پول بدهید، تحقیر شوید!

روز گذشته دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا در جمع هواداران خود در ایالت ویرجینیا گفت: در تماس تلفنی خود با ملک سلمان به او گفته مشخص نیست بدون آمریکا سرنوشت عربستان چه خواهد شد. ترامپ افزود: «عربستان را دوست دارم. امروز یک گفت‌وگوی طولانی با پادشاه فوق‌العاده آنها (ملک سلمان) داشتم. به او گفتم، پادشاه! شما چندین تریلیون دلار پول دارید اما بدون ما معلوم نیست چه اتفاقی برایتان خواهد افتاد. شاید نتوانید آن هواپیما‌ها را هم نگه دارید. می‌دانید چرا؟ چون به آنها حمله خواهد شد.»

این برای اولین بار نیست که دونالد ترامپ به این صراحت به سعودی‌ها می‌گوید بدون آمریکا هیچ محلی از اعراب ندارند و اگر حمایت‌های آمریکا نباشد آنها یک روز هم نمی‌توانند حکومت‌شان را حفظ کنند. دونالد ترامپ در همان دوران نامزدی خود برای انتخابات ریاست جمهوری بصراحت گفته بود «عربستان برای ما مثل یک گاو شیرده است و هروقت شیرش تمام شود آن را سر می‌بریم ». به گفته ترامپ، «آل سعود برای ما همچون گاوی شیرده است که هروقت دیگر نتواند به ما دلار و طلا بدهد دستور ذبح آن را صادر می‌کنیم یا از دیگران می‌خواهیم این کار را بکنند یا به آنها در این کار کمک می‌کنیم و این یک واقعیتی است که همه دوستان و دشمنان آمریکا بویژه خود آل‌سعود از آن آگاهند».

پول بدهید

دونالد ترامپ تاکنون بارها بصراحت از عربستان خواسته هزینه لشکرکشی‌های آمریکا در خاورمیانه را تامین کند. سکوت مقامات سعودی در برابر این زیاده‌خواهی‌ها کاملا نشان می‌دهد که آنها چاره‌ای جز پذیرش و اجرای خواسته‌های آمریکا ندارند. دولت عربستان آنچنان خود را بنده و برده سیاست‌های آمریکا کرده که گویی از خود هیچ اراده و اختیاری ندارد و تنها راه فراروی خود را تبعیت از این سیاست‌ها می‌داند. چند ماه پیش دونالد ترامپ در کنفرانس مشترکی با رهبران استونی، لتونی و لیتوانی اظهار کرد: ما موفقیت بزرگی علیه گروه تروریستی داعش در سوریه به دست آوردیم، من می‌خواهم نظامیان آمریکایی را بازگردانم، اما اگر عربستان می‌خواهد سربازان ما در سوریه بمانند باید هزینه آنها را بپردازد. در آن زمان هم دونالد ترامپ طی یک تماس تلفنی با پادشاه عربستان به او گفته بود: «خب، همان‌طور که می‌دانید، اگر شما می‌خواهید ما بمانیم پس باید این هزینه را پرداخت کنید.» این اظهارات بعد از آن بود که محمد بن‌سلمان شاهزاده بلندپرواز و خیالباف عربستان در سخنانی گفته بود: «معتقدیم نیروهای آمریکایی باید حداقل برای دوره‌ای میان‌مدت در سوریه بمانند».

نفت بدهید

دولت ترامپ تنها به این باج‌خواهی پولی از عربستان سعودی قناعت نکرده است. درجریان خروج آمریکا از برجام و اعمال تحریم‌های جدید علیه ایران نیز دیدیم که ترامپ از عربستان سعودی خواست صدور نفت خود را افزایش دهد. او با تحقیر مقامات سعودی به آنها گفت اگر می‌خواهید ما ایران را تحریم کنیم باید شما خلأ این کشور را در بازار نفت پر کنید. به گزارش الوقت، دونالد ترامپ در یک پیام توییتری گفت: از حاکم عربستان، ملک سلمان، درخواست کردم خروجی نفتش را تا دو میلیون بشکه در روز افزایش دهد و او نیز این پیشنهاد را قبول کرد! دونالد ترامپ به پشتوانه همین تایید سعودی بود که از برجام خارج شد و پس از آن نیز بسیار امیدوار بود بهای نفت در بازارهای جهانی کاهش پیدا کند. هرچند این اتفاق تاکنون نیفتاده و حتی بهای نفت بیشتر هم شده است. همین چند روز پیش بود که ترامپ با گلایه به امانوئل مکرون رئیس‌جمهور فرانسه گفت بهای نفت کاهش پیدا نکرده است. جالب این‌که مکرون در پاسخ به ترامپ بسادگی گفت: وقتی جلوی صدور نفت ایران را می‌گیرید طبیعی است که بهای نفت در بازار جهانی افزایش پیدا کند. ترامپ پیشتر نارضایتی خود را به این شکل ابراز داشته بود که گفت: «ما از کشور‌های خاورمیانه حمایت می‌کنیم و آنها بدون ما امنیتی نخواهند داشت، اما با این وجود همچنان بهای نفت را افزایش می‌دهند. سازمان انحصارگرای اوپک باید قیمت‌ها را کاهش دهد.»

ترامپ چه می‌خواهد؟

هدف از تحقیر‌های ترامپ چیست؟ عبدالباری عطوان، تحلیلگر مسائل عرب در روزنامه رای‌الیوم می‌نویسد: «رئیس‎جمهور آمریکا هرگاه احساس بحران اقتصادی می‌کند، باج‌خواهی‌های خود از رژیم‌های عربی حاشیه خلیج‌فارس بویژه عربستان را افزایش می‌دهد». به گزارش رویترز، دونالد ترامپ در ادامه سخنان خود در ویرجینیا گفته بود: «اجازه دهید یک سوال بپرسم، چرا ما داریم به ارتش این کشورهای ثروتمند یارانه می‌دهیم؟ اگر کشوری مشکل [مالی] داشته باشد، قابل توجیه است اما عربستان سعودی می‌تواند هزینه‌های نظامی خودش را خودش پرداخت کند. من به آنها گفتم متاسفم. شما ثروتمند هستید و خودتان باید هزینه‌های ارتش خودتان را پرداخت کنید.» ترامپ همچنین گفته است کشورهایی مانند عربستان سعودی، ژاپن و کره‌جنوبی باید هزینه حمایت‌های نظامی آمریکا را بپردازند .

شبکه الجزیره در تحلیلی علت باج‌خواهی ترامپ از عربستان سعودی را اینچنین توضیح داد: «سخنان ترامپ با آن جزئیات عجیبی که داشت حاکی از پیام روشن واشنگتن به ریاض بود. در این پیام از مقامات عربستان خواسته می‌شود سلاح‌های بیشتری از آمریکا بخرند». این درحالی است که عربستان همواره در صدر خریداران سلاح از آمریکا قرار داشته و تابستان سال گذشته دونالد ترامپ در سفری که به ریاض داشت چندین توافق نظامی به امضاء رساند. کارشناسان ارزش این معاملات بیش از 460 میلیارد دلار برآورد کردند. ترامپ در بازگشت خود به آمریکا گفت برای هزاران کارگر آمریکایی کار فراهم کرده است!

گفته می‌شود امسال نیز دونالد ترامپ در برنامه‌های خود بودجه نظامی کشورش را افزایش داده است. بخشی از بودجه نظامی آمریکا از طریق خریداران سلاح از این کشور تامین می‌شود. طبق نتایج به دست آمده از موسسه تحقیقاتی صلح بین‌المللی استکهلم، طی پنج سال گذشته حجم خرید و فروش تسلیحات افزایش یافته و در این میان آمریکا همچنان بزرگ‌ترین صادرکننده تسلیحات نظامی در جهان است.

براساس گزارش‌های منتشر شده از سوی این موسسه، حجم خرید و فروش سلاح در جهان در پنج سال اخیر حدود 14درصد افزایش را نشان می‌دهد که مربوط به فروش سلاح به آسیا، آفریقا و خاورمیانه است. برای مثال سال 2015 سعودی‌ها بیشترین حجم تسلیحات را در جهان خریداری کردند. به گزارش این منبع، کشورهای عربستان و امارات در صدر خریداران سلاح‌های آمریکای قرار دارند. در سال 2016 کشور کوچک امارات حدود 773 میلیون دلار تسلیحات نظامی توسط امارات از آمریکا خریداری کرد. عربستان و امارات دو کشوری هستنند که از چهار سال پیش جنگی ظالمانه را علیه ملت محروم یمن به‌راه انداخته و تاکنون هزاران نفر را کشته یا مجروح کرده و میلیون‌ها نفر را آواره کرده‌اند .

رحیم محمدی

بین‌الملل