کمک نجات بخش جراحان

پروستات غده ای است در آقایان که درست زیر مثانه قرار دارد و به اندازه یک گردو است. بیشتر آقایان از غده پروستات بی خبر هستند، مگر آن که مشکلی برایشان ایجاد کند.
در اکثر اختلالات پروستات بزرگ می شود و این امر می تواند موجب مسدود شدن مجاری ادرار شود. این انسداد مانع عبور ادرار می شود و سلامتی و حتی زندگی فرد مبتلا را تهدید می کند.
در این میان ، سرطان جدی ترین بیماری پروستات است. این شکل از سرطان در میان آقایان کمتر از 40 سال نادر است ; اما در آقایان بالای 60 سال شیوع دارد.
سرطان پروستات در واقع نوعی بیماری است که در آن سلولهای بدخیم از بافتهای پروستات نشات می گیرند و به صورت نامنظم و فزاینده ای تکثیر و منجر به افزایش حجم در هر یک از اجزای سلولی غده پروستات می شود. سرطان پروستات دومین سرطان شایع پس از سرطان ریه در میان مردان است. اطلاعات آماری و علایم بالینی میزان مرگ و میر ناشی از سرطان پروستات مبین سه طیف گسترده روند رشد این بیماری است.
سرطان پروستات می تواند دارای رشد آهسته باشد و زمانی طولانی تا بروز علایم بالینی آن داشته باشد. در مواردی دیگر تومور بسرعت رشد می کند و تهاجم تومور به بافت های دیگر امکان پذیر است. در چنین مواردی مدت فاصله زمانی میان شروع بیماری و گسترش دامنه آن بسیار کوتاه است. مابین این دو طیف رشد، تومورهایی وجود دارند که سرعت روند رشد آنها در حد متوسط است.
برای درمان این نوع سرطان و با در نظر گرفتن شرایط بسیار ممکن است یک یا ترکیبی از روشهای درمانی به کار گرفته شوند. در واقع راههای درمانی متعددی برای این نوع بیماری از یک مشاهده ساده ، اما با دقت در بیمارانی که بیماری هنوز پیشرفت محسوس نکرده است تا برداشتن پروستات با عمل جراحی موسوم به پروستانکتومی و نیز اشکال مختلف رادیوتراپی و هورمون تراپی پیشنهاد می شوند.
جراحی برداشتن پروستات یا در اصطلاح پروستانکتومی روشی است که در آن بخشی از پروستات یا کل آن برداشته می شود. پروستانکتومی؛ برای برطرف کردن علایم ادراری مثل نشست ادرار انجام می شود. شایع ترین روش مورد استفاده برداشتن پروستات از طریق پیشابراه یا Turp است. این نوع جراحی شیوه موثری برای درمان بزرگی خوش خیم مختصر تا متوسط پروستات است. در این روش جراح یک لوله را از طریق پیشابراه وارد می کند و بافت پروستات را با دستگاه خاصی بر می دارد و برای شستشوی مثانه پس از جراحی در مجرای ادرار سوندهای مخصوصی قرار می دهد ; اما با ابتکار متخصصان ایرانی این شیوه جراحی متحول شده است.
به گفته دکتر عبدالرسول مهرسای ، عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران و از مجریان این طرح از آنجا که سوندی در مجرای ادراری قرار نمی گیرد، احتمال عفونت کاهش می یابد و ناراحتی های بیمار از قبیل درد و سوزش از میان می رود. ضمن آن که یکی از ناراحتی های مهم مجرا که تنگی مجرا پس از خارج کردن سوند است ، به کمک این شیوه تا حداقل ممکن کاهش پیدا می کند.
مهرسای می افزاید: برای حصول اطمینان از صحت این روش ، بیماری که به طریق معمول ، سوند از راه مجرا در آن استفاده شده بود را با بیمارانی که از سوند ابداعی جدید استفاده کرده بودند، مقایسه کردیم. این مقایسه و بررسی حدود 18 ماه از سال 2003 تا 2004 به طول انجامید.
عوارضی مانند سوزش ، تنگی مجرا و عفونت پس از جراحی پروستات در افرادی که به شیوه جدید سوندگذاری شده بودند به مراتب کمتر از بقیه بیماران بود.
خوشبختانه نتایج مثبت این طرح در حال حاضر به ثمر رسیده است و تعدادی از جراحان استفاده از این تکنیک را آغاز کرده اند. به طوری که تاکنون 125 بیمار از این شیوه موفق بهره مند شده و توجه بسیاری از اورولوژیست های دنیا به این شیوه ابداعی جلب شده است.
مهرسای در پایان با توجه به موثر و مفید بودن این شیوه آن را روشی رو به گسترش در جراحی های پروستات دانست که می تواند بسیاری از مشکلات پس از جراحی مبتلایان به این بیماری را از بین ببرد و افزود: در حال حاضر به دلیل آن که سوند مخصوصی برای این شیوه ابداعی وجود ندارد جراحان با ایجاد سوراخ هایی دست ساز به سوندهای قبلی اقدام به اجرای این شیوه جدید کرده اند که البته در آینده ای نزدیک امیدواریم سوندهای مناسب این روش نیز ساخته شوند.

آقایان از خطر پیشگیری کنید

مدتها چنین تصور می شد که سرطان پروستات تنها مخصوص مردان مسن است ، اما امروزه پزشکان به این نتیجه رسیده اند که مردان از اواخر 30 سالگی ، 40 سالگی و مطمئنا 50 سالگی به این درد مبتلا می شوند. این نوع بیماری ارثی است و تاریخچه فامیلی می تواند خطر ابتلا را افزایش دهد. متاسفانه این سرطان تا زمانی که به مرحله حاد و پیشرفته نرسد، قابل شناسایی نیست. این در حالی است که تشخیص به موقع بیماری دست کم 5 سال بیشتر به زندگی مبتلایان به سرطان پروستات اضافه می کند. بنا بر این بهتر است مردان بالای 40 سال ، سالانه مورد معاینه غده پروستات از طریق معاینه مقعد قرار گیرند و از بالای 50 سال هر سال آزمایش آنتی ژن مخصوص پروستات را انجام دهند.
فراموش نکنیم اگر چه علت اصلی این سرطان مشخص نیست ، اما به نظر می رسد نوع رژیم غذایی مهمترین عامل در این زمینه است. در واقع رژیم غذایی که برای قلب شما مفید است ، مسلما می تواند برای پروستات شما هم موثر باشد. پس بهتر است مردان همگی از همان بالای 30 سالگی خود را با یک رژیم سالم و کم چربی که وزن بدن را نیز متناسب نگه می دارد، آشنا کنند.

بهاره صفوی