استعفای«سعد» در سعودی

همزمان با اعلام استعفای سعدحریری رسانه‌های عربستان سعودی با سمپاشی تلاش کردند تا دست‌های ایران را در این کار سهیم بدانند. آنها به نقل از حریری نوشتند: «دست‌های ایران در منطقه قطع خواهد شد.» نخست‌وزیر لبنان افزود: «نمی‌پذیریم لبنان محلی برای تهدید امنیت منطقه باشد. نمی‌پذیریم که سلاح حزب‌الله علیه مردم سوریه استفاده شود». وی درعین حال تاکید کرد اجازه نمی‌دهد از سلاح حزب‌الله علیه لبنانی‌ها و سوری‌ها استفاده شود.

به گفته او، «حزب‌الله طی چند دهه گذشته با قدرت سلاح خود یک واقعیت را بر لبنان تحمیل کرده است.» وی درنهایت نیز باز ایران را مورد انتقاد قرار داد و گفته است «شری که ایران به منطقه می‌فرستد عاقبت دامن خودش را خواهد گرفت.» مقامات لبنانی می‌گویند استعفای حریری انتخابات آینده لبنان را در هاله‌ای از ابهام فرو خواهد برد؛ انتخاباتی که اگر طبق قانون فعلی (نسبیت) برگزار شود، حزب‌الله در آن بی‌تردید برنده بود. شاید همین امر دلیل دیگری بر استعفای حریری باشد.

دیدار با ولایتی

پنجشنبه گذشته علی‌اکبر ولایتی، مشاور مقام معظم رهبری در امور بین‌الملل با سفر به لبنان با سعدحریری دیدار و گفت‌وگو کرد. ولایتی در این دیدار که در کاخ نخست وزیری لبنان صورت گرفت، گفت: «ما از پیروزی‌هایی که در برهه اخیر در لبنان در برابر گروه‌های تروریستی حاصل شده است، ستایش می‌کنیم. ایران از ثبات لبنان و دولت آن حمایت و از استقلال آن استقبال می‌کند. ما آرزوی موفقیت همیشگی برای لبنان داریم و تشکیل دولتی ائتلافی یک موفقیت برای ملت لبنان است.» در این دیدار سعدحریری نیز از سفر دکتر ولایتی به لبنان و ابراز همبستگی با دولت لبنان تشکر کرد. عجیب این‌که در این دیدار سعدحریری هیچ‌گونه انتقادی از ایران یا سیاست‌های کشور ما در قبال مسائل منطقه نداشت.

به همین دلیل، انتقادهای روز گذشته حریری از ایران که از تلویزیون العربیه پخش شد، بیشتر به دیکته‌های مقامات سعودی علیه کشور ما شباهت دارد. به نظر می‌رسد، سعد حریری، نقش مهره‌ای بی‌اراده را بازی می‌کند که با سفر به عربستان یا در اثر فشارهای ریاض، حاضر به بیان حرف‌هایی علیه ایران شده است؛ حرف‌هایی که از یک دشمن آشکار انتظار می‌رود تا نخست‌وزیر کشوری که با ایران ارتباط تنگاتنگ و دیرینه دارد .

ریاض، عامل اصلی

دوشنبه هفته گذشته، حریری در ریاض با محمدبن سلمان، ولیعهد عربستان دیدار کرد. عکس‌های یادگاری که از این نشست منتشر شد، نشان می‌داد آنها دیداری صمیمانه با هم داشته‌اند، اما بعضی خبرهای دیگر حکایت از آن داشت که این دیدار بیشتر تهدیدآمیز بوده تا دیداری صمیمانه. حتی روزنامه الاخبار لبنان در حاشیه این دیدار نوشت: عربستان با احضار ناگهانی سعد حریری، نخست‌وزیر لبنان به ریاض، آشکارا به این کشور توهین کرد. این روزنامه در تحلیل این سفر نوشت: ریاض همواره اصرار دارد تسلط خود را بر کشورهای دیگر که وابسته به عربستان هستند، نشان دهد و لبنان یکی از بهترین مثال‌ها در این رابطه است. به نظر می‌رسد، عربستان سعودی رفتاری جنون‌آمیز در قبال لبنان اتخاذ کرده است. پیش از محمدبن سلمان نیز ثامر السبهان، وزیر مشاور عربستان در امور کشورهای عرب خلیج‌فارس باصراحت به سعد حریری گفته بود، باید حزب‌الله را از دولت خارج کند.

به نظر می‌رسد، فشارهای عربستان سعودی سرانجام سعد حریری را مجبور به استعفا کرده باشد. او دیگر توان استقامت در زیر این فشارها را نداشت. حریری که در اثر حمایت حزب‌الله لبنان و به دنبال یک معامله پایاپای در ازای ریاست‌جمهوری میشل عون به نخست‌وزیری رسید، تمایل داشت به همین شیوه ادامه دهد. او که با عربستان ارتباط خوبی داشت، داخل لبنان نیز راه تعامل با حزب‌الله و سایر نیروهای لبنانی را در پیش گرفته بود. حتی این اواخر که قرار شد دوباره لبنان برای سوریه سفیر تعیین کند، حریری بعد از مدتی مکث و تامل پذیرفت،‌ اما به نظر سعودی‌ها همه این اقدامات نوعی عقب‌نشینی در برابر حزب‌الله و ایران بوده است. انتقادات تند روز گذشته که از زبان حریری علیه ایران مطرح شد،‌ بیشتر بیانگر میزان خشم و عصبانیت ریاض از تهران است. درواقع یک بار دیگر سعد حریری قربانی سیاست غلط و بیمارگونه ریاض شده است.