گنبدی به‌ رنگ آتش

با فرارسیدن تابستان و تعطیلی مدارس و دانشگاه‌ها، همه ساله تعداد زیادی از مسافران به‌رغم گرمای هوا به هوای تماشای مناطق ساحلی جنوب و شنا در آب‌های خلیج فارس به استان‌های جنوبی ایران ازجمله هرمزگان سفر می‌کنند.

شمیل یکی از مناطق این استان است که بسیار ناشناخته مانده است. این منطقه کوچک از جاذبه‌های گوناگونی برخوردار است که می‌توان در کنار بازدید از نواحی اطراف، ساعاتی را نیز به دیدن این منطقه و جاذبه‌های آن اختصاص داد.

دهستان شمیل در بخش مرکزی شهرستان بندرعباس قرار دارد و از دشت وسیعی تشکیل شده که کشاورزان و دامداران منطقه از آن بهره فراوان می‌برند.

در این ناحیه می‌توان درختان گوناگون و فراوانی یافت که چشم‌انداز زیبایی به آن می‌بخشند. نمونه‌هایی از این درختان کنار، کور و سمر هستند.

کشاورزان و باغداران نیز در این منطقه به کشت درختان لیمو ترش، لیمو شیرین، پرتقال و خرما می‌پردازند.

این منطقه قنات‌های تاریخی زیادی دارد که طول آنها به 20 کیلومتر می‌رسد و کمبود آب منطقه را در فصل گرما جبران می‌کند.

این قنات‌ها به وسیله ابزار دستی در عمق زمین ساخته شده و برای جلوگیری از نفوذ آب به زمین آن را با ساروج پوشانده‌اند.

یکی از دیدنی‌های این منطقه، گنبد سرخ است. بنای گنبد سرخ در جاده بندرعباس ـ میناب، در 60 کیلومتری شمال غرب بندر‌عباس، دهستان شمیل و روستای گنبد سرخ واقع شده است.

این بنا در جنوب روستای گنبد سرخ و در میان قبرستانی قدیمی و در مجاورت یک نخلستان قرار گرفته است.

نمای گنبد سرخ صد درصد آجری است. نقشه این بنا از داخل چلیپایی و از خارج مربع شکل است که این نوع معماری تداعی‌کننده چهار طاقی و معماری سبک پیش از اسلام است. متاسفانه در طول تاریخ گنبد بنا فرو ریخته و امروزه بنا فاقد پوشش سقف است.

براساس اطلاعات تاریخی تابلوی معرفی بنا، گنبد سرخ مربوط به سده‌های میانی اسلام و دارای کاربری نامشخص است، اما احتمال داده می‌شود با توجه به احاطه شدن گنبد توسط قبرستان، این محل غسالخانه باشد.

موضوع غسالخانه بودن گنبد سرخ را نمی‌توان براحتی پذیرفت زیرا براساس شواهد موجود می‌توان اظهار داشت بنا به هیچ عنوان کاربری غسالخانه را نداشته و احتمالا بقعه و آرامگاه یا بنای یادبود باشد زیرا اولین لازمه غسالخانه وجود منبع آب در مجاورت بناست. از آن گذشته در داخل بنا هیچ گونه نشانی از مجاری خروج و دفع آب دیده نمی‌شود.

ویژگی عجیب این قبرستان، نبودن سنگ قبر روی مقابر آن است و در واقع در این قبرستان هیچ سنگ قبری دیده نمی‌شود و قبرها توسط توده‌های قلوه سنگ مشخص شده‌اند.

قلعه شمیل، حمام گولم، آبشار نیان و سد شمیل (در روستای نیان)، گنبد سرخ و زیارت شاه مظفرالدین (در چاه خرگ از توابع شمیل)، امامزاده شاماعزیدین وخواهرش ازجمله مکان‌های دیدنی این منطقه به شمار می‌رود.

‌در صورت سفر به این منطقه به شما توصیه می‌کنیم تا چشمه‌های آبگرم زادمحمود و گلمن را که در دامنه کوه نیان می‌جوشد، از نزدیک دیده و از آب گرم این چشمه‌ها که گفته می‌شود خاصیت دارویی و آرامش‌دهنده دارد،
استفاده کنید.(جام جم - ضمیمه چمدان)

آرش کیوانی