طرح بزرگ قرآنی 1448

سوال مسابقه طرح پیرامون پیام‌های حفظ موضوعی قرآن کریم است و صندوق پستی 1448ـ 16765 شبکه قرآن و معارف سیما آماده دریافت نظرات و پاسخ‌های مخاطبان ارجمند خواهد بود. علاقه‌مندان می‌توانند پاسخ پرسش پیامکی هر روز را به سامانه 300001448 ارسال کنند.

پرسش پیامکی:

با توجه به آیه 34 سوره فصلت چگونه باید با بدی دیگران برخورد کرد؟

1 ـ مقابله به مثل

2 ـ بدی را با خوبی جواب دادن

3 ـ بی‌تفاوت ماندن

احسان و نیکی به مردم

وَلَا تَسْتَوِی الْحَسَنَةُ وَلَا السَّیِّئَةُ ادْفَعْ بِالَّتِی هِیَ أَحْسَنُ فَإِذَا الَّذِی بَیْنَکَ وَبَیْنَهُ عَدَاوَةٌ کَأَنَّهُ وَلِیٌّ حَمِیمٌ (٣٤)

نیکی و بدی یکسان نیست. [بدی را] با بهترین شیوه دفع کن؛ [با این برخورد متین و نیک] ناگاه کسی که میان تو و او دشمنی است [چنان شود] که گویی دوستی نزدیک و صمیمی است. (فصلت، 34)

توضیح: یکی از اساسی‌ترین دستورات دینی در حوزه اخلاق اجتماعی، احسان و نیکوکاری است. از این رو، آیات فراوانی از قرآن به فضیلت احسان و نیکی به دیگران اختصاص دارد. در برخی از این آیات بر اصل احسان به همه مردم ـ حتی کافران ـ تأکید شده، در برخی دیگر به آداب و شروط احسان پرداخته شده و در پاره‌ای از آیات، مقام و منزلت و پاداش نیکوکاران ترسیم شده است. از کاربردهای متعدد واژه احسان در متون دینی در می‌یابیم که مفهوم آن، فراتر از احسان مالی است و شامل هر گونه خیررسانی به دیگران می‌شود؛ تا جایی که می‌توان مقام احسان را از والاترین فضایل متقین و مؤمنان دانست.

آیه فوق میزان اهمیت احسان و فایده آن را مشخص می‌سازد؛ زیرا توصیه می‌کند حتی در مقابل بدی دیگران نیز ـ به جای مقابله به مثل ـ به بهترین صورت، با وی برخورد شود. این کار سبب رفع کینه از قلب وی گشته و دشمنی‌ها را به دوستی تبدیل می‌کند. بی‌گمان عمل به این آیه بسیاری از اختلافات اجتماعی و کینه و کدورت‌های بی‌مورد را برطرف خواهد کرد. سیره تبلیغی پیشوایان دینی نیز، پر از مواردی است که به جهت حلم و مدارا با دشمن خود، قلب او را تسخیر و شیفته خود کرده‌اند.

آیات متناسب: نساء، 36 ‌/‌ الرحمن، 60 ‌/‌ هود، 115.

حدیث: امام علی: «مَنْ اَحْسَنَ اِلی مَنْ اَساءَ اِلَیهِ فَقَدْ اَخَذَ بِجَوامِعِ اْلفَضْلِ؛ هر کس به آن کس که به او بدی کرده، احسان کند، همه فضایل اخلاقی را در خود جمع کرده است.» غرر الحکم: ج 5، ص 394، ح 8905.