‌های جوان ما از این آزمون نیز سربلند بیرون آمدند.

وی هدف از راه‌اندازی خانه تولیدات جوان مرکز سیمرغ را ایجاد میدان واقعی مهارت‌ورزی برای فیلمسازان جوان دانست و خاطرنشان کرد: هدف این بود که مهارت‌آموزی فیلمسازان جوان در بستر تولید واقعی اتفاق بیفتد، نه صرفا در قالب کلاس‌های آموزشی. آموزش ما کلاسیک نیست؛ بلکه هنرمندان جوان مستعد را از همان نقطه‌ای که هستند به سطحی حرفه‌ای‌تر ارتقا می‌دهیم؛ مسیری که در دل تولید واقعی برای رسانه ملی شکل می‌گیرد.

 

استان‌ها در مرکز توجه

بهمن‌آبادی در ادامه با تأکید بر اولویت استان‌ها گفت: در این میان، توجه ما به فیلمسازان و کارگردانان استانی نقشی اساسی داشته است.

تلاش کرده‌ایم سهم استان‌ها در تولیدات بیشتر شود تا کارگردانان جوان از نقاط مختلف کشور بتوانند وارد این میدان شوند. به‌همین‌دلیل در تولیدات خانه تولیدات جوان حضور هنرمندانی از استان‌های مختلف دیده می‌شود و موضوعات مرتبط با زیست‌بوم‌ها و فرهنگ‌های متنوع کشور نیز سهم بیشتری در آثار پیدا کرده‌اند.

مدیرکل خانه تولیدات جوان با اشاره به تجربه سال‌های اخیر اضافه کرد: در این مدت تعداد قابل‌توجهی از فیلمسازان جوان در قالب‌های مختلفی مانند تله‌فیلم، مینی‌سریال، سریال، مستند و برنامه‌های تلویزیونی فعالیت کرده‌اند و می‌توان گفت این حجم از میدان‌دادن به جوان‌ها در رسانه‌ملی کم‌سابقه بوده است.

وی در ادامه با بیان رویکرد این مرکز در ترکیب تجربه و جوانی افزود: در حوزه آثار داستانی، کارگردانی پروژه‌ها همواره بر عهده فیلمسازان جوان بوده و ما تولید را به کارگردانان باسابقه واگذار نکرده‌ایم. البته در برخی پروژه‌ها از تهیه‌کنندگان یا نویسندگان باتجربه استفاده کرده‌ایم تا این ترکیب بتواند به ارتقای کیفیت آثار کمک کند. در بخش‌های فنی نیز بسته به پروژه از ترکیب نیرو‌های حرفه‌ای و جوان بهره برده‌ایم تا انتقال تجربه به شکل طبیعی در دل تولید اتفاق بیفتد و جوان‌ها در کنار کار حرفه‌ای مسیر رشد خود را طی کنند.

 

زیر ذره‌بین پیشرفت

بهمن‌آبادی، نقد شدن آثار را فرصتی برای ارتقای تولیدات دانست و خاطرنشان کرد: طبیعی است وقتی جوان‌ها وارد میدان تولید می‌شوند آثارشان بیشتر زیر ذره‌بین قرار بگیرد. مهم این است که این نقد‌ها شنیده شود و به بهبود کار کمک کند. اگر به مجموعه تولیدات این سال‌ها نگاه کنیم می‌توان دید روند کلی آثار رو به بهبود بوده است.

مدیرکل خانه تولیدات جوان در ادامه با اشاره به یکی از نمونه‌های موفق این روند افزود: نمونه روشن آن در جریان جنگ تحمیلی اخیر دیده شد؛ جایی که «کلانتری ۱۱» به پربیننده‌ترین سریال جنگ تبدیل شد. این سریال توسط ترکیبی از فیلمسازان جوان در استان‌های خراسان‌رضوی، کرمان و تهران تولید شد و نشان داد وقتی جوان‌ها با خلاقیت و تمرکز بر موضوعاتی که مردم با آن درگیر هستند وارد میدان می‌شوند، می‌توانند در کنار هنرمندان باسابقه اتفاقات متفاوتی را رقم بزنند.

وی در ادامه با اشاره به ضرورت روایت مردم ایران گفت: یکی از نکات مهمی که باید به آن توجه کنیم این است که ما در روایت مردم ایران کم‌کاری کرده‌ایم. به تعبیر رهبر شهیدمان، اینها «مردم مبعوث‌شده ایران» هستند؛ مردمی که در بزنگاه‌های تاریخی رشادت، ایستادگی، روحیه ضدسلطه‌پذیری و پای وطن ایستادن خود را نشان داده‌اند. متأسفانه در بسیاری از روایت‌ها کمتر به این روحیه پرداخته شده است.

 

تمرکز بر انسان و فرهنگ

بهمن‌آبادی یکی از رویکرد‌های جدی خانه تولیدات جوان را توجه به همین روایت‌ها دانست و خاطرنشان کرد: تلاش ما این است که روایت‌های انسانی، اجتماعی و هویت‌محور با تمرکز بر همین مردم و رشادت‌های آنها سهم بیشتری در آنتن پیدا کند.

مدیرکل خانه تولیدات جوان مرکز سیمرغ در ادامه درباره مسیر پیش‌روی این مجموعه افزود: در تولیدات آتی توجه ویژه‌ای به استان‌ها، فرهنگ‌های محلی و لهجه‌های مختلف خواهیم داشت. ظرفیت‌های روایی در سراسر کشور گسترده است و باید این تنوع فرهنگی در آثار نمایشی و مستند بیشتر دیده شود. موضوعات ملی و هویت‌محور، به‌ویژه روایت‌های مرتبط با ایستادگی مردم در شرایط سخت، از اولویت‌های جدی ما خواهد بود.

وی درباره آثار در دست تولید نیز گفت: درحال‌حاضر چند پروژه در مراحل مختلف تولید و پس‌تولید قرار دارند؛ ازجمله یک سریال با موضوع جنگ تحمیلی سوم که اکنون در مرحله پیش‌تولید است و امیدواریم در صورت فراهم‌بودن شرایط در ایام محرم و صفر روی آنتن برود. سریال مذکور تلاش می‌کند ابعاد انسانی و اجتماعی این جنگ و نقش مردم در مواجهه با آن را روایت کند.

بهمن‌آبادی خاطرنشان کرد: علاوه‌براین، چند مینی‌سریال و تله‌فیلم، مستند، آثار مبتنی بر هوش‌مصنوعی و انیمیشن نیز با موضوعات مختلف در حال آماده‌سازی است که در آینده نزدیک به آنتن خواهد رسید. در کنار تولید آثار، هدف مهم‌تر ما ورود مستمر هنرمندان جوان به عرصه حرفه‌ای رسانه‌ملی است و امیدواریم با حضور این نسل تازه در کنار تجربه هنرمندان باسابقه، فضای روایت و تولید در تلویزیون دچار تحول شود و شاهد روایت‌های تازه و خلاقانه‌تری از زندگی مردم ایران باشیم.