عصر جدید درمان ستون فقرات
عواملی چون افزایش امید به زندگی و طیف وسیع ورزشها، تغییرات رژیم غذایی و کاهش فعالیت های فیزیکی سبب شده اند تا انواع بیماری های ستون فقرات در کشورهای پیشرفته و در حال توسعه به میزان وسیعی افزایش یابند.
در نتیجه ، تنوع مطالعات و انواع شیوه های درمان اختلالات ستون فقرات در طی دهه اخیر گسترش یافته و دستاوردهای قابل توجهی نیز در پی داشته است.
مهمترین دستاورد در این زمینه که می توان از آن به عنوان انقلاب در درمان بیماری های نخاعی و ستون فقرات یاد کرد، روش کمتر تهاجمی ستون فقرات است.
براین اساس برای نخستین بار در کشور، کنگره ای 3 روزه در سالن همایش های رازی برگزار شد تا متخصصان و جامعه پزشکی هر چه بهتر و بیشتر با این روش آشنا شوند. ستون فقرات یا ستون مهره ها شگفتی بزرگی است. ما به کمک آن راه می رویم ، خم و راست می شویم و یا می چرخیم.
همچنین ستون فقرات به پشت ما مقاومت لازم را می دهد تا بتوانیم اجسام را بلند کنیم و از همه مهمتر آن که مانند سپری از نخاع ما محافظت می کند.
اما این بخش مهم بدن ما دراثر مرور زمان آسیب می بیند به طوری که بیش از 80درصد جمعیت جهان در طول زندگی خود به نوعی دچار درد این ناحیه می شوند؛ در حقیقت پس از سردرد، درد در ناحیه کمری شایع ترین ناراحتی در جوامع کنونی است.
کمردرد علاوه بر ایجاد ناراحتی های فردی سبب کاهش ظرفیت کاری ، اتلاف وقت ، غیبت از کار، افزایش هزینه بهداشتی -درمانی و زبانهای اقتصادی ناشی از پرداخت دستمزد به افراد مصدوم می شود.
گرچه علت بروز کمردردهای گوناگون به طور کامل شناخته نشده ، اما متخصصان بر این باورند که در بیشتر موارد کمردرد ناشی از عدم تحرک ، شرایط نامناسب کار، وضعیت نادرست بدن و عوامل محیطی است.
همگام با پزشکی روز دنیا
در دهه گذشته تعداد زیادی از روشها و تکنیک های پیشرفته برای درمان ضایعات و بیماری های ستون فقرات مطرح شده اند. تنوع این روشها و سرعت تولید وسایل و تجهیزات به حدی است که پزشکان و متخصصان برای یافتن بهترین راه حل مشکل بیمار نیازمند آگاهی از یافته های جدید و تجارب دیگران هستند.
لذا به منظور آگاهی از آخرین روشها و تکنیک ها و همچنین تبادل تجارب متخصصان و جراحان ایرانی و خارجی ، اولین کنگره بین المللی روشهای کمتر تهاجمی درمان ستون فقرات (MIST)در اردیبهشت ماه برگزار شد.
دکتر فواد الهی ، دبیر علمی کنگره آشنایی هر چه بیشتر متخصصان داخلی با جدیدترین تکنیک ها و روشهای درمانی و ایجاد بستر مناسب برای به کارگیری این روشها در درمان بیماران در داخل کشور و منطقه را از مهمترین اهداف کنگره عنوان کرد و افزود: از آنجا که شایع ترین دلیل درد در بزرگسالان جامعه ، بنا به نظرسنجی های انجام شده درد ستون فقرات و کمر است ، آشنا شدن متخصصان با این روشها می تواند درمان هر چه بهتر و سریعتر دردهای کمر را موجب شود.
تحولی در درمان ستون فقرات
روش MIST بیش از 20سال است که در سراسر جهان اجرا می شود و در حدود 80درصد بیماری های مهره کمر با استفاده از آن قابل درمان هستند.
نخستین کنگره این شیوه درمانی 4سال پیش در چین برگزار شد و از آن زمان تاکنون این روش به شکل یک انقلاب در حوزه پزشکی فراگیر شده و مورد تقاضای بسیاری از بیماران قرار گرفته است. پروفسور هاگلند (Hogland)رئیس افتخاری کنگره این موفقیت را مرهون روشهای نوین درمانی به کار رفته می داند.
با استفاده از فناوری هایی همچون لیزر، تجهیزات جدید اندوسکوپی ، رادیوگرافی و اشعه ایکس ، بیمار درد کمتری را در طول عمل احساس کرده و در نهایت نیز عوارض جراحی در حداقل ممکن است.
هاگلند می افزاید: در این روش افرادی که جراحی آنان با درصد ریسک بالایی همراه است مانند افراد 90سال به بالا و همچنین افرادی که چاقی های بیمارگونه و افراطی دارند به راحتی و بدون هیچ مشکلی تحت عمل جراحی قرار می گیرند و در حالی که بسیاری از بیماران مبتلا به دیابت و تنگی نفس و ناراحتی های قلبی عروقی امکان جراحی با روشهای پیشین را نداشتند، روش جدید قادر است به دور از هر گونه عوارضی به درمان آنها کمک کند.
وی در ادامه با اشاره به بیش از 3هزار عملی که تاکنون به کمک این شیوه انجام داده می گوید: حتی یک مورد عفونت پس از جراحی و یا آسیب عصبی ناشی از جراحی در این موارد به وجود نیامد.
چه کسانی با این روش درمان می شوند؛
به گفته دکتر مجید کاوه ، دبیر اجرایی همایش تعریف واحدی از روشهای کمتر تهاجمی وجود ندارد، اما در مجموع کمترتهاجمی یعنی روشهایی از جراحی که کمتر از روشهای معمول مداخله و تهاجم ایجاد می کنند.
اصولا روشهای کلاسیک جراحی ستون فقرات ، با تخریب بافتهای سالم همراه هستند و به بیمار آسیب زیادی می زنند، اما در MIST با استفاده از روشهای پیشرفته و فناوری های روز، مقدار آسیب وارده به حداقل می رسد. بهترین کاندیدهای این روش کسانی هستند که ریشه های عصبی نخاع آنها تحت فشار قرار دارد و توسط روشهای به کار گرفته شده به راحتی می توان مشکل آنها را برطرف کرد.
امروزه 20درصد بزرگسالان از دردکمر و ستون فقرات رنج می برند و یک چهارم از این تعداد احتیاج به جراحی دارند. از میان افرادی که باید تحت عمل قرار گیرند، کسانی که دچار فتق دیسک بین مهره ای و یا تنگی کانال هستند نیز می توانند با این شیوه تحت در مان قرار گیرند.
مزایای روش MIST
پروفسور جان چو (Jahn chue) رئیس کمیته علمی کنگره در مورد مشخصات این روش مدرن جراحی می گوید: اولین و مهمترین خصوصیت روشهای کمترتهاجمی این است که تروما و آسیب کمتری به بیمار وارد می شود، اندازه برشها کوچک و در حد چند میلیمتر و خونریزی تنها در حد چند قطره اتفاق می افتد.
در صورتی که در روشهای کلاسیک و سنتی میزان خونریزی تا حدی بود که بیمار نیاز به تزریق خون در چندین نوبت پیدا می کرد. بیماران به جای بیهوشی عمومی تحت بیهوشی موضعی قرار گرفته و به خواب عمیق فرو می روند و این نوع بی حسی خطر مشکلات بعد از عمل را به حداقل می رساند.
پروفسور چو، بازگشت سریع بیمار به وضعیت عادی و زندگی روزمره را از دیگر مزایای MIST می داند و می افزاید: اکثر بیماران در روشهای قبلی ناچار بودند به مدت چندین روز در بخشهای تخصصی بیمار تنها بستری شوند، اما با کمک این روش که می توان آن را نوعی انقلاب نامید، بیمار تنها 30دقیقه پس از جراحی می تواند حال طبیعی خود را بازیابد و پس از 2روز قادر می شود رانندگی کند و به روشهای حرفه ای بپردازد.
به همین علت این روش می تواند بهترین انتخاب برای بیماران بخصوص ورزشکارانی باشد که از ناحیه نخاع آسیب دیده اند و باید دوره مصدومیت کوتاهی داشته باشند.
وی در خاتمه پزشکان ایرانی را بسیار ورزیده و متبحر دانست که از علم روز دنیا به طور کامل مطلع هستند، اما دلیل اصلی مشکلات را عدم سرمایه گذاری و بودجه دانست و افزود: دستیابی به علوم و فناوری جدید مستلزم سرمایه گذاری بخشهای مختلف است که اهتمام همه جانبه و جدی ، بخش خصوصی و دولتی را می طلبد.
بهاره صفوی
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
