باور نکنید

اگر دنبال کار می گردید یا خیال مسافرت به خارج از کشور را دارید ، یا شیفته فیلم ، کتاب ، مجلات خارجی و ورود به دنیای اینترنت هستید و بالاخره به هر علتی نیازمند یادگیری زبان انگلیسی هستید و می خواهید در کمترین مدت

کد خبر: ۷۰۹۴۶

، نتیجه دلخواهتان را بگیرید ، آگهی هایی را می بینید با عباراتی چون تضمینی ، اعجاز یادگیری ، تکنیک های مدرنیزه و...
آگهی هایی که به شما اطمینان می دهد در مدت کوتاهی به این خواسته می رسید! براستی معنای این عبارات در این آگهی ها چیست؛ آیا واقعا می شود در 30جلسه ، 15روز، یک ماه ، یک هفته به زبان دوم مسلط شد؛!زبان به عنوان پدیده ای زنده و پویا با ما در حرکت است و به ما جهت می دهد. در حقیقت زبان به تمام انسان ها و در تمام زمانها در برقراری ارتباط که مدار زندگی بشری به شمار می آید ، کمک می کند اما امروز در دنیای اینترنت و فناوری های پیشرفته ، این وسیله ارتباطی با توجه به تعامل روزافزون جوامع با سایر فرهنگ ها و کشورها چه از طریق وسایل ارتباط جمعی و چه ارتباطات انسانی اهمیت فوق العاده ای پیدا کرده است . سالهاست در کشور ما از زبان خارجی بخصوص زبان انگلیسی به عنوان زبان بین المللی و ابزاری عملی و ارتباطی یاد می شود ؛ زبانی که فراگیری آن به نیازی غیرقابل انکار در دنیای امروز تبدیل شده است . در هر حال برای یادگیری زبان دوم امروز، آموزشگاه ها و روشهای متعددی را پیش رویمان می بینیم و از بین آنها انتخاب می کنیم. این آموزشگاه های کوچک و بزرگ در گوشه و کنار شهر رشد می کنند. رشد سریع آنها می تواند نشاندهنده اهمیت این نکته باشد که امروز یادگیری زبان دوم ، بیش از هر زمان دیگری احساس می شود. اما توجه به این نکته ضروری است که همیشه میل به یادگیری زبان ، با شرکت در این کلاسها تحقق نمی یابد ؛ گاه آموزشگاه های مختلف با وعده هایی غیرقابل باور دست به تبلیغ می زنند، اما نتیجه تنها بی اعتمادی هر چه بیشتر آموزش پذیران است . فریبا راستی که دارای مدرک کارشناسی مدیریت است ، دلیل ثبت نام نکردن در آموزشگاه های این چنینی را به رغم علاقه اش این گونه عنوان می کند: «جلسه اول با من مصاحبه کردند. یعنی برگه ای دستم دادند و خواستند چند جمله ساده را تکرار و حفظ کنم . همان موقع به مصاحبه کننده گفتم : این جملات بسیار ساده و پیش پا افتاده هستند. پس تکنیک شما برای فراگیری سریع چیست؛ من می خواهم با دنیای دومی آشنا شوم که از طریق آن بتوانم با مسائل روز اجتماعی ، اقتصادی ، فرهنگی و حتی تجاری آشنا شوم ، یعنی به راحتی بخوانم و بفهمم و از اینترنت استفاده کنم ، اما مصاحبه کننده در جوابم گفت تا شما حرف زدن یاد نگیرید نمی توانید به خواسته تان برسید. این خانم شاغل همچنین می گوید: این ادعا با توجه به معلومات قبلی انگلیسی ام اصلا منطقی به نظر نیامد، به همین دلیل از ثبت نام منصرف شدم. دکتر عبدالمحمود رضوانی ، استاد زبان انگلیسی ، درخصوص یادگیری زبان دوم در مدت کوتاه می گوید: مدرس زبان انگلیسی چگونه می تواند بدون دانستن هدف و تقاضای یادگیرنده ، برای یادگیری مدت تعیین کند؛ به عبارتی باید ابتدا تقاضا معلوم باشد تا نوع و میزان عرضه تعیین شود. «مثلا فرض کنید قصد مسافرت به خارج از کشور را دارید و هدف شما از یادگیری زبان دوم انجام گفتگوهای روزمره و ساده است یا دانشجویی هستید که می خواهید از منابع درسی خارجی استفاده کنید یا این که زبان بازرگانی مدنظرتان است . شاید علاقه مند به شنیدن اخبار، خواندن مجلات و دیدن فیلمهای خارجی هستید و به طور کلی خواهان آن هستید که با دنیای روز همگام باشید. حتی ممکن است پا را فراتر نهاده و به دنبال ترجمه شاهکارهای ادبی و فلسفی جهان باشید. بدیهی است این اهداف متفاوت ، روشهای آموزشی و یادگیری مختلفی را می طلبند. با این تفاسیر چطور ممکن است ادعا کرد با یک روش خاص همه به هدف خود از یادگیری زبان نائل خواهند شد؛!». سوسن فتحی مقدم ، مدرس زبان انگلیسی در این باره اعتقاد دارد: «نکته مطرح و مهم در سطوح علمی ، این است که یادگیری زبان دوم امری قطعی نیست و نیاز به یادگیری مستمر دارد. همان طور که ما هر روز، خودآگاه و ناخودآگاه زبان مادری خود را کسب کرده و می آموزیم ، درباره زبان خارجی هم این استمرار باید وجود داشته باشد». با تمام این تفاسیر، عده ای نیز از معلومات هر چند اندکی که از طریق این گونه موسسات آموزشی در اختیارشان قرار می گیرد، راضی هستند. محمود، بازرگان 40ساله ای است که معتقد است حضورش در کلاسهای کوتاه مدت یادگیری انگلیسی موفقیت آمیز بوده چرا که حالا می تواند خیلی راحت تر از قبل تلفنی با طرف خارجی اش صحبت کند و از دید خود از زبان خارجی که آموخته بود بهره می برد. اما به اعتقاد فتحی مقدم ، یادگیری زبان دوم در محیط غیربومی و در مدت کوتاه وعده داده شده ، نمی تواند هدف یادگیرنده را برآورده کند، مگر این که در ترمهای کوتاه ، یادگیرنده با ابتدایی ترین مکالمات در زبان معیار (Standard English) آشنا شود تا بتواند از طریق حافظه ، جملات و اصطلاحات را در محاوره به کار گیرد ؛ در صورتی که این روش ، به منزله یادگیری آن زبان نیست . مهرداد، دانشجویی که دوره یک ماهه آموزش تضمینی را گذرانده نیز می گوید: «حفظ چندین جمله کلیدی و تعدادی لغت ، عملا به دردم نخورد. هنوز فیلمهای زبان اصلی را متوجه نمی شوم ، به خواندن و نوشتن هم مسلط نیستم و به این نتیجه رسیدم که هیچ تضمینی برای یادگیری در کار نبوده است» اما در یادگیری زبان دوم عوامل مختلفی موثرند. دکتر رضوانی در این باره معتقد است : «یادگیری زبان دوم یک تابع با چند متغیر است. برخی از این متغیرها به شاگرد برمی گردد و برخی دیگر تحت کنترل معلم است . عواملی مانند میزان سواد اولیه ، سن ، بهره هوشی ، میزان علاقه و انگیزه به هیچ وجه قابل پیش بینی نیستند و در افراد مختلف به درجات مختلف یافت می شوند و قبل از اطلاع داشتن از میزان هر یک از این عوامل ، تضمین بی معنی است».

معنی تسلط

اما واقعا چه هنگام می توانیم ادعا کنیم به یک زبان خارجی مسلط هستیم؛ دکتر محمدرضا باطنی ، زبان شناس می گوید: «تسلط به یک زبان خارجی متناسب با مهارتی است که در آموزنده به وجود آمده که به موجب آن می تواند خصوصیات متمایز زبان بیگانه را درک کند و در عمل به کار بندد و همچنین می تواند مانع تداخل زبان مادری با زبان بیگانه شود.» رضوانی نیز در همین رابطه می گوید: «به نظر می رسد واژه هایی مانند تسلط کامل و مسلط معنی و مفهوم خود را از دست داده اند. حتی متاسفانه این کلمات را نیز در برخی آگهی های استخدام برای امور دفتری و منشی گری به کار می گیرند. قطعا اگر کسی مسلط به زبان انگلیسی (خارجی) باشد، امور اداری انتخاب او نخواهد بود.» در این میان بسیاری از کارشناسان زبان فارسی نیز بر این عقیده اند که بعد از سالها تدریس و مطالعه در این رشته هنوز به زبان فارسی به عنوان زبان مادری مسلط نشده اند. پس چطور می شود کسی در این جلسات محدود به زبان انگلیسی (خارجی) مسلط شود. به نظر می رسد یادگیری زبان انگلیسی در مدت کوتاه فقط نیازهای محدود افراد را در مقطع تعریف شده رفع می کند، چون وقتی از این افراد می پرسیم که آیا می توانید اخبار، مجله و فیلمهای زبان اصلی را بفهمید، پاسخ می دهند البته که نه ، چون به این درجه از تسلط نرسیده ایم.

نظارت و کنترل

آخرین پرسش این که چه سازمان و تشکیلاتی کنترل این فعالیت ها را به عهده دارند؛ پاسخ روشنی در وضعیت کنونی وجود ندارد. آگهی هایی که به شما اطمینان می دهند ظرف چند جلسه به زبان انگلیسی مسلط می شوید، مثل قارچ زیاد و زیادتر می شوند. مسوول یکی از مراکز پذیرش آگهی می گوید: «درج آگهی در روزنامه برای موسسات و آموزشگاه ها منوط به مجوز فعالیت است که باید موسسات ، مدارک ثبت شرکت را ارائه کنند. اگر کسی هم شخصا اقدام به درج آگهی کند محدودیتی وجود ندارد. شخص می تواند خواسته خود را به چاپ برساند. آگهی های روزنامه به دلیل حجم بالا، قابل کنترل نیستند.» وی توصیه می کند افراد ابتدا همه جوانب را بسنجند و بعد درباره متن و مطلب آگهی تصمیم بگیرند. در هر صورت آموزش یک زبان جدید و تسلط کامل به آن نیازمند آشنایی با واژگان اجتماعی ، سیاسی ، اقتصادی ، فرهنگی ، اصطلاحات ، ضرب المثل ها، مکالمات خیابانی ، عبارات رسمی و... است که باید با تلاش مستمر و علاقه در یادگیری همراه باشد. زبان دریایی است که برای رسیدن به عمق آن باید علم و دانش بسیاری آموخته باشیم.