در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
ملتی بدون سرزمین
بدون تردید مساله فلسطین هم اکنون بزرگترین دغدغه جهان اسلام است که با گذشت بیش از نیم قرن از اشغال قدس شریف ، نه تنها این مساله به فراموشی سپرده نشده
رادیو گفتگو چندی پیش با برپایی میزگردی با حضور علی خرم ، استاد دانشگاه و کارشناس مسائل سیاسی ، شمس الدین رحمانی ، کارشناس مسائل سیاسی از مرکز مطالعات فلسطین و از جمعیت حامیان آزادی قدس شریف و همچنین دکتر قهرمان پور و دکتر نعمت زاده به بررسی مساله فلسطین پرداخته است.
با توجه به نگاهی که به صهیونیسم داریم باید نگاهی هم به شرایط امروز داشته باشیم یعنی به هر حال صهیونیسم با اندیشه های سیاسی و با تسلط منابعی که در اختیار داشته و با حمایتی که شده امروز به یک معضل جدی در منطقه تبدیل شده است. از نظر حقوق بین الملل جامعه بین الملل چه مسوولیتی برعهده دارد؛
خرم: موضوع فلسطین و اسرائیل را باید به 2بخش تقسیم کرد: 1- چرا و چگونه و با چه ابزاری اسرائیل به وجود آمد 2- حالا که اسرائیل به وجود آمده نسبت به سکنه فلسطینی این سرزمین چگونه رفتار می کند و آیا حقوق بین الملل و روابط بین الملل اجازه چنین رفتاری را می دهد یا خیر، در حقوق بین الملل ما یک تعهدات و الزاماتی داریم که اگر اکثریت کشورها در جامعه بین المللی آن را بپذیرند اینها به عنوان الزامات ضروری تمام کشورها محسوب می شود. یک مرحله بالاتر از آن یک قواعد بین المللی داریم که آن قواعد بین المللی حاکم بر مسائلی است که مشخص می کند جنایات علیه بشریت علیه صلح و جنایات جنگی چیست؛ متاسفانه اسرائیل در مورد فلسطینی ها تمام قواعد بین المللی را زیر پا گذاشته است ، نحوه عملکرد اسرائیل نسبت به فلسطینی ها مشتمل بر تمام جنایات علیه بشریت ، علیه جنگ و صلح است. اگر در جامعه بین المللی یک جامعه ای یا یک کشوری یا یک گروهی بخواهند تکروی کنند و نخواهند به جامعه بین الملل و قوانین آن که مورد اتفاق همه کشورهاست احترام بگذارند در این صورت این وظیفه جامعه بین المللی است که به آن کشور واکنش نشان بدهد و آن را تنبیه کند. اسرائیل نه تنها در مورد قطعنامه های سازمان ملل هیچ گونه تمکینی نکرده است بلکه در مورد قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل هم بی اعتنایی کرده و آن قطعنامه هایی که از سمت جامعه های بین المللی برای حفظ کرامت و صیانت بشریت و همچنین برای حفظ حقوق فلسطینی ها صادر شده ، همه این موارد را زیر پا گذاشته است. لذا از هر سو که به قضیه اسرائیل و رفتارش نسبت به فلسطینی ها نگاه کنیم متاسفانه از نقض انواع حقوق بشر، نقض حقوق بین الملل و بویژه قواعد آمره بین المللی فراوان دیده می شود، ما مصادیق بسیار زیادی در مورد اسرائیل داریم و دیوار حایل یکی از مصادیق بارز در اسرائیل است.
همان طور که گفتید در مساله فلسطین بحث نقض حقوق ملت فلسطین را داریم و مصادقش دیوار حایل است. در یک نگاه ، جامعه بین المللی چه کار می تواند بکند و آیا شورای امنیت و ساختار سازمان ملل ظرفیت و توان آن را دارد و اگر دارد این توان ها سرانجامی دارد یا خیر؛
قهرمان پور: در سیاست بین الملل ما می گوییم حقوق بین الملل هم تابع قدرت جهانی است و این مشکلی است که در زمان تشکیل دولت اسرائیل در سال 1948ما آن را می بینیم. تمام قطعنامه هایی که در مورد اسرائیل صادر شده است امریکا آن را وتو کرده است. از یک طرف هم باید به ضعف اعراب اشاره کرد. واقعیت های تاریخی نشان می دهد که اعراب درک صحیحی از تحولات نظام بین الملل و روند آن را نداشتند و وضعیت به گونه ای شد که دولت اسرائیل تشکیل شد و 10 دقیقه بعد از اعلام تشکیل دولت اسرائیل ، امریکا وجود این کشور را تایید کرد. البته خیلی ها بر این باورند که اسرائیل یک مستعمره امریکا در خاورمیانه است.
بیداری اسلامی و خیزشی که در کل خاورمیانه نمود یافته محصول چه تحولی است؛
نعمت زاده: اسرائیل اساس رژیمش بر تجاوزگری و عدم تمکین به حقوق بین المللی است. معمولا بحث حقوق فلسطین زمانی مطرح می شود که فشارهای داخلی از سوی فلسطینی ها و افکار عمومی منطقه و مقداری شرایط بین المللی وارد می شود و امریکا و اسرائیل و غرب به این نتیجه می رسند که برای آرام کردن افکار عمومی و ایجاد انحراف افکار عمومی و ایجاد تغییرات در اساس نیازهای مرحله ای خودشان یک طرحهای جدیدی را مطرح بکنند که این طرحها در قالبهای گوناگون و با عنوان های مختلف گفته شده است ، اما بعد از پیروزی حزب الله شرایط علیه اسرائیل ، امریکا و دولتهای وابسته سخت شد و برای این که بتوانند یک دور جدیدی از فشارها را انجام دهند، بحران را به جامعه فلسطین منتقل کردند و پیروز هم شدند. این طرحها، طرحهای مسکن هستند و قصد دارند آن را به جامعه فلسطین و عرب تزریق کنند تا بتوانند خودشان را از بحران دور کنند ؛ چراکه اساس دولت اسرائیل بر این نهادینه شده است که سرزمین بدون ملت ، برای ملتی بدون سرزمین.
در زمانی که اسرائیل به جنوب لبنان حمله کرد جامعه بین المللی آن را محکوم کرد و شاید از همان مقطع بود که روند مسائل تغییر کرد. آیا چنین مقایسه ای می توانیم داشته باشیم که جامعه بین المللی در معرض یک خیزش جدید قرار گرفته است. نظر شما در این رابطه چیست؛
خرم: در جامعه جهانی 200عضو هستند که می خواهند با هم زندگی کنند و باید یکسری قوانین و مقرراتی باشد که بتوانند با تبعیت از مقررات زندگی خودشان را ادامه بدهند. مجموعه این قوانین را حقوق بین الملل می گویند و هر کس که تاثیر بیشتری داشته باشد می تواند روند را به سمت آنچه که خودش می خواهد بکشاند. هر که عقب بکشد دیگر کشورها جلو می آیند و نظام بین الملل را شکل می دهند. پس بایستی طوری رفتار کنیم که حقوق خود را استیفا کنیم ، برای استیفای حقوقشان بایستی در چارچوب و قوانین مشخص با هم کار کنند. تصوری که در نزد هیات حاکمه امریکا بود و همچنین در نزد اسرائیلی ها، در قرن 21، جهان به طور ساده در مشت امریکا قرار بگیرد بویژه نگاه آنها به خاورمیانه بود تا برگردند و آن را سامان بدهند. لذا با این تفکر خاورمیانه بزرگ را مطرح کردند که در آن خاورمیانه جدید قرار است اسرائیل سوگلی خاورمیانه باشد و از نظر اقتصادی ، نظامی ، سیاسی ، علمی و تکنولوژیکی برتر باشد. در بحث جنگ اسرائیل و لبنان آنها می خواهند معضلات پیش روی خود از جمله فلسطین ، لبنان ، عراق ، سوریه را بردارند و جنگ با لبنان را که قبلا تجربه کرده بودند دوباره به راه انداختند اما از قضا به جای این که 48ساعته بیروت را به محاصره درآورند 33روز جنگیدند و نتوانستند 10الی 15کیلومتر وارد خاک لبنان بشوند و تعجب آنها این است که یک دولت منسجم با آنها طرف نیست ، یک گروه چریکی است که دارد از مرزهای کشورش دفاع می کند و به آنجایی رسیدند که دیدند اگر آتش بس نباشد بی آبرویی و شرمندگی اش بیشتر می شود و خود آنها آتش بس را راه انداختند و آنچه نتوانستند از راه جنگ بدست بیاورند در قالب قطعنامه صادر کردند تا بتوانند اعمال فشار کنند. اما در عمل چیزی تغییر نکرد و حزب الله به عنوان مرکزی که می تواند قدرت لبنان باشد و به عنوان قدرتی که می تواند جلوی اسرائیل بایستد کماکان باقی مانده است و امریکایی ها فهمیدند آن طرح خاورمیانه جدید تنها اسمش باقی مانده است لذا صاحب نظران امریکایی معتقدند که خاورمیانه جدید به نوعی مرده است. وضعیتی که ما شاهد آن هستیم یک شکست استراتژی است و شاهد یک روحیه جدید از حزب الله و لبنان هستیم.
ملت فلسطین چطور می تواند از این تحولی که به وجود آمده است استفاده کند یعنی واقعا این تحولات و این مسیری که هست می تواند در رقم زدن احقاق حقوق ملت فلسطین تاثیری داشته باشد؛
نعمت زاده: اگر ما تاسیس اسرائیل را در نظر بگیریم در واقع اسرائیل یک کیان داخلی را برای خودش ایجاد کرده است و یک امتداد بین المللی برایش وجود داشت. به هر حال اسرائیل دارای عمق و امتداد استراتژیک در دنیاست. به همین دلیل نتوانسته به حیات خودش ادامه بدهد به رغم تناقض های بسیار زیادی که در منطقه با آن مواجه است. ما در جنگ لبنان فهمیدیم که میان حزب کار با تندروها هیچ تفاوتی وجود ندارد، چراکه همه باهم هستند نکته ای که وجود دارد امتداد بین المللی است که ما باید ببینیم فلسطین چه امتدادی دارد تا بتواند در مقابل اسرائیلی که تا دندان مسلح است ، حمایت می شود و امریکا و غرب هم پایش ایستاده اند، مقاومت کنند. به اعتقاد من ملت فلسطین 1- نیاز به وحدت داخلی دارند 2- جهان عرب باید پشت سر فلسطینی ها بایستد و حمایت بکند 3- جهان عرب که امتداد بین المللی و جهانی فلسطینی ها است باید با تمام قدرت از فلسطین حمایت کند. اگر چنین اتفاقی رخ دهد، می توانیم بگوییم که نوعی توازن برقرار شده است. موضوع حماس و موضوع جریان اسلامی در فلسطین بسیار قدرتمند است. هم تبلیغات و هم فشارهایی که به حماس وارد می شود از طرف امریکا و اسرائیل و هم پیمانان این دو در منطقه هستند. همه این فشارها به خاطر این است که جریان اسلامی بسیار قدرتمند ایستاده است و الان هم حماس با توجه به فشارهایی که دارد و روی مردم می آید با قدرت ایستاده اند و حمایت می کنند. من معتقدم ما مسلمانان با همه قدرت و با همه وجود و امکانات از مردم فلسطین حمایت بکنیم و این یک آزمون بزرگ برای جهان اسلام است. مطمئنا اگر جهان اسلام در حمایت از مردم فلسطین و حماس بایستد، نه امریکا، نه اسرائیل و هیچ قدرتی نخواهد توانست جریانی که شکل گرفته را متوقف بکند.
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
