شما حاضرید روی این صندلی بنشینید؛
این روزها ضبط برنامه «صندلی داغ» در استودیوی شرکت نفت واقع در خیابان پاسداران همچنان ادامه دارد؛ برنامه ای که دست اندرکاران تولید آن تلاش می کنند آن را متفاوت ارائه دهند.
روی صندلی این برنامه تاکنون شخصیت های مختلف نشسته و از گفته ها و ناگفته های بسیاری سخن گفته اند. شاید آنچه «صندلی داغ» را تاکنون ماندگار کرده ، صداقتی است که در گفتار میهمانان برنامه وجود دارد.
این برنامه هرچند در ظاهر یک مصاحبه است ، اما تولید آن با فراز و فرود بسیاری همراه است. برای آشنایی با قسمتی از آنچه یک برنامه را «صندلی داغ» می کند با علیرضا جلالی تهیه کننده برنامه ، حمید آخوندی کارگردان و محمد مهاجری ، طراح سوالات صندلی داغ به گفتگو نشستیم.
اوایل امسال که پخش برنامه «صندلی داغ» آغاز شد، اولین واکنش ها این بود که این برنامه ، شبیه برنامه های خارجی است. آیا شما واقعا با نگاهی به برنامه های مشابه خارجی «صندلی داغ» را تولید کردید؛
آخوندی: اصلا. ساخت برنامه «صندلی داغ» از 2 سال پیش به ذهن ما رسید و در آن زمان ، ما اصلا نمی دانستیم شبکه های ماهواره ای برنامه ای شبیه برنامه ما دارند.
مهاجری: البته ما شنیده ایم یکی از شبکه های تلویزیون انگلیس برنامه ای به نام گفتگوی داغ (Hot Talk)پخش می کند، اما این برنامه ویژه سیاستمداران است و در آن و برنامه های مشابه مسائل سیاسی روز بررسی می شود.
هدف ما از ابتدای ساخت صندلی داغ به هیچ وجه سیاسی نبود. به همین دلیل ، نمی تواند کپی برنامه های خارجی باشد.
خود من بعد از پخش این برنامه و بحثهایی که شکل گرفت ، از طریق اینترنت تمامی برنامه هایی را که می گفتند «صندلی داغ» کپی آنهاست ، بررسی کردم و با اطمینان می گویم صندلی داغ شبیه هیچکدام از آن برنامه ها نیست.
برنامه ریزی شما برای دعوت از میهمانان برنامه چگونه بوده و چه کسانی در اولویت بودند؛
آخوندی: از ابتدا بنا را بر این گذاشتیم ، که فقط آدمهایی را که چهره هستند یا کار ویژه ای انجام داده اند، به برنامه دعوت کنیم.
اگر به برنامه های پخش شده دقت کنید، حتما متوجه این نکته می شوید. مثلا جانبازی میهمان برنامه بوده که با داشتن مجروحیت مانند یک فرد معمولی لیسانس گرفته ، کشاورزی می کند، موسیقی می سازد و... او پله های ترقی را طی کرده به همین دلیل ، یک فرد خاص است و برای ما در اولویت قرار داشته است.
جلالی: نکته ای که درباره میهمانان «صندلی داغ» باید بگویم ، این است که در این برنامه شخصیت حقیقی افراد برایمان مهم است.
در صورتی که در بیشتر برنامه های تلویزیونی شخصیت حقوقی بررسی می شود. ما معتقدیم وقتی بینندگان را با شخصیت حقیقی افراد اعم از وزیر، ورزشکار، هنرمند و... آشنا می کنیم ، آنها ارتباط بهتری با برنامه برقرار می کنند.
به این نتایج به صورت تدریجی رسیدید، یا از ابتدا همین برنامه ریزی را داشتید؛
مهاجری: برنامه ریزی ما ابتدا چیز دیگری بود و من اکنون خوشحالم که آنها محقق نشدند. در حقیقت ، ابتدا می خواستیم دست کم 50 درصد شخصیت هایی که به عنوان میهمان دعوت می کنیم ، سیاسی و اجرایی باشند.
البته تلفنهایی که به برنامه می شود و نقطه نظراتی که بینندگان صندلی داغ به ما منتقل می کنند، کمک خوبی در جهت گیری برنامه است.
ما در این تماسها متوجه شدیم تعداد کمی از مردم طالب حضور شخصیت های سیاسی در برنامه هستند.
در انتخاب میهمانان دچار محدودیت خاصی نشده اید؛
آخوندی: خوشبختانه هیچ وقت از سوی شبکه محدودیتی نداشته ایم. مسوولان شبکه 2 سیما همیشه این لطف را به ما داشته اند که میهمانان برنامه را خودمان انتخاب کنیم ؛ اما کسانی بودند که ما به درخواست مردم از آنها دعوت کردیم ، اما آنها نپذیرفتند که من تصمیم دارم در آخرین برنامه صندلی داغ نام این افراد را بگویم ؛ چون تعداد زیادی از مردم درخواست کرده بودند این شخصیت ها در برنامه صندلی داغ حضور داشته باشند، اما آنها به این درخواستها جواب منفی دادند.
از میان برنامه هایی که تاکنون پخش کرده اید، کدام برنامه بیشتر مورد توجه قرار گرفت؛
جلالی: هر برنامه مخاطب خاص خود را دارد و نمی توان یک گزینش جدی انجام داد؛ مثلا برنامه خانم ابتکار بیشتر مورد توجه خانمها قرار گرفت ، یا برنامه آقای رضازاده با واکنش های مختلف روبه رو شد.
یک عده گفتند خیلی خوب بود و عده ای دیگر معتقد بودند که سوالات ما پهلوان کشور و دنیا را اذیت کرد و ما به نوعی او را دست انداختیم.
آیا شما واقعا در برنامه صندلی داغ ، میهمانان را دست می اندازید؛
جلالی: نه هیچ گاه این کار را انجام نداده ایم. البته ما به هیچ کدام از میهمانها در هر سطحی که باشند پیش از شروع برنامه سوالات را نمی دهیم ؛ اما همیشه این قول را داده ایم که بعد از آماده شدن برنامه و پیش از پخش می توانند بیایند و برنامه را ببینند و اگر نکته ای بود، ما آن را حذف کنیم.
البته تاکنون یک مورد هم پیش نیامده که کسی بخواهد صحبت هایش را حذف کنیم.
آیا با سوالها قصد غافلگیر کردن میهمان برنامه را دارید؛
آخوندی: قطعا. اساس صندلی داغ بر این است که میهمان را در شرایط غیرقابل پیش بینی قرار دهیم ؛ مثلا داریم با یک شخص بحث سیاسی می کنیم به یکباره وارد بحث آشپزخانه می شویم و از او می پرسم آیا طرز پخت قورمه سبزی را می داند.
مسلما در این شرایط فکر و ذهنیت شخص به هم می ریزد و کاملا غافلگیر می شود.
مهاجری: ما هیچ وقت قصد اهانت به میهمانان را نداشته ایم ؛ چون اگر چنین کنیم 2 گروه را از دست می دهیم ؛ یکی شرکت کنندگان برنامه و دیگری مخاطبان را.
ما به هیچ وجه در صندلی داغ قصد تحقیر کسی را نداشته ایم ؛ اما کنجکاوی در زوایای زندگی آدمها خلاف عرف و اخلاق نیست.
آیا می خواستید ساختار برنامه «صندلی داغ» طنز باشد؛
آخوندی: «صندلی داغ» نه طنز است نه سیاسی ، بلکه یک برنامه کاملا اجتماعی ، اما قالب شکن است ؛ چون آدمها را جدا از زندگی حقوقی ، سیاسی یا اجتماعی آنها به نمایش می گذارد.
شاید این مساله باعث می شود مردم احساس کنند «صندلی داغ» طنز است.
مهاجری: البته بستگی به میهمان برنامه هم دارد. گاهی میهمان ظرفیت طنز دارد بنابراین شاخصه های طنز در برنامه بالا می رود، اما برخی میهمان ها به اصطلاح یخشان دیرباز می شود و مجری نمی تواند با آنها زیاد شوخی کند.
بنابراین برنامه شکل جدی تری به خود می گیرد.
در برنامه «صندلی داغ» بین مجری و میهمان فاصله زیادی وجود دارد. یکی سوال می کند و دیگری مجبور است پاسخ دهد...
آخوندی: این عمدی است. ما تلاش کردیم بین مجری و میهمان صمیمیت برقرار شود. ما در طراحی برنامه خیلی نکات را مدنظر داشتیم که برخی از آنها را از طریق انتخاب زاویه دوربین اجرا کردیم.
گاهی مجری را بالاتر از میهمان نشان دادیم ، چون معتقدیم مجری نماینده 70 میلیون بیننده است.
اما گاهی احساس می شود مجری به نوعی میهمان را بازخواست می کند.
آخوندی: گاهی خودمان خواسته ایم این اتفاق رخ دهد. البته نخواسته ایم شکل بازخواست باشد. بیشتر سوال کرده ایم.
جلالی : در واقع خواسته ایم یک جوری مطالبات مردم را عنوان کنیم.
چرا اسم برنامه را گذاشتید صندلی داغ؛
مهاجری: یکی از دلایلش طرح سوالات غافلگیر کننده برنامه است.
آخوندی: شاید به دلیل این که برخی افراد در مواجهه با پرسشهای مجری شوکه می شوند.
انتخاب آقای نوذری به عنوان مجری صندلی داغ چگونه رخ داد؛
جلالی: ابتدا بگویم کاردان ، جزو بهترین مجری بازیگرانی است که سالها در این زمینه فعالیت می کند. انتخاب کاردان خیلی مناسب بود.
البته بعد از مدتی که از پخش برنامه گذشت تلقی کاردان این بود که برنامه بیش از اندازه طولانی شده و بهتر است ادامه نیابد.
ما هم بدمان نمی آمد این اتفاق بیفتد، اما شبکه 2 سیما به عنوان کارفرما نمی خواست یکی از برنامه های پر مخاطبش را به این زودی از دست دهد و از طرفی ، اهداف برنامه هنوز محقق نشده بود.
بنابراین قرار شد برنامه ادامه یابد و آقای کاردان اعلام کرد دیگر نمی تواند با ما همکاری کند. پیدا کردن جایگزین برای کاردان ، قطعا با مجریان کم تجربه میسر نبود. پس از جستجو و مشورت های زیاد متوجه شدیم آقای نوذری برخی ویژگی های آقای کاردان را دارد و بین مردم محبوب هم هست. بنابراین از بین گزینه هایی که پیشنهاد شده بود، ما بهترین را جایگزین کردیم.
تصمیم ندارید از حضور تماشاگران در برنامه استفاده کنید؛
جلالی: طرح اولیه این بود که مردم نیز در برنامه حضور داشته باشند و در نظر داشتیم حدود 70 درصد سوالات را حاضران در استودیو بپرسند، اما با مشکل تولید برخوردیم ، چون در خارج از سازمان استودیویی که بتوانیم تعداد زیادی تماشاچی را در آن جا دهیم ، نبود و در داخل سازمان هم با مشکل حراست و هماهنگی روبه رو بودیم.
به همین دلیل ، از خیرش گذشتیم. البته اگر برنامه ادامه پیدا کند، شاید از حضور تماشاگران نیز استفاده کنیم.
طاهره آشیانی 
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
