سریال‌هایی که سینمایی نشدند

نکته جالب این بود که رونقی که یک فیلم کودک به سالن‌های سینمای سال‌های میانی دهه 60 داد، سبب شد هم بازار ساخت فیلم کودک سروسامان بگیرد و هم یک گروه سینمایی به نمایش این دست فیلم‌ها اختصاص یابد و این موفقیت چشمگیر در تلویزیون ریشه داشت. در سال‌های بعد نیز تولید و پخش برنامه پربیننده صندوق پست تلویزیون به ساخت فیلم‌های رکوردشکن کلاه قرمزی انجامید و در مورد چند کار دیگر، مثل خونه مادربزرگه و قصه‌های مجید و... نیز اتفاقات مشابهی رخ داد.

با وجودی که هرگاه سینمای ایران توانسته از پتانسیل فیلم‌های پربیننده تلویزیونی سود ببرد، از این فرآیند منتفع شده اما در دهه‌های اخیر، کمتر فیلمسازی سراغ تولید فیلم سینمایی بر اساس سریال‌های موفق تلویزیونی رفته است. نکته جالب آن که گاه و بیگاه کاراکترهای تلویزیونی (بویژه در عرصه طنز) در یک فیلم سینمایی دیده‌ شده‌اند، اما کمتر فیلمنامه‌نویس یا فیلمسازی به روشی که در سینمای دنیا مرسوم است سراغ ادامه قصه یک سریال تلویزیونی در قالب فیلم سینمایی رفته است.

اوایل دهه 70 و براساس سیاستی که سیمافیلم در آن زمان در پیش گرفته بود، با هدف حمایت تلویزیون از سینمای ایران، پروژه‌های تلویزیونی در قالب فیلم-مجموعه ساخته می‌شدند و سریال‌هایی چون سایه‌به سایه (علی ژکان)، سفر به چزابه (رسول ملاقلی‌پور)، سلام به انتظار (کریم آتشی)، دیپلمات (داریوش فرهنگ)، لیلی با من است (کمال تبریزی) و... از کارهایی بودند که در دو نسخه ارائه شدند اما بنا بر دلایلی، این روند متوقف شد که شاید مهم‌ترین دلیلش، نمایش نسخه سینمایی قبل از پخش نسخه تلویزیونی بود. رویه‌ای که در صورت اجرای درست، به دلیل فراگیرتر بودن تلویزیون، بیشتر می‌تواند در جذب مخاطب سینمایی نتیجه دهد.

این روزها اخبار زیادی از تبدیل آثار تلویزیونی به نسخه سینمایی شنیده می‌شود و کارگردانان سینمایی امیدوارند موفقیت سریال‌های تلویزیونی برای آنها نیز تکرار شود و برخی از کارگردانان نیز به فکر ساخت همزمان نسخه سینمایی و تلویزیونی افتاده‌اند.

فیلم معراجی‌ها به کارگردانی مسعود ده‌نمکی یکی از آثاری است که علاوه بر سریال تلویزیونی قرار است در قالب یک اثر سینمایی نیز ارائه شود و برای سریال پایتخت نیز قرار است چنین اتفاقی بیفتد که البته در مورد پایتخت با توجه به اقبال عمومی از نسخه تلویزیونی سری‌های قبلی آن، قطعا پتانسیل بدل شدن به یک فیلم پرمخاطب در سالن‌های سینمایی را دارد و معراجی‌ها هم به دلیل موفقیت سازنده‌اش در ساخت فیلم‌های پرمخاطب، در هر دو رسانه، توانایی جذب مخاطب را خواهد داشت.

هنوز هم این فرصت در اختیار بسیاری از کارگردانان‌ سینمای ایران که در تلویزیون کارهای پرمخاطبی ساخته‌اند قرار دارد تا بتوانند با ساخت نسخه سینمایی کارهای تلویزیونی خود، رونق سالن‌های سینما را دوچندان کنند، اما این یک واقعیت است که تعداد سریال‌هایی که در همه این سال‌ها می‌توانستند در قالب اثری مستقل یا روایت ادامه داستان یک سریال، به فیلم پرمخاطب سینمایی بدل شوند و نشدند، بسیار زیاد است.

محمد همتی