یک نشست چند پیروزی

وزیر امور خارجه بهانه حضور خود را خسته‌نباشید به دست‌اندرکاران رسانه ملی قرار داد؛ رسانه‌ای که به تعبیر دکتر صالحی تمام قد در این عرصه حاضر و یکی از عوامل موفقیت اجلاس قلمداد شد.

در هر حال امیدوارم فرصتی فراهم شود تا وی بتواند بخشی از ناگفته‌های جذاب خود را از دریچه تلویزیون با مردم مطرح کند.

در هر حال شانزدهمین اجلاس جنبش عدم تعهد در تهران برگزار شد و به پایان رسید. نگاهی به دستاوردهای این نشست مهم می‌تواند زوایای جدیدی از یک تجربه بزرگ دیپلماتیک را پیش رویمان بگشاید.

1ـ نفس برگزاری چنین اجلاسی در شرایط فعلی حاکم بر مناسبات جهانی، یک پیروزی بزرگ و تاریخی برای جمهوری اسلامی بود. حجم سنگین تلاش رسانه‌های غربی و اظهارات صریح مقامات آمریکایی ـ صهیونیستی برای ترغیب یا تهدید کشورهای عضو به شرکت نکردن در این اجلاس از یک سو و استقبال کشورهای عضو در عالی‌ترین سطوح و مشارکت فعال آنان از سوی دیگر سند این پیروزی بزرگ دیپلماتیک است.

2ـ اجلاس مذکور، فرصتی بی‌نظیر برای انجام گفت‌وگوهای فیمابین کشورهای عضو با ایران بود. بیش از 200 دیدار رسمی بین سران و نمایندگان کشورهای عضو با رهبر معظم انقلاب، رییس‌جمهور و وزیر امور خارجه برگزار گردید که برای انجام آن باید سال‌ها تلاش و هزینه‌های بسیاری برای آن صرف می‌شد.

3ـ‌ تامین امنیت چنین اجلاسی قطعا موضوعی بسیار پیچیده و دشوار به شمار می‌رود. آن‌هم در کشوری که مورد بغض و کینه دشمنانی است که از هیچ‌ اقدام و جنایتی رویگردان نیستند و حاضر بودند با انجام اقدامات ایذایی ضمن منصرف کردن مقامات کشورهای عضو از سفر به ایران، حاشیه‌های جذابی برای خود بیافرینند، اما به لطف الهی و تلاش شبانه‌روزی و ایثارگرانه نیروهای انتظامی، امنیتی و نظامی کشورمان فضایی کاملا امن طی روزهای برگزاری اجلاس بر شهر حکمفرما شد.

4ـ اجلاس جنبش عدم تعهد علاوه بر توفیقات دیپلماتیک برای کشورمان دستاوردهای متعددی نیز در عرصه اقتصادی و مذاکرات تجاری از خود بر جای گذاشت که آثار آن در آینده نمایان خواهد شد.

5ـ پوشش رسانه‌ای اجلاس توسط خبرنگاران داخلی و خارجی با فراهم شدن امکانات لازم برای آنان در سطحی بالا و حرفه‌ای صورت گرفت. نقش رسانه ملی در توجه افکار عمومی داخلی و خارجی به این رویداد تاریخی و ایجاد همگرایی لازم، نقشی ممتاز بود که از سوی مسئولان اصلی اجلاس نیز مورد ستایش قرار گرفت و همین تلاش‌ها بود که رسانه‌های بیگانه را منفعلانه به دنبال سوژه‌های سوخته و نخ‌نما کشاند تا از سر حقد و کینه حاشیه‌ای‌ترین مباحث را مورد بزرگنمایی قرار دهند.

6ـ در اجلاسی در این سطح و با حضور سران کشورهای مختلف که تفاوت‌های آشکاری در سیاست‌ها، راهبردها و... دارند، هیچ‌کس نمی‌تواند توقع داشته باشد که همه یک سخن بگویند، لذا فضای اجلاس برای طرح دیدگاه‌های متفاوت کاملا مهیا بود. آنچه در چنین نشست‌هایی سرنوشت آن را رقم می‌زند و در تاریخ ثبت می‌شود، بیانیه پایانی اجلاس است که خوشبختانه در تهران با اجماع و بدون مخالف به تصویب رسید.

در این بیانیه صراحتا:

الف: حقوق ملت فلسطین با پایتختی قدس شریف به رسمیت شناخته شده است.

ب: کشورهای عضو متعهد شدند تا از شناسایی، تصویب و اجرای تحریم‌های یکجانبه علیه دیگر کشورهای عضو خودداری کنند.

ج: ضمن به رسمیت شناختن حق کشورها در استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای از تسلیحات هسته‌ای به عنوان غیرانسانی‌ترین سلاح‌ها و بزرگ‌ترین تهدیدات علیه بشریت یاد شده و در خصوص جمهوری اسلامی تصریح گردیده که باید سیاست‌ها در زمینه چرخه سوخت و استفاده صلح‌آمیز از فناوری هسته‌ای محترم شمرده شود.

د: تروریسم بویژه تروریسم دولتی بدون هرگونه ابهامی محکوم شده است.

هـ : نکته مهم در بیانیه پایانی تاکید روشن بر معیوب و ناکارآمد بودن ساختار تصمیم‌گیری‌های بین‌المللی در تامین صلح و امنیت است. در همین راستا سازمان ملل به نقد کشیده شده و اعضای جنبش خواستار تجدیدنظر در ساختار شورای امنیت شده‌اند؛ همان نکاتی که رهبر معظم انقلاب در نطق خود بر آن تاکید فرمودند.

با ملاحظه سند مصوب فوق که تاریخ در آینده نیز براساس آن به قضاوت شانزدهمین دوره خواهد نشست درمی‌یابیم که اگر این اجلاس حتی هیچ دستاوردی جز این بیانیه نداشت، باز باید آن را موفق، تاثیرگذار و روبه جلو می‌دانستیم و امیدواریم ایران در دوران سه ساله رهبری این جنبش فصلی نوین همراه با کارآمدی و نقش‌آفرینی را برای این کشورها رقم بزند.

بیژن مقدم - مدیر مسوول