سفر تا یک قدمی مرگ

آن طور که دوستان احمد تعریف می‌کنند، او جوان سربه‌زیری است و اصلا اهل دعوا و مرافعه با دیگران نیست. صبح‌ها ساعت 8 ـ 5/7 سر کار می‌رود و با اتمام کارش به خانه برمی‌گردد، اما روز حادثه ناخواسته درگیر دعوای خونینی شد که اصلا فکرش را هم نمی‌کرد.

روز حادثه چه اتفاقی افتاد؟ احمد که نوزده ساله است هر روز همراه دوستانش در یکی از میدان‌های بوشهر جمع می‌شدند و سپس هر یک بنا به کاری که در انجام آن تبحر داشت، با صاحبکاران‌شان سر ساختمان می‌رفتند. پسرعموی احمد درباره روز حادثه می‌گوید: «آن روز همه جمع شده بودیم و می‌خواستیم سرکار برویم. احمد هم بود. با همه احوالپرسی کرد و بعد با دو نفر مشغول شوخی​کردن شد.

یکی از آنها چاقویی در دست داشت و حین شوخی مدام آن را به سمت احمد می‌برد و احمد هم مدام به او هشدار می‌داد و می‌گفت این کار را انجام ندهد، اما گوش طرف مقابل بدهکار نبود و همین طور چاقو را به سمت او می‌برد. دست آخر احمد عصبانی شد و با عصبانیت او طرف مقابلش هم برای این که کم نیاورد، به سمت احمد چاقو کشید و یکدفعه شوخی به دعوا تبدیل شد. در همین حین ضارب با دو ضربه چاقو سینه و شکم احمد را پاره کرد.»

جراحی خاص

دو ضربه چاقو، احمد را نقش زمین کرد و ضارب که بشدت عصبانی بود می‌خواست ضربه سوم را هم به مرد زخمی وارد کند، اما مردمی که دور آنها جمع شده بودند، جلوی او را گرفتند. سپس مرد ضارب با استفاده از شلوغی جمعیت فرار کرد و مردم نتوانستند او را تحویل پلیس بدهند. ضربه چاقو سینه احمد را دریده و شدت خونریزی به حدی بود که اگر دیر به بیمارستان می‌رسید، جانش را از دست می‌داد. پسرعموی احمد که سرصحنه حادثه حضور داشت، منتظر آمبولانس نماند و خودرویی کرایه کرد و او را به بیمارستان سلمان فارسی بوشهر ـ که نزدیک‌ترین بیمارستان به محل حادثه بود ـ رساند. احمد خونریزی شدیدی داشت و نیروهای اورژانس به محض انتقال او به بیمارستان اقدامات اولیه درمانی را انجام دادند. مرد مجروح در حالت شوک قرار داشت و در چنین وضعی سرعت عمل برای انجام اقدامات حیاتی پزشکی حرف اول را می‌زند. دکتر سیروس عباسی، متخصص جراحی و عروق یکی از جراحان بیمارستان سلمان فارسی بوشهر است که برای انجام این عمل جراحی حیاتی و دشوار فراخوانده شد. به گفته دکتر عباسی، حادثه چاقوکشی در نزدیکی بیمارستان رخ داده بود و خوشبختانه زمان طلایی برای زنده ماندن مرد جوان نگذشته و بموقع به بیمارستان منتقل و اقدامات اورژانسی روی او انجام شده بود. با این حال احتمال مرگ هنوز هم وجود داشت.

دکتر عباسی می‌گوید: «در سیستم ترومای اورژانس یکی از تهدیدکننده‌ترین و کشنده‌ترین صدمات، چاقو خوردگی یا هر گونه ترومای نفوذکننده به قفسه سینه بخصوص قلب است. مرد مجروح در حالی به دست ما رسید که در حال شوک قرار داشت و فشار خونش پایین افتاده بود و تنفس‌اش نیز در وضع مطلوبی نبود. دو ضربه چاقو به او وارد شده بود؛ یکی به جلوی قفسه سینه و دیگری به قسمت راست شکم و کبدش را پاره کرده بود. در جراحی‌های مربوط به این نوع صدمات چند مساله مهم را باید در نجات فرد مجروح نظر گرفت، به اورژانس، تصمیم‌گیری، انتقال سریع و انجام اقدامات اولیه درمانی برای ورود به اتاق عمل و نهایتا زمان جراحی.»

جراح در شرایطی باید قلب احمد را عمل می‌کرد که ضربانش مرتب نبود. همین مساله جراحی و نجات جان او را با مشکل مواجه می‌کرد. دکتر عباسی قفسه سینه مرد مجروح را باز کرد و پس از خالی کردن خونی که قلب او را احاطه کرده بود، بطن چپ را دید که پاره شده و به ترمیم و بخیه زدن نیاز داشت. او می‌گوید: «وقتی قفسه سینه را باز کردیم، به قلبی رسیدیم که پاره شده بود و باید به نحوی جلوی خونریزی آن می‌گرفتیم. در این جراحی ما با استفاده از انگشت و البته یک نوع وسیله خاص خونریزی را تحت کنترل خودمان درآوردیم. مساله بسیار مهم دیگر درمورد این بیمار، قلب ضربان‌دار او بود. وقتی درحال تپش است، ترمیم و بخیه زدن قلب کار بسیار حساسی است و حتی نوع بخیه‌ای که می‌زنیم هم با سایر بخیه‌هایی که زده می‌شود کاملا متفاوت است. بعد از ترمیم قلب، قفسه سینه را بستیم و او را به بخش مراقبت‌های ویژه منتقل کردیم.»

جراحت قلب احمد خاص بود و کوچک‌ترین سهل‌انگاری در بخش مراقبت‌های ویژه زندگی او را با خطر مواجه می‌کرد. دکتر عباسی در زمینه خاص بودن مراقبت‌های ویژه از احمد این گونه توضیح می‌دهد: «بیمار چاقو خورده چون قلب حساسی داشت، به چند بار ویزیت در روز نیاز داشت و چون قلب زخمی بود باید مراقب سکته‌های احتمالی‌اش می‌بودیم و ممکن بود قلب با پارگی مجدد مواجه شود. بیمار شش روز در بخش مراقبت‌های ویژه بستری بود و بعد از چند روز بستری در بخش عمومی از بیمارستان مرخص شد.»

در چنگ قانون

احمد چند روز است از بیمارستان مرخص شده و به خانه بازگشته است، اما هنوز نمی‌تواند حرف بزند. پسرعمویش که همراه او زندگی می‌کند، می‌گوید خوشحال است او از این حادثه جان به در برده است. مرد جوان جانش را مدیون پزشکانی است که تمام تلاش‌شان را کردند تا زندگی او را از مرگ حتمی نجات بدهند. پسرعموی احمد بعد از وقوع حادثه از ضارب که او را می‌‌شناخت به اتهام اقدام به قتل شکایت کرد. آن گونه که او توضیح می‌دهد ضارب که می‌دانست دیر یا زود توسط نیروهای پلیس دستگیر و تحویل قانون خواهد شد، بوشهر را ترک کرده و به مکان نامعلومی گریخته است.

توصیه​هایی در مواجهه با فرد چاقوخورده

چاقوخوردگی از آن حوادثی است که به سرعت عمل زیادی نیاز دارد تا فرد مجروح زنده بماند. دکتر عباسی توصیه‌هایی دارد تا اگر با فرد چاقو خورده‌ای مواجه شدید، بتوانید به او کمک کنید تا زنده بماند: «اولین شخصی که حادثه را دیده بهتر است بدون اتلاف وقت بسرعت با اورژانس تماس بگیرد.

از ازدحام بیش از حد در اطراف کسی که مورد اصابت ضربه چاقو قرار گرفته است، خودداری کنید. چراکه وقتی فرد مجروح در محاصره مردم کنجکاو قرار می‌گیرد، امدادرسانی به او با اختلال مواجه می‌شود و ممکن است جانش را از دست بدهد.

اگر فرد خونریزی خارجی و قابل رویت داشت، حتی‌المقدور جلوی خونریزی بیش از حد او را با استفاده از یک تکه‌پارچه یا فشار انگشت بگیرید. اگر پارگی در شکم یا قفسه سینه بود، فرد را هر چه سریع‌تر به مرکز اورژانس منتقل کنید.

ثانیه‌ها برای پزشکان بسیار حیاتی است و چه‌بسا با چند ثانیه دیر یا زود رسیدن، شخص چاقو خورده جانش را از دست بدهد یا زنده بماند.»

لیلا حسین‌زاده