پیکار با انتحار تدریجی

کسی که برای نخستین بار دست به دوپینگ بزند، درصورت شناسایی ، 2 سال از هرگونه فعالیت ورزشی منع می شود و به گفته علیمرادی که علاوه بر سمت دبیری ستاد ملی مبارزه با دوپینگ ، رئیس جدید فدراسیون پزشکی ورزشی نیز هست ، بین 2 تا 5 میلیون تومان جریمه نقدی نیز خواهد شد، اما ابراهیم خادم که پیش از این مسوول روابط عمومی فدراسیون پزشکی ورزشی و کشتی بوده و برای تصاحب کرسی ریاست فداسیون پزشکی ورزشی با علیمرادی رقابت داشت از برخوردهای منفی با خاطیان دوپینگ استقبال نمی کند و می گوید: «مقوله دوپینگ در کشور نباید دیدگاهی حذفی و تنبیهی داشته باشد و این فدراسیون با همکاری دیگر نهادهای ذی ربط می تواند با آموزش های لازم ، در اختیار گذاشتن مکملهای استاندارد و نمونه گیری ها، ضمن این که قابلیت ورزشکاران را افزایش می دهد از بروز هرگونه نمونه مثبت جلوگیری کند.»

مهمترین اولویت ستاد ملی مبارزه با دوپینگ در سال جاری تمرکز بیشتر بر فعالیت های آموزشی است

هرچند این دیدگاه تا حد زیادی تبلیغاتی و فانتزی به نظر می رسد، ولی اقعیت این است که اگر ورزشکاری هرچند خاطی با نخستین اشتباهش با برخوردی تند و خشن روبه رو شود چه بسا برای همیشه خود را از پدیده سالم ساز ورزش منفک و راهی بیراهه ها کند.
مسوولان ستاد ملی مبارزه با دوپینگ نیز در همین خصوص توجه ویژه ای به امر آموزش ، ارتقای فرهنگی و زمینه های پیشگیرانه دارند.
علیمرادی: «ستاد مبارزه با دوپینگ تصمیم گرفت حدود 70 درصد برنامه های امسال در زمینه آموزش و برگزاری جلسات باشد تا از این طریق سطح اطلاعات ورزشکاران و مربیان را افزایش دهیم و از مضرات داروهای غیرمجاز آگاهشان کنیم. با گسترش آموزش قصد داریم تا ورزشکاران در گروههای سنی و رشته های مختلف را با عوارض دوپینگ آشنا و در این باره فرهنگ سازی کنیم که در همین زمینه رابطان ما برای تدریس در تمامی هیاتهای پزشکی سراسر کشور مستقر شده اند.»
رضا قراخانلو، رئیس دفتر تازه احداث شده مبارزه با دوپینگ آسیای میانه وادوکا (که از 9 کشور ایران ، افغانستان ، پاکستان ، مغولستان ، قرقیزستان ، ازبکستان ، قزاقستان ، تاجیکستان و ترکمنستان تشکیل شده است) نیز دیدگاه جالبی در این زمینه دارد: «باید علمی ها را به ورزش وارد کنیم و در این مسیر گام برداریم. بسیاری از دوپینگ ها در ایران به دلیل بی دانشی ورزشکاران و مربیانی است که به جای روی آوردن به شیوه های خوب به روشهای بد پناه می آورند. در فدراسیون کشتی با حضور متخصصان تغذیه و بدنساز، دوپینگ به صفر نرسیده ، ولی تا حد زیادی کاهش یافته است.»
برخلاف نظر رئیس وادوکا و رئیس کمیته ملی المپیک ایران ، منصور برزگر مدیر تیمهای ملی کشتی آزاد ایران و قهرمان اسبق جهان ، مربیان دارای داعیه علمی بودن را در ارتکاب به دوپینگ مقصرتر می داند. «و شاید برخی مربیان نیز در مساله دوپینگ نقش داشته باشند بویژه آنهایی که داعیه علم دارند، اما آنهایی که مدعی هنر و تکنیک هستند به مسائل فنی بیشتر از هر چیز دیگری توجه می کنند.»

اقدامی لازم

در این که ورزشکاران حرفه ای به دلیل نیاز وافر به کالری و مواد آلی و معدنی متناسب با فعالیت های فوق العاده ، ناچار به استفاده از مکملهای غذایی هستند بحثی وجود ندارد، اما نکته اینجاست که در میان صدها مکمل موجود در بازار، بیشتر ناخالصی ها و مواد غیرمجازی نیز وجود دارد که مصرف آن برای ورزشکاران عوارض گرانی در پی دارد.
وظیفه فدراسیون پزشکی ورزشی است که با بررسی ، تجزیه و آزمایش مکملهای موجود در بازار، آنهایی را که دارای مواد غیرمجاز نیستند، جدا کرده و با ارائه مارک یا برچسب تایید، مشخص کند تا ورزشکاران بدون دغدغه خاطر از آن استفاده کنند. دبیر ستاد مبارزه و رئیس فدراسیون پزشکی ورزشی درباره این کانالیزاسیون می گوید: «در حال حاضر 215 کارخانه در سراسر جهان این مواد را تولید می کنند که حدود 650 نوع فرآورده را تشکیل می دهند، اما متاسفانه بسیاری از مکملهای موجود در بازار تاییدیه فدراسیون پزشکی ورزشی را نداشته ، پس از مصرف ، ورزشکاران را آلوده می کنند.»
رشید حیدری ، کارشناس و مدرس فدراسیون پزشکی ورزشی نیز از خطرناک بودن مکملهای موجود در بازار می گوید: در فدراسیون پزشکی ورزشی ، 6 مارک معتبر مکملهای غذایی آنالیز و در نهایت اثبات شد تمام آنها دارای مواد نیروزا بوده اند.

قاطعیت غیر خودسرانه

به هر روی تا به تصویب رسیدن قانونی در مجلس که دوپینگ را به عنوان جرمی اجتماعی معرفی کند، وظیفه خطیر مبارزه با دوپینگ در کشور با تولی ستاد ملی مبارزه با دوپینگ دنبال می شود. هر چند کیومرث هاشمی ، رئیس این ستاد معتقد است ، فدراسیون ها باید راسا مبارزه جدی با دوپینگ را در دستور کار قرار دهند، اما باید در نظر داشت که به لحاظ قانونی صدور آرا و مجازات های ارتکاب گران دوپینگ باید در ستاد ملی اعمال شود و حرکتهای خودسرانه ای از نوع حرکت قاطع فدراسیون کشتی در محرومیت خاطیان ، ضمن نشان دادن حسن نیت و عزم درخور تحسین مبارزه و ریشه کنی این پدیده شوم ، به جهت اعمال نشدن مقررات از مجرا و کانال قانونی خود نکوهیده تلقی می شود.
اقدام اخیر وادا (سازمان جهانی مبارزه با دوپینگ) در سپردن مسوولیت دفتر مبارزه با دوپینگ منطقه آسیای مرکزی (رادوکا) به ایران نیز می تواند تسهیل شایان توجهی برای فعالیت ستاد ملی به شمار آید؛ چرا که می توانیم به فوریت در متن تصمیم ها، روشها و مسیر اولیه دریافت امکانات Wada قرار گیریم.
نخستین نمونه این تسهیلات ، تربیت 5کارشناس ایرانی از سوی مربیان نروژی به عنوان افسر مبارزه با دوپینگ بود که اخیرا این اقدام در تهران صورت گرفت.

مجید عباسقلی