
درآمد یا سود خالص ممکن است با تفریق همه هزینههای شرکت، از جمله هزینههای عملیاتی، هزینه مواد اولیه و هزینههای مالیاتی از کل درآمد به دست آید. حاشیه سود به شکل درصد بیان میشود و مشخص میکند که یک شرکت، چه مقدار از هر یک دلار فروش را در حساب مربوط به درآمدها نگهداری میکند.
حاشیه سود 20 درصدی به این معنی است که شرکت دارای درآمد خالصی معادل 20/0دلار، به ازای هر دلار از کل درآمدهای کسب شده است.
چند نوع مختلف حاشیه سود وجود دارد، مثل حاشیه سود ناخالص، حاشیه سود عملیاتی، حاشیه سود قبل از مالیات و حاشیه سود خالص، اما اصطلاح حاشیه سود اغلب برای اشاره به حاشیه سود خالص مورد استفاده قرار میگیرد.
برای محاسبه حاشیه سودهای مختلف، انواع این سودها بر فروش خالص تقسیم میشوند تا برای اهداف متفاوت مورد استفاده قرار گیرند.
حاشیه سود مشابه اصطلاح درصد سود بوده ولی متمایز از آن است. اصطلاح درصد سود، سود خالص بر فروش را به هزینه کالاهای فروختهشده تقسیم میکند تا میزان سودی که یک شرکت از فروش کالاهایش به جای سودی که نسبت به کل مصارفش به دست میآورد، محاسبه شود. اعدادی مثل فروش یا درآمد به ندرت میتوانند چیز خاصی راجع به سودآوری شرکت در اختیار قرار دهند و نگاه کردن به درآمدهای یک شرکت، اغلب کل داستان را تعریف نمیکند. افزایش درآمدها خوب است، ولی افزایش به این معنی نیست که حاشیه سود یک شرکت در حال بهبود است.
فرض کنید، درآمد یک سال شرکت فرضی شناسا یک میلیارد تومان بوده و 750 میلیون تومان هزینه داشته باشد که حاشیه سود او را 25 درصد میکند. اگر در طول سال بعدی درآمدش به 1٫25 میلیارد تومان افزایش یابد و هزینههای آن به یک میلیارد تومان برسد، حاشیه سود آن 20 درصد میشود. گرچه درآمد شرکت افزایش پیدا کرده، اما حاشیه سود شرکت به خاطر افزایش سریع تر هزینهها نسبت به درآمد، کاهش یافته است.
به همین ترتیب، افزایش یا کاهش در مخارج شرکت ضرورتاً به این معنی نیست که حاشیه سود شرکت در حال رشد یا کاهش است. فرض کنید، شرکت فرضی پایا درآمد و مخارجش در یک سال، 2 میلیارد و 1/5 میلیارد تومان باشد. در این صورت، حاشیه سود آن 25 درصد خواهد بود.
در سال بعد، شرکت یک تغییر ساختار انجام میدهد و مخارج خود را با حذف یک خط تولید کاهش میدهد. به همین خاطر، درآمد کل هم کاهش مییابد. اگر درآمد و مخارج شرکت پایا در سال دوم، 1/5 میلیارد و 1/2 میلیارد تومان باشد، پس حاشیه سود آن حالا 20 درصد است. گرچه شرکت پایا توانست هزینههای خود را به شکل قابلتوجهی کاهش دهد، ولی حاشیه سود به شکل قابل ملاحظه تحت تأثیر قرار گرفت، چون درآمد سریعتر از مخارج با کاهش روبهرو شد.
کاربردهای حاشیه سود
حاشیه سود نسبتی مفید است که میتواند به ایجاد بینشی درباره انواع جنبههای عملکرد مالی یک شرکت کمک کند.
در سطحی ابتدایی، حاشیه سود پایین میتواند اینطور تعبیر شود که سوددهی شرکت چندان ایمن نیست. اگر شرکتی با حاشیه سود پایین، کاهشی در فروش تجربه کند، حاشیه سود آن حتی بیشتر کاهش خواهد یافت که به حاشیه سودی بسیار پایین، خنثی یا حتی منفی منجر میشود. حاشیه سود پایین میتواند به نکات خاصی درباره صنعتی که یک شرکت در آن فعالیت دارد یا شرایط کلان اقتصادی اشاره کند. به طور مثال، اگر حاشیه سود یک شرکت کم باشد، میتواند نشان دهنده آن باشد که فروش کمتری از سایر شرکتها در همان صنعت (سهم بازار کم) داشته یا صنعتی که شرکت در آن فعالیت دارد، خود از شرایط وخیمی رنج میبرد.
در یادداشتی اختصاصی برای جام جم آنلاین مطرح شد
در یادداشتی اختصاصی برای جام جم آنلاین مطرح شد
عضو دفتر حفظ و نشر آثار رهبر انقلاب در گفتگو با جام جم آنلاین مطرح کرد
دکتر مرندی در گفتوگو با «جامجم» پیامدهای واقعی فعال شدن اسنپ بک را نزدیک به صفر ارزیابی کرد