طرح بزرگ قرآنی 1448

پرسش پیامکی:

با توجه به آیه 34 سوره نساء مدیریت کانون خانواده به عهده کیست؟

1 ـ مرد/ 2 ـ زن/ 3 ـ هر دو

وظایف هر یک از همسران

الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَی النِّسَاءِ بِمَا فَضَّلَ اللَّـهُ بَعْضَهُمْ عَلَی بَعْضٍ وَبِمَا أَنفَقُوا مِنْ أَمْوَالِهِمْ فَالصَّالِحَاتُ قَانِتَاتٌ حَافِظَاتٌ لِّلْغَیْبِ بِمَا حَفِظَ اللَّـهُ...(34)

مردان، کارگزاران و تدبیرکنندگانِ [زندگی] زنانند، به خاطر آن‌که خدا مردان را [از جهت توان جسمی و تحمل مشکلات و قدرت روحی و فکری] بر زنان برتری داده و به خاطر آن که [مردان] از اموالشان هزینه زندگی زنان را [به عنوان حقی واجب] می‌پردازند؛ پس زنان شایسته و درستکار [با رعایت قوانین حق] فرمانبردار [و مطیع شوهر]ند [و] در برابر حقوقی که خدا [به نفع آنان برعهده شوهرانشان] نهاده است، در غیاب شوهر [حقوق و اسرار و اموال او را] حفظ می‌کنند... (نساء، 34)

توضیح: از نظر دین مبین اسلام، هر یک از زن و شوهر حقوق و وظایف متقابلی دارند که عمل به آن ضامن خوشبختی و موفقیت آنان می‌شود. بر این اساس، شاید بتوان اساسی‌ترین شرط موفقیت هر زندگی را وظیفه‌مداری و احساس مسئولیت همسران نسبت به وظایف ذاتی‌شان دانست.

آیه فوق از آیات راهگشا و بسیار کلیدی قرآن است که متأسفانه نسبت به مفاهیم حکیمانه و مترقی آن کم‌لطفی صورت گرفته است. این آیه بخوبی وظایف زن و شوهر را در اداره زندگی ترسیم می‌کند. مردان ـ به جهت توانایی‌های جسمی و قدرت روحی ـ وظیفه تدبیر زندگی و درآمدزایی دارند و زنان ـ به جهت قدرت روحی و عاطفی ـ نگاهداری امور منزل را بر عهده دارند. هر کدام از این امور، به جای خود مهم و حیاتی است و دو بال موفقیت در زندگی را تضمین می‌کند. بنابر مفاد این آیه، مدیریت و تدبیر کلی امور خانواده با مرد است؛ زیرا او از ساختار جسمی و روحی قوی‌تری در برابر مشکلات برخوردار است. همچنین ویژگی زنان شایسته آن است که در برابر شوهر خود، مطیع و فروتن و رازدار باشند. روشن است که حکم فوق زمینه سوءاستفاده مردان را فراهم نمی‌آورد؛ بلکه مسئولیت آنان را نسبت به پیشبرد و هدایت مادی و معنوی خانواده بیشتر می‌کند.

آیات متناسب: نساء، 128 / نساء، 35 / بقره، 228.

حدیث: امام کاظم(ع): «جِهادُ المَرأِة حُسنُ التَّبَعُّلِ؛ جهاد زن، خوب شوهرداری کردن است.» کافی: ج 5، ص 507 ، ح 4.