حباب آمار

بانک مرکزی از سوی دیگر، پس از یک سال وقفه، آمار رشد اقتصادی سال‌94 را هم اعلام کرد که از قضا همانطور که پیش از این کارشناسان و رسانه‌ها برآورد می‌کردند، منفی بوده و به همین خاطر بانک مرکزی تمایلی به انتشار آن نداشت. اما گویا رشد دورقمی اقتصادی در سال جاری، فرصتی برای انتشار آمار منفی سال قبل بوده است.

با این حال، کارشناسان اقتصادی با دیده تردید نسبت به رشد اقتصادی اعلام‌شده از سوی بانک مرکزی می‌نگرند.

رشد 15 درصدی قابل دستیابی نیست

دکتر آلبرت بغزیان، استاد اقتصاد دانشگاه تهران درباره رقم رشد اقتصادی اعلام شده توسط بانک مرکزی گفت: به نظر می‌رسد مسئولان بانک مرکزی جای ممیزها را اشتباه گذاشتند و با توجه به این‌که آخرین رشد اقتصادی اعلام شده 8/2 درصد بود اتفاق خاصی نیفتاده که رشد اقتصادی پاییز به 15/7 درصد برسد.وی افزود: اقتصاد ایران در شرایط فعلی کشش رشد 15‌درصدی را ندارد و کشورهای پیشرفته مانند مالزی در بهترین شرایط به رشد اقتصادی 12 درصدی دست پیدا کردند.

استاد دانشگاه تهران ادامه داد: اعلام این ارقام با اشاره به شرایط موجود کشور، شبهه ایجاد می‌کند. ما به غیر از حوزه نفت که مستقیما مربوط به صادرات است هیچ پیشرفت دیگری نداشتیم.

بغزیان تصریح کرد: اثرات رشد اقتصادی باید توسط مسئولان بانک مرکزی اعلام شود که از چه بخش‌هایی حاصل شده است.

حتما اشتباه تایپی است!

دکتر جمشید پژویان، اقتصاددان هم در این باره به خبرنگار ما گفت: وقتی هنوز رکود اقتصادی در جامعه مشاهده می‌شود چگونه رشد اقتصادی به رقم 15/7 درصد رسیده است. به نظر می‌رسد اشتباه تایپی در آمار ارقام اعلام شده وجود دارد.

وی افزود: رشد اقتصادی 15 درصد به این معناست که نه‌تنها بیکاری وجود ندارد بلکه جامعه با مازاد شغل هم مواجه است.

این اقتصاددان تصریح کرد: زمانی که رشد اقتصادی 6 درصدی حاصل از نفت اعلام شد جای تعجب نداشت اما به این معنا نبود که وضعیت کشور بهبود یافته است اما ارقامی که اکنون در بانک مرکزی تدوین و اعلام می‌شود نشان‌دهنده اشتباه در نحوه محاسبه آن است.

استاد دانشگاه علامه طباطبایی ادامه داد: رقم اعلام‌شده رشد اقتصادی توسط بانک مرکزی با شرایط کشور همخوانی ندارد ضمن این‌که این رقم قابل جذب در بازارهای جهانی نیست.

پژویان با تاکید بر این‌که رشد اقتصادی نیازمند سرمایه‌گذاری کلان است، گفت: اکنون سرمایه‌گذاری زیادی در کشور اتفاق نیفتاده و هنوز در رکود قرار داریم. وی با بیان این‌که نرخ اعلام‌شده در 60 سال گذشته بالاترین رقم است، افزود: وقتی جزئیات آمار در دسترس قرار ندارد باید از علائمی که در اقتصاد وجود دارد اظهار نظر کرد و شرایط فعلی، چنین رشد اقتصادی را نشان نمی‌دهد. شرایط کشور بیشتر به رقم یک درصد رشد اقتصادی نزدیک است.

این کارشناس اقتصادی با اشاره به این‌که هر سال در بهمن ماه به دلیل خرید عید رشد اقتصادی افزایش می‌یابد تصریح کرد: چندی پیش اعلام شد که چندین کانتینر منسوجات به صورت قاچاق وارد کشور شده و قطعا خریدو فروش این محصولات تاثیری در رشد اقتصادی نخواهد داشت. در این ماه ممکن است خوشبینانه یک درصد رشد اقتصادی به دست بیاید اما این مورد را هم شاهد نیستیم.

باور نمی‌کنم

بیژن عبدی اقتصاددان هم درباره آمار رشد اقتصادی به نسیم گفت: اگر رشد اقتصادی سال گذشته منفی 1/6 درصد بوده و الان عدد رشد اقتصادی مثبت 11/6 شده است، باورپذیر نیست. بخشی از صنعت ما هم که عملا از رکود خارج نشده است.

وی افزود: در مورد درآمدهای ارزی باید بگوییم که مشخص نیست، به چه شکل وارد کشور می‌شود و من از اعداد و ارقامی که دولت با آن کار می‌کند خبر ندارم. متاسفانه در این دولت همه چیز یک حالت محرمانه پیدا کرده است و بعدا مشخص می‌شود خلاف بوده یا نه. نرخ 7 و 7/4 درصد هم که برای رشد اقتصادی در بهار و تابستان اعلام شده بود به نظر می‌رسد که براساس تخیل بوده و واقعیت نداشته است.

این اقتصاددان خاطرنشان کرد: اگر فروش نفت ما رشد داشته باشد، این درآمد می‌تواند به اقتصاد ما اضافه شود. باید ببینیم که این درآمد به دستمان رسیده و یا همچنان دپو شده است. گاهی اوقات هنوز ارز وارد کشور نشده و دولت به ازایش ریال چاپ کرده و آن را هم خرج کرده است. عبدی خاطرنشان کرد: وقتی 60 درصد صنایع در حالی تعطیلی هستند رشد 1/9 درصدی بدون نفت هم واقعیت ندارد. آنقدر آمار متناقص از سوی مسئولین شنیدیم که آمار رشد اقتصادی 1/9 درصدی بدون نفت هم باورپذیر نیست، زیرا دولتمردان یک چیز را می‌گویند اما صاحبان صنایع و سندیکاها چیز دیگری را می‌گویند.

رشد بر اثر خام‌فروشی

دکتر عبدالمجید شیخی، اقتصاددان هم گفت: رشد 11/6 درصدی به هیچ وجه افتخار ندارد، ما این رشد را مدیون فروش نفت هستیم و رشد اقتصادی را افزایش دادیم.

وی درباره رشد اقتصادی بدون نفت نیز گفت: رشد اقتصادی 1/9 درصدی بدون نفت نیز مرهون چند صنعت بزرگ مانند خودروسازی است. اوضاع کشور در برخی از صنایع مانند خودروسازی بهتر شده است. در اغلب صنایع وضعیت وخیم است و هر روز اقتصاد ایران با ورشکستگی صنایع مواجه می‌شود. لذا این رشد ناشی از تولید نیست.

این اقتصاددان در ادامه در پاسخ به این سوال که چرا دولت یازدهم رشد اقتصادی سال 94 را با تاخیر یکساله اعلام کرده و جالب این‌که عدد مذکور نیز منفی بوده است، گفت: کاملا واضح است دولت یازدهم از قبل می‌دانسته که رشد اقتصادی سال 94 منفی است و عدد قابل ملاحظه‌ای نیست. لذا خجالت می‌کشیده تا عدد واقعی را اعلام کند.

رشد اقتصادی پاییز 7/15 درصد اعلام شد

بانک مرکزی رقم رشد اقتصادی فصل پاییز امسال را 7/15 درصد اعلام کرد. براساس اعلام بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، نرخ رشد 9 ماهه سال جاری هم به عدد 6/11 درصد رسید.

به گزارش روابط‌عمومی بانک مرکزی، پیمان قربانی معاون اقتصادی این بانک گفت: رشد تولید ناخالص داخلی در 9 ماهه اول سال جاری روند صعودی داشته است. این رقم در فصل اول سال جاری به قیمت‌های ثابت سال 1390، معادل 4/7 درصد است. نرخ رشد در فصل دوم به 9/11درصد رسیده و این نرخ در فصل سوم به 7/15درصد افزایش پیدا کرده است.