سـازمـان تشریفاتـی

اجلاس سازمان همکاری اسلامی قرار است امروز درباره قدس تشکیل شود. با توجه به سابقه‌ای که از عملکرد این سازمان وجود دارد، چقدر می‌توان به اقدامات این سازمان امید داشت؟

سازمان همکاری‌های اسلامی با توجه به ترکیب اعضای آن تا به حال هیچ‌گونه اقدام مثبتی برای جهان اسلام و فلسطین و برای مکه و مدینه نداشته است و بیشتر جلسات آن به تشریفات گذشته و در نهایت یک قطعنامه صادر شده و جلساتشان را با آن بیانیه تمام کردند، ولی این بار به دلیل اهمیت مساله و شرایطی که جهان اسلامی دارد، ممکن است یک مقدار لحن صحبت‌هایی‌ که در این اجلاس ارائه می‌شود و بیانیه‌ای که صادر خواهند کرد، متفاوت باشد. طبعا می‌توان آن را به عنوان یک تحول جدید قلمداد کرد‌. در هر حال، به دلیل این که این سخنان و بیانیه صادر شده پیگیری نمی‌شود و ضمانت اجرایی برای آن وجود ندارد، تاثیری بر جهان اسلام و قضیه فلسطین نخواهد داشت. آنچه تاثیر دارد، حضور پرشور ملت فلسطین و مسلمانان در دنیا علیه آمریکا و اسرائیل و علیه حامیان آنها در مجامع بین‌المللی، رسانه‌ها، سفارتخانه‌ها و مراکز مختلف است که به هرحال، نشان دهنده خشم مردم علیه این سیاست است و به این ترتیب می‌تواند تاثیرگذار باشد. اخبار یکی دو روز اخیر هم نشان می‌دهد که تا حدودی این حضور پرشور، باغیرت و باصلابت مسلمانان و شعارهایی که دادند، تاثیر خود را در بیانات، مواضع و تصمیمات مسئولان برخی کشورها گذاشته است.

چرا سازمان همکاری‌های اسلامی از زمان تشکیل تا حالا نتوانسته اقدام مثبتی در راستای منافع جهان اسلام داشته باشد؟

اعضای تشکیل دهنده سازمان همکاری‌های اسلامی بسیار ضعیف و ناتوان و یا وابسته هستند و به نوعی در جناح مقابل جهان اسلام قرار دارند. بعضی کشورهای عربی تاکنون حتی یک گام عملی برای قضیه فلسطین برنداشته‌ و بعضی حتی در نقطه مقابل حرکت کرده‌اند. به نظر می‌رسد، از ابتدا براساس اسناد و مدارک و عملکرد موجود، این سازمان قرار نبوده کاری برای جهان اسلام انجام دهد. بلکه هدف از تشکیل آن به لحاظ تشریفاتی ایجاد سازمانی برای مسلمانان بوده است، نه چیز دیگری.

با توجه به موجی که در جهان اسلام علیه اقدامات اخیر آمریکا و اسرائیل درباره قدس ایجاد شده، می‌توان انتظار اقدام جدی از سوی سران کشورهای اسلامی داشت؟

تا‌کنون هر تحولی صورت گرفته، با حرکت‌های مردمی به وجود آمده است. یعنی شما طی صد سال گذشته از اعلامیه بالفور تاکنون تحولات را که مرور می‌کنید، می‌بینید یک حرکت از مواضع سازمان‌های اتحادیه عرب، شورای همکاری‌های خلیج‌فارس، سازمان همکاری اسلامی و حتی جنبش غیر متعهدها انجام نشده است. آنچه اتفاق افتاده حضور مردم، فداکاری رزمندگان مقاومت و شهادت‌هایشان بوده است. آنچه امروز به ما ثابت شده، این است که مقاومت حرف آخر را خواهد زد.

خبرهایی درباره توافقات پشت پرده برخی کشورهای عربی و آمریکا درباره تحولات اخیر منتشر شده است. آیا عربستان و برخی کشورهای عربی به طور کلی آرمان‌ فلسطین را کنار گذاشته‌اند؟

اساسا هیچ وقت آرمان ملت فلسطین و سرزمین فلسطین جزو سیاست‌های اصلی دولت سعودی نبوده و هر اقدامی که می‌خواسته انجام دهد، بر مبنای تظاهر، شعار و تعارف بوده و بیشتر جنبه تشریفاتی داشته است. به عبارت دیگر، حکومت سعودی تاکنون به معنای واقعی کلمه برای فلسطینیان کار مثبتی انجام نداده و با توجه به روند موجود در آینده نیز چنین اقدامی را انجام نخواهد داد.

فتاح غلامی

سیاسی