فرهنگسازی با امواج رادیو

بحث‌هایی که یکطرفه نیست

میترا نیک‌فر، سردبیر گفتار فرهنگی می‌گوید: در این برنامه موضوعات روز سیاسی، اقتصادی، علمی و فرهنگی جامعه در سطح داخلی و خارجی مورد بررسی قرار می‌گیرد و به‌منظور دستیابی و ارائه راهکارهای مناسب در برنامه گفتار فرهنگی با مخاطبان برنامه گفت‌وگو می‌شود. در این برنامه بحث‌ها یکطرفه و یکسویه نیست و در هر برنامه، نظر مردم از طریق ارسال پیام کوتاه و تماس تلفنی منعکس می‌شود. به طور کلی موضوعات متعددی در ارتباط جامعه در روزهای مختلف هفته پخش می‌شود و تعامل خوب با مخاطب باعث شده ما نیازهای مردم را بشناسیم.

نیک‌فر خاطرنشان می‌کند: در مدت 12 سال کار در رادیو به این نتیجه رسیده‌ام که باید به چیزی بپردازیم که در زندگی مردم اهمیت خاصی دارد. در این برنامه ما مخاطب را زیر ذره‌بین نمی‌بریم، بلکه با طرح دیدگاه‌های کارشناسان برنامه سعی می‌کنیم با زبانی ساده و فصیح برنامه را به گونه‌ای پیش ببریم که موضوع مورد بحث برای شنوندگان جذاب و گیرا باشد و به عبارت بهتر، موضوعات داغ جامعه را نقد و تحلیل کنیم. محورهای گفت‌وگو هر روز متفاوت است، ولی ساختار کلی برنامه یکی است. در هر برنامه گفت‌وگوی ویژه‌ای با حضور یک کارشناس به مدت 45 تا 60 دقیقه داریم. با دو سه کارشناس دیگر نیز ارتباط تلفنی برقرار می‌کنیم. همچنین بخش خبری و گزارش نیز از دیگر قسمت‌های برنامه گفتار فرهنگی است.

نیک‌فر یادآور می‌شود: موضوع برنامه شنبه‌ها در بخش گفت‌وگوی ویژه به نامگذاری سال 1392 از سوی رهبر معظم انقلاب به حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی اختصاص دارد و در مورد ابعاد و اهداف این نامگذاری و آنچه لازم است مسئولان و مردم مورد توجه قرار دهند، پرداخته می‌شود.

شفاف‌سازی در یک برنامه گفت‌وگومحور

سیدهادی موسوی‌نژاد تهیه‌کننده برنامه که حدود14سال است در رادیو فعالیت می‌کند، در مورد برنامه گفتار فرهنگی می‌گوید: روزهای شنبه، تهیه‌کننده این برنامه گفت‌وگومحور هستم، چون یکی از اهداف این برنامه شفاف‌سازی و تبادل‌نظر در مورد مسائل مختلف فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و تاریخی جامعه است. فرهنگ یک پدیده اجتماعی است که از سویی برای پاسخگویی به نیازهای گوناگون انسان‌ها پدید می‌آید و از سوی دیگر، راهنمای فکر و عمل انسان‌ها در رفع نیازهایشان است. فرهنگ عمومی نیز عبارت است از مجموعه‌ای منسجم و هماهنگ از اهداف، ارزش‌ها، باورها، رسم و رسوم، عقاید و ناهنجاری‌های مردم که متعلق به یک جامعه بزرگ‌تر به نام طایفه، قوم یا ملت است. برای رفع برخی ابهامات و دستیابی به جایگاه واقعی توانمندی‌های کشور نیاز است اقشار مختلف جامعه اطلاعات جامع‌تری با آنچه در قالب گفت‌وگو، تجزیه و تحلیل اوضاع سیاسی، اقتصادی روی آنتن می‌رود، به دست آورند تا به سوی اهداف ایده‌آل گام برداریم.

موسوی‌نژاد در پایان می‌گوید: به همین دلیل من می‌کوشم با توجه به موضوع برنامه و خبرهایی که خوانده می‌شود، با کمک دیگر همکارانم برنامه را طوری ارائه کنم که برای مخاطب خسته‌کننده نشود که در این مسیر، استفاده از موسیقی و افکت مناسب یکی از راهکارهای ما در فرم ارائه است.

دکتر محمدحسن غدیری ابیانه، کارشناس عالی امور استراتژیک وزارت امور خارجه، مهمان بخش گفت‌وگوی ویژه برنامه هفدهم فروردین امسال گفتار فرهنگی رادیو فرهنگ است. دکتر غدیری که کتاب‌های «کلیدهای پیشرفت» و «جهاد اداری» را نوشته است، می‌گوید: مردم هر جامعه و کار و تلاش آنها، سرمایه‌های اصلی هر کشوری هستند. متاسفانه در ایران از درآمدهای نفتی تصور نادرستی می‌شود و وابستگی ذهنی مردم ما به درآمدهای نفتی بیش از واقعیت است. برای رسیدن به جایگاه مناسب و استفاده بهینه از سرمایه‌های کشور باید هر کس در خودش احساس مسئولیت و تعهد بیشتری داشته باشد. میزان ارائه کار مفید روزانه در ادارات دولتی بسیار پایین است و برای پیشبرد اهداف کشور باید در همه سطوح افزایش کار و فعالیت گروهی رواج یابد. باید از تهدیدها فرصت‌سازی کرد نه این که منتظر دیگران شد، بلکه راه را باید ساخت و جلو رفت. دکتر غدیری معتقد است شعارهایی که از طرف رهبر معظم انقلاب برای هر سال انتخاب می‌شود، همچون دانه‌های تسبیح هستند که با هم یک مجموعه را به‌وجود می‌آورند که جنبه تربیتی و فرهنگی دارند.

راز صدابرداری موفق

ناهید راسخی، صدابردار قدیمی رادیو و تلویزیون، بیش از 30 سال است در این زمینه فعالیت می‌کند و حدود 14 سال است با شبکه‌های مختلف رادیویی همکاری دارد. او می‌گوید: کیفیت صدای مطلوب در کار ما بسیار اهمیت دارد و همیشه سعی دارم در ارتباط‌های تلفنی یا گزارش‌هایی که پخش می‌شود، دارای کیفیت خوبی داشته باشد ولی گاهی تماس‌های تلفنی که با کارشناسان برنامه داریم، از طریق تلفن همراه است و افراد در حین مکالمه حرکت می‌کنند که این باعث می‌شود در کار صدابرداری مشکلاتی ایجاد شود. البته تا حد مقدور با استفاده از تکنیک‌های صدابرداری و تجربیاتی که آموخته‌ام، این گونه مشکلات برطرف می‌شود.

راسخی در مورد تماس‌های تلفنی شنوندگان برنامه می‌گوید: همیشه در خواست من و دیگر همکارانم از شنوندگان برنامه‌ها این است که از طریق تلفن ثابت با برنامه تماس بگیرند تا صدای دریافتی آنها مشکل نداشته باشد. اگر در برنامه اتفاق بدی از نظر صدا رخ دهد، مقصر اصلی صدابردار است. در زمان کار، صدابردار تمام مسائل شخصی خود را باید فراموش کند، زیرا همزمان که با گوینده برنامه چشم در چشم است تا به موقع صدای او روی آنتن برود، با سردبیر و تهیه‌کننده برنامه نیز صحبت می‌کند. صدابرداری موفق است که تمام حواسش به برنامه باشد.

پل ارتباطی میان مردم و کارشناس

مریم یگانه، مجری برنامه شنبه‌های گفتار فرهنگی است. او می‌گوید: همیشه در زمان اجرای این برنامه سعی می‌کنم بهترین اجرا را داشته باشم زیرا در زمان اجرا نماینده دیگر همکارانم هستم که برای پخش برنامه در استودیو تلاش می‌کنند و هدف همگی، ارائه برنامه‌ای خوب است. در ضمن گوینده پل ارتباطی میان مردم و کارشناس برنامه نیز به شمار می‌آید، زیرا سوالات شنوندگان برنامه از طریق سردبیر به گوینده انتقال داده می‌شود و مخاطبان هر برنامه می‌خواهند در پایان به جواب پرسش خود برسند.

سیما پویا