احتمال ائتلاف
با نزدیک شدن به روزهای تبلیغات انتخاباتی ، ضرورت همفکری گروهها و احزاب سیاسی برای رسیدن به ائتلاف و فهرست یکسان مضاعف شده است.
ظاهرا جناحهای سیاسی اصلی کشور در تلاشند تا بر اختلافات درونی فائق آیند و هر چه زودتر اسامی نهایی مورد توافق را اعلام کنند. اما آیا این امر شدنی است و دست کم در داخل این جناحهای سیاسی ، احتمال ایجاد ائتلاف وجود دارد؛
1- اصلاح طلبان :
جریان اصلاح طلب اینک به سه گرایش مشخص تقسیم شده است و این جدا از کسانی است که اساسا در انتخابات شرکت نمی کنند و خود را از جرگه اصلاح طلبان درون حکومت کنار کشیده اند. جریان اول اصلاح طلبان را گروهی با محوریت حزب مشارکت و سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی و فعالان موسسه باران تشکیل می دهند. اینان خود را محور اصلی طیف اصلاح طلب تلقی می کنند و علاقه مندند که دیگر گروهها به صورت فعالانه یا منفعلانه در ائتلاف آنها مشارکت کنند و فهرست نهایی شده آنان را در انتخابات خبرگان و شوراها مورد حمایت قرار دهند. مرتضی حاجی به عنوان سخنگوی این طیف اعلام کرده است که بزودی اسامی نهایی شده این طیف منتشر می شود. دومین طیف اصلاح طلبان را همفکران کروبی و حزب اعتماد ملی تشکیل می دهند. اینان که از دوران انتخابات ریاست جمهوری رنجش فراوانی را از دیگر اصلاح طلبان در دل دارند ، نمی توانند با گروه اول به تفاهم برسند و دست کم توافق کامل میان آنان وجود ندارد. نکته جالب این که حزب اعتماد ملی از ابتدا حتی باب مذاکره و ایجاد ائتلاف را مسدود و اعلام کرد که در نهایی کردن فهرست انتخاباتی خود قصد بده بستان ندارد ولی از حمایت دیگران از فهرست این حزب خوشحال می شود. ظاهرا فهرست این جریان در انتخابات خبرگان و شوراها ، در تعدادی از اسامی با گروه اول مشترک و در تعدادی هم متفا وت است . طیف سوم اصلاح طلبان را هم گروههایی تشکیل می دهند که از دو طیف فوق بیرون مانده اند و اینک گردهم آمده اند تا دیگران را وادار کنند که آنان را به رسمیت بشناسند. اینان که درون خود دارای کثرت و اختلافات فراوانی هستند ، درصددند جبهه ای را در درون جبهه اصلاحات پدید آورند و با عنوان اصلاح طلبان مردم گرا ، به گونه ای در انتخابات موثر واقع شوند. چنین به نظر می رسد که گروهها و افراد متفرق گرد آمده در این جریان حتی در میان خودشان هم به وحدت نمی رسند و طبعا رسیدن به تفاهم با دیگر گروههای اصلاح طلب برایشان دشوارتر خواهد بود. مختصرشواهد نشان می دهد جریان موسوم به اصلاح طلب برای دستیابی به فهرست واحدی بویژه در انتخابات شوراها با موانع داخلی جدی مواجه است و احتمال زیاد دو تا سه فهرست انتخاباتی در سطح شهر تهران منتشر خواهد شد. بگذریم که احتمالا حزب اعتدال و توسعه ، به صورت مستقل فهرستی را از نیروهای معتدل طیف اصلاح طلب و اصولگرا و مستقل ها منتشر خواهد کرد و بر تعداد فهرست های جریان اصلاح طلب خواهد افزود.
2- اصولگرایان :
جریان اصولگرا دارای وحدت نظر بیشتری است و به همین دلیل زمینه های وحدت عملی بیشتری هم دارد. اینک درون طیف اصولگرا دو گرایش اصلی وجود دارد که یکی غالب است ؛ اما دیگری نیز تلاش می کند خود را به گونه ای در جریان انتخابات ، موثر نشان دهد. غالب اصولگرایان با ایجاد یک شورای مورد قبول به سوی وحدت حرکت می کنند و تلاش دارند به فهرست واحدی هم در انتخابات خبرگان و هم انتخابات شوراها برسند. ظاهرا در انتخابات خبرگان این تلاش بهتر پاسخ داده است ؛ زیرا همه این گروهها از فهرست مورد قبول جامعه مدرسین و جامعه روحانیت مبارز حمایت خواهند کرد و هیچ فهرست مستقلی را منتشر نخواهند کرد. البته افرادی که تاکنون پختگی سیاسی از خود بروز نداده اند و در چند رخداد تندروانه در یکی دو سال اخیر نقش داشته اند، در این ماجرا هم ساز جدا گانه ای می زنند و در تلاشند با انتشار فهرستی تازه ، دست کم دو چهره شاخص یعنی هاشمی رفسنجانی و حسن روحانی را بیرون از اسامی مورد حمایت خود قرار دهند ولی به نظر می رسد راه به جایی نخواهند برد و منجر به ظهور جریان سوم در انتخابات خبرگان نمی توانند بشوند. در انتخابات شوراها بویژه در شهر تهران ، نیروهای اصولگرا در مجموع به سوی وحدت و نهایی کردن یک فهرست واحد پیش می روند اما برخی حامیان دولت احمدی نژاد با تحلیلی متفاوت ، درصددند نظرات خود را به شورای معتمدان طیف اصولگرا بقبولانند و همین امر در حال حاضر، مقدمه شکل گیری دو طیف مستقل در انتخابات شوراها شده است . هر دو طیف اصولگرا ، برای مواضع خود دلایلی ارائه می کنند اما هیچ اختلاف اصولی فکری و مواضع ، پایه شکل گیری این صف بندی نیست. در واقع اختلاف سلیقه و حتی اختلافات شخصی باعث شده تا گروهی در مقابل ایجاد یک فهرست واحد ایستادگی کنند و در عمل مانع شکل گیری ائتلاف در طیف اصولگرایان شوند. مختصر آن که هر چند ایجاد ائتلاف تمام عیار و همه جانبه فعلا قطعیت نیافته اما اصولگرایان بیش از اصلاح طلبان به تشکیل ائتلاف امیدوارند.
علی شکوهی
گفت و گو
