صعود با دوربین تصویربرداری

پخش برنامه ای نیم ساعته با نام طبیعت ورزش ایران از حدود 6 سال پیش از شبکه جام جم برای ایرانیان مقیم خارج و به نیت رفع دلتنگی های آنان

کد خبر: ۱۵۱۹۴۸

از بابت دوری از وطن و جاذبه هایش آغاز شد.
نامه ها، تلفن ها و نقل قول هایی که از مقبولیت برنامه حکایت می کرد، باعث دلگرمی و ادامه کار تهیه کننده و دست اندرکاران این به اصطلاح سریال مستند طبیعی شد. در هر برنامه گروهی «کوه رو» و «کوهنورد» به قله ای در هر گوشه از مملکت صعود کرده و جاذبه های طبیعی و رخدادهای اتفاقی حواشی آن سفر را نیز به تصویر می کشیدند. از اواسط مهرماه امسال با عنایت مسوولان ، این برنامه در کنداکتور پخش برنامه شبکه یک سیما هم قرار گرفت و احتمالا تا چاپ این مطلب حداقل دهها برنامه از این قبیل در روزهای یکشنبه و سه شنبه هر هفته و تکرار در صبح روز بعد از آنها پخش شده است. بینندگان داخلی ماهواره دار نیز از همان ابتدا اقبال خوبی نشان دادند و گرچه این سفرهای نیم ساعته در محدوده یک یا حداکثر چند روز توسط دوربین تصویربرداری پوشش داده می شود، ولی باید حاوی همه گونه اطلاعات جغرافیایی باشد.
از این رو به عنوان گزارش سفر می تواند از طریق روزنامه ها و مجلات نیز منعکس شود و چه بهتر که دست اندرکاران تهیه این سریال بخت خود را از طریق معرفی برنامه از مطبوعات نیز بیازمایند که برای خیلی ها که فرصت ندارند می توان به استناد خصوصیت وصف العیش نصف العیش به جایی رسید و دعای خیرش نیز بدرقه راه تهیه کننده و دیگر عوامل تولید خواهد بود. کار تصویربرداری ورزشی در مقایسه با انواع فیلمبرداری از نوع مستند، سریالی و گزارشی توان و حوصله و سعه صدر می طلبد و بدون اغراق تصویربرداری توام با کوهنوردی آن از همه ورزشهای میدانی مشکل تر است ؛ چه همه اش راهپیمایی ؛ صخره نوردی ؛ سرما و گرما خوردن ، زمین خوردن ، زخمی شدن ، بند آمدن نفس ، عرق ریزی و دلهره است که ماحصل کار مثل آنچه که در برنامه صعود هیمالیا(اورست) جوانان برومند ایران چه آقایان در سالهای قبل و چه خانمها در فاصله نزدیک دیدیم ، به رغم مونتاژ خوب همکاران در شبکه 3 باعث پدید آمدن فیلمی نشود که به زعم من اگر هر تصویربردار عادی فیلمی از صعود یک گروه تازه کار به قله ای مانند توچال می ساخت ، مسلما در مقایسه با اورست که دوستانمان صعود کردند از هیجان و اطلاعات ضمنی و جنبی بیشتری برخوردار بود و این همه علاوه بر کار تصویربردار و کارگردان و مونتاژ و انجام توام با مدرک و تایید شده صعود به اصالت صعود نیز وابسته است که بماند چه اینجا تنها جایی است که گرچه خرج بیش از اندازه و دخالت تکنیک می تواند به آب و رنگ فیلم بیفزاید، ولی در اصالت و بسیاری از مسائل حاشیه ای حرف اول و آخر را تصویربردار می زند که جانفشانی می کند، از گروه جلو می زند، به سمت راست و چپ منحرف می شود و با قبول خطرات افزون بر حالت عادی ، گروه را در محیط کوهستان از زوایای گوناگون تعقیب می کند، همچنین در عین خستگی برای ضبط حواشی ، پوشش گیاهی منطقه ، حتی مختصری حیات وحش برای پربار شدن فیلم و نشان دادن محیط جغرافیایی و روح این ورزش از جان مایه می گذارد.
ساخت برنامه های ورزش و طبیعت ایران به کوشش ، اعتقاد و علاقه مندی تک تک دست اندرکارانش از جمله عباس فعال تهیه کننده ، محمود افغان سرپرست کوهنوردان و مسوول هماهنگی ، اصغر پاشا دستیار و کمک از حدود 6 سال پیش آغاز و میسر شده است. مطمئنا 50 درصد تصویربرداران توان این را ندارند که ساعت ها کوهپیمایی کرده ، دوربین و متعلقات را نیز با خود حمل کنند و تصویر هم بگیرند، گرچه تعداد محدودی هم مبالغ پرداختی را قابل این جانفشانی ها نمی دانند، آن هم به نحوی که منجر به از دست رفتن هیچ صحنه ای هم نباشد.
در تصویربرداری این صعودها زمان و ساعات روز، چگونگی حرکت گروه ، زمان رسیدن به محل اطراق و به سخن بهتر برنامه ریزی حائز اهمیت خاص است ، بخصوص اگر بودجه تولید اندک و مختصر باشد و نتوان به هر علت اعم از کمبود و نقص تدارکات یا وجود مسائل و مشکلات مالی مثلا کار یک روزه کوهنوردی را به دو یا چند روز تصویربرداری توام با آرامش و دست و دلبازی و فراغ بال و انتظار برای فراهم شدن هوای مساعد و دلپذیر و شرایط ایده آل تبدیل کرده و به طور ضمنی بتوان لحظه های ناب را نیز ثبت کرد.
به هر حال نظر به این که از فیلم اورست تجربه ها آموخته ایم ، به سهم خود می خواهم همگان با دیدن این برنامه ها از شبکه ملی بتوانند خستگی ها، شادکامی ها و احساس خوشایند شناختن و شناساندن طبیعت ایران عزیز و احساس روح جوانمردی و گذشت و ایثار مستتر در ورزش کوهنوردی را آن گونه که ما حس کرده و درصدد انتقالش به همگان بوده ایم ، ادراک کنند.
عملکرد کلید قطع و وصل دوربین به جای خود محفوظ، ولی حداقل 20 سال تحصیل و دیدن و تعمق در چارچوب تصاویر سینمایی و تلویزیونی به اضافه مطالعه کارهای دیگر استادان مستندساز اگر پشتوانه و ضامن کار هر تصویربردار متعهد و حامل دوربین نباشد، تلویزیون و کانال های آن را باید رادیوهای ناموفق گاهی دارای تصویر تلقی کرد نه چیز دیگر. پس به طبیعت و ورزش رو بیاورید.