لباس مدرسه ژاپنی

در مدارس ابتدایی (دولتی) برای دانش‌آموزان لباسی تعیین نشده و لباس شخصی خود را می‌پوشند. البته مقرراتی هست که همه باید رعایت کنند. در تمام مدارس ژاپن استفاده از گوشواره، ساعت، گردنبند و خلاصه زینت‌آلات برای دانش‌آموزان دخترممنوع است؛ دلیلی که برای آن ذکر می‌کنند نیز این است که دانش‌آموزان تحرک و جنب و جوش زیادی در مدرسه دارند و همراه داشتن هر یک از اینها، باعث زخمی شدن دانش‌آموز یا همبازی‌هایش می‌شود.

اما مدارس خصوصی که شهریه نسبتا زیادی می‌گیرند از ابتدایی لباس متحدالشکل و از پیش تعیین شده‌ای برای دانش‌آموزان خود دارند و در مدرسه نه فقط لباس، بلکه در کیف و کفش نیز همه یکسان هستند.

من دو سال در مدارس راهنمایی دولتی در توکیو درس خواندم و قبل از آغاز سال تحصیلی، در فهرستی که به ما می‌دادند تا آن اجناس را تهیه کنیم،نشانی یک فروشگاه مشخص هم بود که لباس سرمه‌ای و سفید رنگ مخصوصی داشت. وقتی​ در مقطع اول راهنمایی رفتم به مدرسه، من و دوستانم و همه دانش‌آموزان ​ لباس‌هایی شبیه هم داشتیم و این برای من بسیارجالب بود.

راستی در مدرسه دختر‌ها گل‌سر و کش‌های رنگی نیز نمی‌توانند به سر بزنند؛ این قانون در ژاپن سراسری است و در راهنمایی تمام مدارس یونیفورم دارند. در واقع لباس یکسان، نشانه‌ای برای آن مدرسه است، یعنی شما از یونیفورم‌شان می‌توانید مدارس را تشخیص بدهید. این نشانه برای دختر‌ها روبان و دامن است و برای پسر‌ها کراوات و شلوار بلند؛ البته این لباس‌های یکسان در دو شکل و نوع مخصوص زمستان و تابستان تهیه می‌شود.

در روز‌های سرد و زمستان دانش‌آموزان حق ندارند ژاکت یا کاپشن‌های رنگی بپوشند که از فرم مدرسه خارج شوند. معلم‌ها نیز معمولا یا با لباس ورزشی گرمکن یا رسمی سر کلاس حاضر می‌شوند. آنها هم قانون خود را دارند که به‌عنوان مثال نباید سر کلاس مواد غذایی بیاورند یا چیزی بنوشند. همه معلم‌ها باید زودتر از دانش‌آموزان به مدرسه بیایند و معمولا تا ساعت هشت یا گاهی 9 شب مدرسه می‌مانند و برنامه‌ریزی کارهای آینده و مسائل مربوط به تک‌تک دانش‌آموزان را انجام می‌دهند. این یک قانون بین معلم‌های مدارس ژاپن است که باید پرونده جداگانه‌ای برای یکایک دانش‌آموزان داشته باشند و جزئیات مربوط به آنها از قبیل سطح درسی و روحیات اخلاقی و... را در آن ثبت کنند.

متین والی‌نژاد