در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
آلرژی و پادتنها؟!
یکی از علائم آلرژی فصلی آشنا، همان فصل است. یعنی آلرژی فصلی بیشتر در فصولی معین، ظاهر میشود. برخی افراد به دلیل حساسیت به گلوگیاه و بیشتر در مکانهایی مانند بوستانها علائمشان ظهور پیدا میکند. از علائم مهم برای آلرژی میتوان به آبریزش، گرفتگی و احتقان بینی، عطسه، خارش گلو یا چشم اشاره کرد. قبلا در بدن پادتنهایی در برابر مواد آلرژیزا ایجاد شدهاست که به محض ورود این مواد پادتنها ترشح میشوند و در نهایت پادتنهای خودساخته علائم آزاردهنده ایجاد میکنند. ریمیت به معنای ترشحات بینی است و ریمیت آلرژیک همان آلرژی که بیشتر بینی را درگیر میکند. آلرژیهایی بینی برخی مربوط و برخی نامربوط به فصل هستند و در تمام فصول بروز میکنند. نه اینکه بگوییم امکان بروز آلرژی فصلی در زمانهای دیگر غیرممکن است، اما بهطور عمده فقط در زمانهای گفته شده ریمیت آلرژیک بروز میکند.
بیماری و ارث!؟
اگر به دنبال پاسخ این پرسش هستید که چرا شما یا کودکتان به این بیماری دچار شدهاید باید در جواب بگوییم هیچ علت مشخصی برای بروز آلرژی وجود ندارد، اما برخی علل ارثی نیز در این بیماری نقش دارند، مثلا در اقوامی تعداد زیادی از افراد مبتلا به آلرژی مشاهده میشود. البته این تعمیم هم کلی نیست و گاهی فردی بدون هیچ سابقه فامیلی به این بیماری دچار میشود. در برخی اقوام این باور وجود دارد که اگر کودک را در اولین بهار زندگیاش مدتی در میان گلهای مختلف بخوابانید میتوان او را از ابتلا به آلرژی مصون داشت که در جواب باید بگوییم این باوری اشتباه است و تاثیری در پیشگیری کودکان به آلرژی ندارد.
خورشید و آبریزش؟!
برخی افراد با قرار گرفتن در معرض نور خورشید دچار علائمی مانند گرفتگی و آبریزش بینی و گاه عطسه میشوند و خبری از خارش نیست. این علائم نباید با ریمیت آلرژیک اشتباه گرفته شود، این مشکل ریمیت وازوموتور نامیده میشود که به دلیل ضعف دستگاه عصبی خودکار موجود در بینی ایجاد میشود. اگرچه علائم یکسان است، اما ربطی به آلرژی ندارد و نوعی تحریک عصبی با شرایطی مانند آفتاب است که معمولا فصلی نیستند. البته آلرژیهای غیر فصلی دیگر و متفاوت با علائم آلرژی فصلی نیز وجود دارند. مثلا افرادی به اجسامی مانند بالشت یا موجودات ریزی که در فضای بسیاری از خانهها وجود دارند، حساسیت نشان میدهند و ممکن است در طول یک سال یا بیشتر با آن دست و پنجه نرم کنند که دیگر فصلی حساب نمیشود.
درمان آلرژی
بخش مهم درمان آلرژی پیشگیری است، یعنی اگر میدانید که با بو کردن گل دچار آلرژی میشوید، لطفا دور بوییدن آن را خط بکشید. یا اگر با ورود به خانه دچار آلرژی میشوید علت آن را در خانه جستوجو کنید. گاه ممکن است با خروج یک ملحفه یا پتو مشکلتان حل شود. بعد از بیان نکات پیشگیری به بررسی درمان دارویی میرسیم؛ درمان دارویی بیماری را درمان نمیکند و فقط علائم را کاهش میدهد. مثلا افرادی که مشکل آلرژی فصلی دارند با مصرف داروهای تزریقی و خوراکی یا استنشاقی میتوانند علائم را کاهش دهند. با وجود اینکه دقیقا نمیتوانیم به بیمار بگوییم که فصل حساسیت او 15 روز، یک ماه یا چهار ماه خواهد بود، اما از آنجا که علائم آلرژی فصلی کوتاه است، مصرف اینگونه داروها بهترین درمان است. داروهای آلرژی فصلی و بخصوص کورتونهای استنشاقی عوارضی ندارند و حتی نسل جدید داروهای آلرژی دیگر خواب آور هم نیستند. البته هر دارویی ممکن است برخی افراد را با مشکل روبهرو کند که این مورد از داروها بسیار نادر است.
در مورد افرادی که به آلرژیهای سالانه مبتلا هستند، بهترین راه درمان ایمونوتراپی یعنی تزریق واکسن است. برای تزریق ایمونوتراپی در ابتدا باید تشخیص داده شود که بیمار به چه موادی حساسیت دارد و در نهایت با تزریق مواد حساسیتزایی که خیلی ضعیف هستند، حساسیت از بین میرود.
آلرژی و خطر؟!
آلرژی، خطر جانی یا عارضه مهمی ندارد و معمولا به خاطر علائمی که برای خود فرد آزاردهنده است، درمان صورت میگیرد.
البته حدسهایی درباره اینکه آلرژی ممکن است فرد را مستعد بیماری سینوزیت، مشکلات تنفسی یا عفونتهای گوش کند، وجود دارد که هیچکدام ثابت شده نیستند. به هرحال زمانیکه فرد از علائم ناراحت است باید درمان شود تا بتواند با آسایش و احساس بهتری زندگی کند. این بیماری معمولا در کودکان بعد از چند سال فروکش میکند. در بزرگسالان هم به همین منوال است و معمولا بتدریج فروکش میکند. گرچه افراد مسنی هستند که این علائم را تجربه میکنند، اما معمولا بعد از حدود چهل سالگی خبری از آلرژی نیست.
سرماخوردگی و آلرژی؟!
ممکن است شما هم درباره تشخیص تفاوت بین سرماخوردگی و آلرژی بخصوص در کودکان گیج شوید، پس بهتر است برای تشخیص قسمتهای زیر را بخوانید؛
فصل را در نظر بگیرید، درست است که سرماخوردگی در هر فصلی بروز میکند، اما به طور عمده در سرما و شرایطی که مردم در محیطهای بسته هستند و بیماریها بسادگی انتقال مییابد، اتفاق میافتد.
درست است که سرماخوردگی مقداری شبیه آلرژی است و در هر دو میتوان آبریزش بینی و گرفتگی گلو را حس کرد، اما ضعف و درد عضلانی و عفونتهای باکتریایی و گلو دردهای چرکی و بخصوص در کودکان دردهایی در ناحیه گوش را نیز ایجاد میکند که در آلرژی وجود ندارد.
مدت سرماخوردگی مشخص و نهایت بین پنج یا هفت روز است و امکان اینکه یک ماه ادامه پیدا کند وجود ندارد، بنابراین اگر دیدید، کودکی علائم مشابه سرماخوردگی به مدت طولانی دارد
میتوانید نتیجه بگیرید که آلرژی ایجاد
شده است.
سن کودک را در نظر بگیرید، کودکان معمولا از سه یا چهارسالگی به بعد ممکن است گرفتار آلرژی شوند. معمولا تا دو سالگی کودک هنوز در مواجهه با مواد آلرژیزا قرار نگرفته است که بدنش علیه آن پادتن ترشح کند و عملا از زمانی که مواد آلرژیک به بدن وارد میشود تا زمان پادتنسازی زمان میبرد و معمولا بعد از سه یا چهارسالگی ایجاد میشود.
نیلوفر جامه بزرگی
جامجم
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: