نگاهی به ضرورت بازنمایی رشادتهای عملیات بیتالمقدس در قالب ادبیات مدرن
بسم الله الرحمن الرحیم
وَأَذِّنْ فِی النَّاسِ بِالْحَجِّ یَأْتُوکَ رِجَالًا وَعَلَى کُلِّ ضَامِرٍ یَأْتِینَ مِنْ کُلِّ فَجٍّ عَمِیقٍ
(و به ابراهیم وحى فرستادیم که) مردم را براى زیارت خانه ما ندا در ده و اعلام کن (یعنى مردم را به حج خانه خدا بخوان) تا مردم پیاده و سوار بر هر شتر لاغرى (رنج و تعب سفر دیده) از هر راه دورى به سوى تو و به قصد زیارت خدا بیایند.
عرفان و تسلیم... دو ویژگی رستگاری.
نبی مکرم اسلام (ص) در ضمن بیان علل فرائض الهی، درباره علت وجوب حج فرمود: حج معادل همه شریعت است یک مدل کوچک از اسلام بزرگ است گویا خداوند اراده کرده که اسلام با همه ابعاد در یک عبادت جمع کند تا حاجی یکباره کل اسلام را بهطور خلاصه تجربه کند.
امام صادق (ع) فرمودند: «مَنْ لَمْ یغْفَرْ لَهُ فِی شَهْرِ رَمَضانَ لَمْ یغْفَرْ لَهُ اِلی قابِلٍ اِلاَّ اَنْ یشْهَدَ عَرَفَه؛ کسی که در ماه رمضان بخشیده نشود، تا سال آینده بخشیده نمیشود، مگر اینکه [روز]عرفه را درک کند.»
روز عرفه، قله معرفت و عید قربان، اوج تسلیم است. این دو، چرخه کامل تربیت را برای انسان موحد ترسیم میکنند
عرفه یا شناختی که به ذبح خواستههای نفسانی منجر میشود.
غروب «خود» و طلوع «خدا» در وجود ما یعنی
عرفات است؛ و مقدمهای است برای کربلایی شدن.
در عرفه، انسان با اقرار به گناهان و شناخت عظمت الهی، به خودشناسی توحیدی میرسد.
امام حسین (ع) در دعای عرفه، یک دوره کامل «خداشناسی عملی» را ارائه میدهند. روانشناسی عرفه، خروج از خودمحوری است.
وقتی انسان در صحرای عرفات در برابر عظمت خداوند خاشع میشود، تمام دغدغههای کوچک دنیوی در برابر افق ابدی رنگ میبازد.
اگر امروزه روانشناسان دین (مانند ویلیام جیمز) معتقدند که «تجربیات اوج» میتوانند ساختار شخصیتی فرد را متحول کنند. عرفه برای یک موحد، یک تجربه اوج آگاهانه است که به «خودشکوفایی متعالی» میانجامد. زیرا که زیارت امام حسین (ع) در عرفه؛ پیوند شناخت و حماسه به تعبیری پیوند زدن «معرفت نظری» به «عمل اجتماعی» است.
عرفه بدون کربلا، شناختی انتزاعی است؛ و کربلا بدون عرفه، حماسهای بدون پشتوانه عقلانی. زیارت در این روز به معنای تجدید میثاق با کسی است که «عرفه» را به تمام معنا در روز عاشورا محقق کرد.
تازه عید قربان که تجلی عین توحید معنا پیدا میکند.
بىدلیل نبوده که امام صادق (ع) فرمود: إنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی یتَجَلَّی لِزُوَّارِ قَبْرِ الْحُسَینِ (ع) قَبْلَ أَهْلِ عَرَفَاتٍ وَ یقْضِی حَوَائِجَهُمْ وَ یغْفِرُ ذُنُوبَهُمْ وَ یسْعِفُهُمْ [یشَفِّعُهُمْ]فِی مَسَائِلِهِمْ ثُمَّ یأْتِی أَهْلَ عَرَفَه فَیفْعَلُ بِهِمْ ذَلِکَ
«خداوند تبارک و تعالی پیش از اهل «عرفات» برای زایران امام حسین (ع) تجلی کرده و حوایج آنان را برآورده و گناهانشان را میآمرزد و در مورد خواستههایشان شفاعت میکند، آنگاه سراغ اهل عرفات میرود و این عنایات را به آنان میکند.».
اما عید قربان... قربانی کردن در فرهنگ ابراهیمی، نماد کشتن هوی و هوس و نیز در هم شکستن بتهای درونی است.
تسلیم الهی، حضرت ابراهیم (ع) با آماده شدن برای ذبح اسماعیل، نشان داد که توحید، عبور از عزیزترین دلبستگیها فیسبیلالله و برای امر الهی است.
در زندگی روزمره هر مومن و مسلمانی، عید قربان باید در مدیریت میلها، نمود یابد. باید دید میتوان در برابر خشم، طمع یا منفعت شخصی، به خاطر رضای خدا ایستاد؟ این همان پیادهسازی توحید در متن زندگی است.
امروز حماسه ملت ایران در تقدیم قربانیان عظیم در مسیر حق تجلی کرده، امام شهیدمان خامنهای عبد صالح خدا، و دهها دانشمند، فرمانده و جانفدا را به قربانگاه توحید برده است تا شاهد و الگوی امتهای عالم باشد. شهداء على الناس...
مردم ایران در سالهای اخیر، بهویژه در بزنگاههای تاریخی (از ایام سوگواریها و خلوتهای جمعی گرفته تا ایثارگریهای اجتماعی)، شکلی از «قربانی کردن منافع فردی» را به نمایش گذاشتهاند که در جامعهشناسی دین، میتوان آن را «جمعگرایی ایمانی» نامید.
وقتی یک ملت در طول سه ماه با حضور میلیونی و همدلی آگاهانه، از آسایش خود میگذرند و هزینههای روحی و جسمی «پایبندی به عقیده» را میپردازند، و شبها با حضور پر شور در خیابان پشتیبان میدانهای رزم باشند، این یعنی تمرین یک «قربانی ملی» هستند. این یعنی جامعه از فردیت محض عبور کرده و به سمت امت توحیدی حرکت میکند. این پدیده بینظیر تاریخی عین عملیاتی کردن آموزههای ابراهیمی در سطح یک کلان جامعه است؛ جایی که من، در ما، ذوب شده و همه «ما» در اراده الهی فانی میشوند. برای یک پیرو مکتب اهلبیت، توحید ابراهیمی یعنی.. عرفه.. دائما با بازخوانی دعای عرفه، خود را در ترازوی کمال الهی بسنجیم آسیبشناسی نفسانی و درونی.
قربانی کردن یعنی در برخورد با دیگران، از خودخواهی قربانی بگیریم تا فضای عدالت و ایثار باز شود.
آنچه امروز در میان مردم ایران دیده میشود، ظرفیت عظیمی از «همدلی مبتنی بر باور» است که اگر با آن نگاه عرفانی عمیقتر همراه شود، میتواند جامعه را به سمت تمدنسازی نوین پیش ببرد.
تمدنی که زمینهساز ظهور ولیعصر (عج) تجلیگر پیمان الست و احیاگر دین احمد و خط علوی و انتقامگیر خون شهدای حق و حقیقت از کربلای عرفه تا ابدیت تاریخ.
به امید پیروزی ملت بزرگ ایران بر صهیونیهای کودککش و مستکبران آمریکایی ویرانگر و اعتلای پرچم الهی پرچم جمهوری اسلامی ایران.
ألیس الصبح بقریب
نگاهی به ضرورت بازنمایی رشادتهای عملیات بیتالمقدس در قالب ادبیات مدرن
گفت و گوی اختصاصی جام جم آنلاین با حسن روشن
ناصر ابراهیمی در گفت وگو با جام جم آنلاین ؛