کوچه مردها

محلات درگذشته های نه چندان دوربافت ویژه ای داشتند. گذرها وکوی وبرزن راعده ای لوطی قرق می کردند. بده بستان مرید ومرادی واستاد وشاگردی میان بزرگان و جوانترها بشدت رعایت می شد.

کد خبر: ۶۰۳۵۰

چند دهه پیش زبان ومرامنامه رفتاری آدمها بخصوص آنان که در محلات قدیمی وجنوبی شهرتردد داشتند ، سجل آدمهای آن محل محسوب می شد، پدیده ای که در دهه 40 نخستین بارقه های لمپنیسم را در سینمای آن زمان بارور کرد ؛ آدمها یی که خون غیرت ناموس حرف اول در زندگی شان بود.
درسینمای ما این آدمها در حدتیپ باقی ماندند وکمتر نگارندگان وسازندگانی توانستند نقبی اجتماعی و روان شناسانه به این طبقه وسیع بزنند.
چند سالی است که کلاه مخملی ها و آدمهای لمپن ا لبته اندکی مودب واتوکشیده دوباره پایشان به مجموعه های تلویزیونی سیما بازشده است ؛ مردانی که چه بخوا هیم وچه نخوا هیم ناخوداگاه جمعی ما را بشدت با سکناتشا ن به سمت فیلم فا رسی های دهه 50 هل می دهند.
در زمانه ای که از همه سو مورد تهاجم امواج واصوات رنگ به رنگ هستیم ومعضلات ریزودرشت جامعه ما نیز چه ا زلحاظ معنایی وچه ا ز لحاظ ساختا ری نیا ز به کاوش و بررسی دارد نبش قبروزنده کردن لوطی ها وبزن بهادرهای چند دهه پیش چه ضرورت و چه کارکردی در دهه 80 وجامعه امروزی ما دارد.
متاسفانه روح گذشته گرایی در ما بیداد می کند وهمیشه نگاه ما به زمان حا ل وآینده یک نگا ه فراموش کار وفرسا یشی است." سایه آفتاب " چند جوان را دردهه 80 به داستان هایش سنجاق کرده که قصه مراوده آنان با هم اصلا" با زمانه خودشان سازگار نیست.
حتی نوع آرایش وسیمای آنان بشدت یادآورهنرپیشه های فیلم فارسی چنددهه پیش است."علی " ،جوان آس وپاس والبته خوش مرام جنوب شهری نخست به دنبال یک لقمه نا ن حلال بود واینک درجستجوی شجره نامه خود است.
درمسیر با زخوانی هویت پدر وپدربزرگش چند رگه عشقی نیز چا شنی مجموعه شده تا ملاط سریا ل خوش آب ورنگ با شد. عشق علی به الها م موازای عشق عباس زاغی به ربا به.
اگرکمی هم ریزبین باشیم همین آدمها به گونه ای به جنگ ودفاع مقدس نیز وصل می شوند تاساحت معنوی - میهنی سریال کم رونق نباشد.
از منظر دیگر، سایه آفتاب تمام سرمایه گذاری اش بر رویکرد گفتاری آدمها ست.
دیالوگ هایی که انرژی فراوان صرف آن شده تا گوش و ذهن جمعی ما راقلقلک دهد. در درامهای اینچنینی که رفا قت بارور کننده مراودات روزمره است باپررنگ شدن این موضوع ، جزییات و مسا ئل دیگر رنگ می بازند وآدمها مانند طوطی های سخنگویی می شوند که در پا سکاری گفتا ری باهم رقابت می کنند. شما کافی است تصویر گیرنده خود راتا ریک وبه دیالوگ های شخصیت ها التفات کنید. به طوریقین چیزمهمی راازدست نخواهید داد ، چون داده های تصویری بقدری نخ نما وتکراری است که بود و نبودش فایده ای ندارد.
دراین مجموعه ها درزمان حوادث خاص حتما در شب آسمان رعد وبرق می زند باران نیز به موقع می بارد.آیا یک صحنه قتل نمی تواند درروز روشن اتفاق بیفتد.
زوج عاشق وشیدانمی توانند درمحلی غیر ازپارک وجلوی دانشگا ه دیدار کنند. مسا ئل وگفتا رها ی مذهبی آیا فقط باید به مسجد و زور خا نه ختم شود؛ وقتی مولفه ها وداده های تصویری بسا نفیلمهای چند دهه پیش است وقتی شخصیت شما دردهه 80 زندگی می کند، ولی شکل وشما یلش به 3 دهه پیش برمی گردد چگونه بیننده می تواند باچنین آدمهای قلا بی همذات پنداری کند؛ شاید بخش گذشته سایه آفتاب قا بل باور وپذیرش باشد، ولی قصه ای که در زمان حا ل می گذرد دارای حفره وپرسش های فراوانی است.
نمی خواهیم باذره بین دنبا ل مچ گیری باشیم ، ولی قصه رانه کلیت بلکه تمرکز بر جزییات است که سامان می دهد تما شا گر زیرک امروزی از کنا ر حواشی وکلیات داستا ن به آسا نی نمی گذرد.
سایه آفتاب در شمای کلی مجموعه خوش رنگ ولعابی است که ویترین ظاهریش فوق العاده فریبنده است ، اما وقتی اندکی نقبی به محتواودرونیاتش می زنیم باپرسش ها وحفرهای فراوانی روبه رو می شویم که پاسخ آن قطعا به عهد ه دیگران است.