آیت‌الله غفاری، مرد دین وسیاست

در جریان نهضت عمومی علما در این سال، آیت‌الله غفاری نیز در مسجدالهادی ـ که امامت آن را به‌عهده داشت ـ سخنرانی‌هایی را علیه تصویب لایحه انجمن‌های ایالتی و ولایتی ایراد کرد و به همراه علمای تهران اعلامیه‌هایی را نیز امضا کرد که در آن زمان، چاپ و توزیع شد. پس از آن‌که محمدرضا شاه با طرح «انقلاب سفید» اصلاحات آمریکایی خود را اعلام و بر مخالفت با مبانی مذهبی پافشاری‌کرد، آیت‌الله غفاری نیز به همراه سایر علمای تهران اعلامیه‌ای را در حمایت از تحریم نوروز 1342 صادر کرد. پس از سخنرانی تاریخی امام خمینی(ره) در عصر عاشورای سیزدهم خرداد 1342، ایشان دستگیر و در پی آن 80 روحانی و از جمله آیت‌الله غفاری نیز دستگیر و زندانی شدند. وی پس از 40‌ روز تحمل زندان به همراه سایر وعاظ و روحانیون سرانجام آزاد شد. در همین ایام آیت‌الله غفاری تلگرافی را به آیت‌الله سیدمحمود طالقانی، مهندس بازرگان و دکتر سحابی مخابره کرد که به دستگیری مجدد او در 4 بهمن 1343 به اتهام اقدام بر ضدامنیت کشور و ارسال پرونده وی به دادستانی ارتش منجر شد. این‌بار نیز تا 15 فروردین 1344 در زندان بود. غفاری در فرصت‌های مناسب به ایراد سخنرانی‌های انقلابی می‌پرداخت و ماموران ساواک گزارش‌های فراوانی را در این باره ثبت کرده‌اند. پس از شدت‌گرفتن فعالیت‌های انقلابی ایشان، سرانجام تیر 1353 ساواک او را دستگیر و ضمن بازرسی از منزل وی به تعداد زیادی اعلامیه دست یافت. در زندان، درخصوص این اعلامیه‌ها و نیز ارتباط با امام‌خمینی(ره) از وی بازجویی شد و مامور ساواک در پایان بازجویی خود چنین گزارش داد: «در مجالس مذهبی هنگام بیان احکام اسلامی از فرصت استفاده و اعمال خلفای بنی‌امیه را با وضع روز، تشبیه نموده و به این‌ ترتیب، اقدامات و اصلاحات حکومت پهلوی را تخطئه و با توسل به شواهد تاریخی، مردم را نسبت به هیات حاکمه بدبین و علیه دولت تحریک کرده است.»

آیت‌الله غفاری سرانجام در زندان براثر شکنجه و فشارهای وارده در تاریخ 6 دی‌ 1353 به شهادت رسید.