فناوری علیه انسان

قبل از هر چیزی اجازه بدهید آماری از استفاده فناوری‌های آی‌تی در کشورمان ارائه بدهیم تا بیشتر با رشد استفاده و نفوذ آن در کشور خود آگاه شویم.

در پایان سال 1387 تعداد کاربران اینترنت در کشور حدود 15 میلیون نفر بود. این آمار در پایان سال 90 به 32 میلیون نفر افزایش یافته است.

هم‌اکنون تعداد کاربران تلفن‌همراه بیش از 55 میلیون نفر است، در حالی که تا ده سال پیش موبایل کالایی لوکس محسوب می‌شد.

در مهر 1383، تعداد خودپردازهای بانکی 2403 دستگاه بوده که این رقم در آبان 90 به 23 هزار و 763 دستگاه افزایش یافته است.

آماری معتبر از میزان استفاده از نرم‌افزارهای اداری که نقش چشمگیری در میزان سهولت انجام کارها دارد، در دست نیست، ولی با مقایسه میزان سهولت انجام امور اداری می‌توان متوجه رشد در این قسمت نیز شد.

چیزی که معلوم است با پیشرفت فناوری و در دسترس قرار گرفتن ابزار لازم، پرداخت قبوض آسان‌تر می‌شود، براحتی و سرعت می‌توان از آخرین اخبار دنیا آگاه شد و اگر دلمان برای کسی تنگ شد می‌توانیم گوشی موبایل خود را برداریم و با او تماس بگیریم. ولی هر ابزاری جنبه‌های منفی هم دارد و وابستگی به آنها چیز خوبی نیست. با وابستگی به ابزارهای نوظهور مفاهیم جدیدی شکل گرفته است و دوری از فناوری برای بسیاری اضطراب‌آور می‌شود، تا حدی که در مواردی به یک بیماری یا اعتیاد تبدیل می‌شود، دوری یک یا چند روزه از اینترنت عذاب‌آور می‌شود، همراه نداشتن موبایل اضطراب و نگرانی به همراه می‌آورد و به طور خلاصه وابستگی بیش از حد به این ابزارها بیشتر از آنچه باید روی ما اثر می‌گذارد.

یکی از مهم‌ترین مزایای استفاده از فناوری صرفه‌جویی در وقت است، ولی اگر نگاه کلی‌تر به این قضیه داشته باشیم، موضوع طور دیگری نمود پیدا می‌کند. بعضی اوقات آنقدر غرق استفاده از فناوری‌ها هستیم که اموری را که باید همیشه انجام بدهیم فراموش کرده و به صورت تدریجی آنها را ترک می‌کنیم، مانند نشستن و همصحبت شدن با خانواده، ورزش کردن و...

سرعت رشد فناوری‌ها ما را مبهوت خود کرده است، در طول روز ذهن‌ها بیشتر معطوف پیشرفت‌های فناوری است، گویی در این پیشرفت‌ها، انسانیت گم شده است و کمتر به معیار‌های رشد انسانیت توجه می‌شود؛ چیزی که اندازه‌گیری‌اش سخت‌تر است نیاز به دقت و وقت بیشتری دارد. هیاهوی دستاوردهای فناوری این موارد را در خود حل کرده است. این جمله مشهور را به یاد داشته باشیم که: «فناوری ما از انسانیتمان پیشی گرفته است» گویای این است که با حضور بیشتر دستاوردهای فناوری انسانیت در حاشیه قرار می‌گیرد.

نسلی که ابزار بازی کودکان کنسول‌های بازی و رایانه است با خطرات بیشتری مواجه‌ است تا نسلی که با بازی‌های پرجنب و جوش بزرگ شده ‌است. آمار‌ها نشان می‌دهد میزان چاقی و خطر ابتلا به بیماری‌ها در این نسل بیشتر است. اگر برنامه‌ریزی صحیحی در این زمینه وجود نداشته باشد باید نگران نسل‌های آینده باشیم. بیشتر کودکان امروز تمایل دارند با کنسول بازی خود سرگرم باشند تا با دوستان خود بازی کنند، در مواقعی هم والدین این رفتار را بیشتر می‌پسندند، چرا که کم دردسرتر است!

باید توجه داشت که فناوری توسط انسان و برای انسان خلق شده است و اصولا نباید از آن متضرر شد؛ ولی استفاده‌های نادرست و نابجا باعث به وجود آمدن اثرات جانبی می‌شود که گاهی لطمه‌های جبران‌ناپذیری می‌زند.

در نهایت باید گفت فناوری مدرن مدیون محیط‌زیست است و یک عذرخواهی به او بدهکاراست!