اسلامگراهای سکولار

حزب حاکم عدالت و توسعه ترکیه (AKP) بار دیگر عبدالله گل ، وزیر امور خارجه ترکیه و اقتصاددانی اسلامگرا را به عنوان نامزد ریاست جمهوری این کشور معرفی کرده ، اقدامی که این حزب و هوادارانش را در مسیر برخورد با سیاسیون سکولار قرار داده است.

کد خبر: ۱۴۳۱۹۳

نامزدی گل 56 ساله ، سیاستمداری میانه رو که نقشی حایز توجه در پیشبرد روند الحاق ترکیه به اتحادیه اروپایی طی سالهای اخیر ایفا کرده درست یک هفته پیش از برگزاری اولین دور انتخابات در پارلمان که با ناکامی گل به پایان رسید ، اعلام شده بود.

تایید او به عنوان رئیس جمهور که تا پیش از برگزاری دور سوم انتخابات به احتمال زیاد میسر نخواهد شد آغازی بر تغییر نظام سیاسی ترکیه و واگذاری قدرت به طبقه متوسط و اسلامگرای در حال ظهور ترکیه از سیاستمداران کهنه کار سکولار خواهد بود که در تمامی سالهای پس از شکل گیری جمهوری ترکیه در سال 1923 میلادی قدرت را در دست داشته اند. نهادهای سکولار ترکیه مسیر راهیابی گل به کاخ ریاست جمهوری را در بهار سال جاری میلادی سد کردند. استدلال آنها این بودکه گل مذهبی تر از آن است که بتواند بر عالی ترین مسند سکولار جمهوری ترکیه تکیه بزند. این روند موجب شد حزب حاکم خواستار برگزاری انتخابات پارلمانی زود هنگامی شود که باز هم قدرت را به حزب عدالت و توسعه سپرد.ترکیه از اعضای ناتو و از نزدیکترین متحد ایالات متحده در این بلوک نظامی است و به همین جهت ثبات این کشور برای منطقه بحران زده خاورمیانه اهمیت زیادی دارد. اگر چه اکثریت مردم ترکیه مسلمان هستند سیستم حکومتی کشور جمهوری سکولار است و رئیس جمهور با وجود آن که مقامی تشریفاتی است اما انتصاب قضات بدون موافقت او ممکن نیست ، قوانین مصوب پارلمان با امضای او لازم الاجرا می شود و فرمانده محل قواست .رئیس جمهور ترکیه با رای اعضای پارلمان انتخاب می شود. دور اول انتخابات دوشنبه گذشته برگزار شد و گل برای راهیابی به کاخ ریاست جمهوری به دوسوم آرای اعضای پارلمان یعنی 367 رای از مجموع 550 رای پارلمانی نیاز داشت.

ترکهای سکولار می گویند مخالفت باحزب عدالت وتوسعه دشمنی با شخص نیست بلکه برگرفته از تفاوت دیدگاه هایشان نسبت به مسائل بنیادین حکومتی است

او 25 رای کمتر از حدنصاب لازم کسب کرد. در دور دوم چنانچه او نیمی از آرا را کسب کند به ریاست جمهوری می رسد اما چنانچه در این دور هم موفق نشود در دور سوم ، زمانی که هر کس بیشترین آرا را کسب کند رئیس جمهور می شود قطعا رئیس جمهور ترکیه خواهد شد. این در حالی است که حزب او 341 کرسی پارلمانی را در اختیار دارد. انور اویمن ، جانشین دبیرکل حزب جمهوریخواه خلق به رهبری دنیز بایکال که با شکایت به دادگاه عالی ترکیه روند انتخابات پارلمانی گذشته را با هدف جلوگیری از به ریاست جمهوری رسیدن گل مختل کرد ، می گوید: پافشاری حزب عدالت و توسعه بر نامزدی گل پس از آن همه جنجال نشان می دهد آنان تا چه حد در تغییر ساختار سیاسی ترکیه جدی هستند. او می افزاید: این اصلا پذیرفتنی نیست . ترکهای سکولار می گویند مخالفت آنها با حزب عدالت و توسعه دشمنی با شخص نیست بلکه برگرفته از تفاوت دیدگاه هایشان نسبت به مسائل بنیادین حکومتی است . این در حالی است که حزب عدالت و توسعه با وجود آن که به اسلامگرایی متهم شده بیش از هر حزب سکولاری در گذشته توانسته ترکیه را به اتحادیه اروپایی نزدیک کند و راه را برای توسعه اقتصادی و سیاسی کشور هموار کند. در انتخابات ماه گذشته میلادی حزب حاکم توانست بیش از 50 درصد کرسی های پارلمانی را به خود اختصاص دهد که بالاترین کرسی های پارلمانی است که پس از دهه 60 میلادی حزبی متعدد توانسته به خود اختصاص دهد. ترکهای سکولار می گویند نگران آینده کشور در صورت واگذاری همه پستهای کلیدی به اسلامگراها هستند. این در حالی است که با توجه به عملکرد حزب عدالت و توسعه طی 5 سال گذشته که بیش از هر دولت سکولاری در گذشته توانسته وضعیت اقتصادی ترکیه را بهبود بخشد ، تورم را مهار کند ، آزادی های سیاسی و مدنی را ارتقا بخشد و زمینه نزدیکی بیشتر ترکیه به اتحادیه اروپایی را فراهم آورد به نظر می رسد دغدغه های سکولارها بیش از آن که برگرفته از بنیان های اعتقادی باشد ریشه در نگرانی های اقتصادی و احتمال حذف همیشگی از عرصه سیاست دارد. با وجود همه ناسازگاری های احزاب و جناحهای سکولار رجب طیب اردوغان ، نخست وزیر طی اظهاراتی آشتی جویانه اعلام کرد در تشکیل دولت جدید سکولارها را به طور کامل حذف نخواهد کرد اما نامزدی گل برای ریاست جمهوری چیزی نیست که حزب حاکم بتواند بر سر آن مصالحه کند. اگمن باگیس ، از اعضای حزب حاکم در پارلمان ترکیه می گوید: مصالحه یک چیز است و تسلیم شدن چیزی دیگر. می افزاید: اگر قرار باشد همه چیز به حزب حاکم دیکته شود ، دیگر دولت نمی تواند وظایف ذاتی خود را انجام دهد.ارتش که در دور قبلی فعالیت پارلمان با مداخله خود در روند انتخابات مانع از انتخاب گل به ریاست جمهوری شد این بار سکوت پیشه ساخته و لااقل تا این مقطع موضعی در برابر اصرار حزب حاکم عدالت و توسعه برای رساندن گل به کاخ ریاست جمهوری اتخاذ نکرده است.