عبور از غبار

جغرافیا و مکان در بازنمایی و روایت یک پروسه داستانی آن هم از نوع سریال نقش تعیین کننده ای دارد. مقوله ای که در مجموعه های تلویزیونی پدیدآورندگان این آثار به سهولت از کنار آن می گذرند.

کد خبر: ۱۴۰۰۸۲

«راه بی پایان» حداقل در بهره وری درست از لوکیشن های موجود در سازمان داستانش ، با انتخاب های مناسب پیش رفته است.
3 جغرافیای خانه منصور، کارگاه عروسک سازی و شرکت توتونچی ، حضور پررنگی در این سریال دارند که در این میان شرکت توتونچی از منظر چیدمان و داده های تصویری موضوع تازه ای برای رو کردن ندارد. طبق رویه عادی در مجموعه های تلویزیونی ما با شرکتی مواجه هستیم که تعدادی اطاق و کارمند دارد، چند نفر به طور معمول با پوشه و کاغذ کلنجار می روند و ایضا در چند سال اخیر به کی بورد رایانه نیز ارادتی نشان می دهند.
شرکتی که در زمینه پروتز فعال است ، هیچ نشانه و شاخصه قابل لمسی در آن دیده نمی شود. در واقع آدمها با گفتار خود به نوعی جغرافیای یک شرکت فعال در ارتباط با پروتز را طراحی می کنند. اگر بده بستان های آدمهای مهم «راه بی پایان» که در داخل شرکت توتونچی رخ می دهد، در پارک یا خیابان هم رقم می خورد، هیچ صدمه ای به اسکلت روایی داستان وارد نمی کرد!
هر قدر جغرافیای شرکت توتونچی فاقد کاربری تصویری و نمایشی است ، در عوض کارگاه عروسک سازی که مینا در آن فعالیت دارد، بخوبی در ذهن مخاطب ثبت می شود. بخصوص باند صوتی که برای این جغرافیا لحاظ شده خیلی به باورپذیری این مکان مدد رسانده است. صدای رادیو پیام ، چرخهای خیاطی در پس زمینه در معرفی این جغرافیا خیلی موثر واقع شده است.
در «راه بی پایان» بارها از کروماکی برای صحنه های رانندگی شخصیت ها در شهر استفاده شده است. این ترفند که قدمتش به پیدایش سینما بازمی گردد، در کشور ما چند سالی است در کارهایی که به صورت DV ضبط می شود، از آن سازندگان سریال های تلویزیونی بهره می برند، اما به سبب تفاوت رنگ و نور تصویر بک گراند؛ تصویری که در استودیو ضبط می شود، این شیوه اجرایی مقبول درنمی آید. صحنه هایی که در راه بی پایان به شیوه کروماکی کار شده است ، به سبب ثابت نگه داشتن نور استودیو و بازی نکردن نور روی چهره ها عملا این پرش تصویری قابل لمس است.
حضور پررنگ پرسوناژهای جوان به عنوان آدم محوری در «راه بی پایان» حداقل دست سازنده اثر را با توجه به نوع قصه در شتاب دادن ریتم درونی و بیرونی اثر بازگذاشته است. منصور و خواهرش مینا هرکدام دغدغه و مشکلات ویژه خود را دارند که این چالشها حرکت و واکنش برای این دو نفر را به ارمغان آورده است. این خواهر و برادر باید در 2 جبهه محیط کار و فضای خانواده به چانه زنی بپردازند تا اندکی به آرامش نسبی دست بیابند. در سوی دیگر، عمو اکبر و غزل قرار دارند که زندگی یکنواخت آنان با حضور منصور ریتمش بهم خورده و اینک می خواهند از این برکه به ظاهر آرام ، صید خود را به قلاب بزنند. نوع نگاه کارگردان به آدمها و نحوه نزدیک شدن وی به آنان ، به هر جهت قابل تامل است.
مینا به نوعی در زدوبندهای خلاف منیر خانم گیر افتاده و هر بار باید با او کلنجار داشته باشد. استیصال ، درماندگی و اضطراب مینا در هر مرتبه ای که تن به وسوسه های منیر می دهد، بخوبی با لحاظ کردن جامپ کات ها و فست موشن های متفاوت و بهره وری از نمادهای اریب متعدد، حالات و روحیات او را به بیننده منتقل می کند. درست مقابل نوع بده بستان و چانه زنی منصور و غزل بیشتر از طریق مکث ، سکوت و گاه با استفاده از دیالوگ سر و سامان می گیرد.
البته استفاده بیش از حد از موسیقی «جیپس کینگ» که به نوعی یادآور ارتباط پیشین این دو دلداده است ، اینک بعد از چند قسمت حالت دافعه آمیزی پیدا کرده است. به نظر می رسد همان مکث و سکوتهای اندک و تلفنهای بی پاسخ در بازنمایی ارتباط منصور و غزل تاثیرگذارتر است.
تاثیر موسیقی به عنوان یکی از اجزای کمک کننده در سازمان یک سریال بر کسی پوشیده نیست ؛ اما زمانی که حجم موسیقی در یک سریال افزون شده و به نوعی بر کار سوار شود، دیگر عناصر ساختاری سریال زیر سوال می روند! راه بی پایان یک موسیقی گوش نواز دارد که نه عامل پیش برنده است و نه عنصر تکمیل کننده سیر رخدادهای داستان!
ای کاش سازنده مجموعه با توجه به تنوع لوکیشن هایی که قصه در آن می گذرد، از حاشیه صوتی محیطی به جای موسیقی مازاد سریال بهره می برد. اگر به موسیقی عنوان بندی ابتدایی و انتهایی این مجموعه دقت کنیم ، درمی یابیم این نوع موسیقی روی هر فیلم جوان پسند معمولی می تواند قرار بگیرد. راه بی پایان یک اثر گرم و اکتیو است که با محور قرار دادن تعدادی جوان ، می خواهد داستانش را بدون لکنت روایت کند؛ هرچند موضوع تولید پروتز و حمایت از صنعتگران و پدیدآورندگان وطنی به نوعی بهانه ای برای تعریف داستانی رمانتیک و عامه پسند است.