کهنه چاپ‌ها

اساس الخیر فرمانی

رساله اساس الخیر فرمانی یا مجلس عالیه شیراز، عبارت است از صورت جلسه‌‌ای که به جهت مبارزه با قحطی نان در تاریخ پنجشنبه 21 محرم سال 1336ق. در حیاط جنب ارگ ایالتی در شیراز برپا شده بود. این رساله در 37 صفحه به خط نستعلیق به سال 1336ق. در چاپخانه ایالتی شیراز به شیوه سنگی به چاپ رسیده است و تنها نسخه موجود از این رساله که تاکنون شناسایی شده است در کتابخانه مجلس به شماره (ایران182 ) می باشد و تصویر این رساله نیز در موسسه بیاض موجود است .
کد خبر: ۴۴۲۶۰۱

داستان از این قرار بود که از سال 1332ق. به جهت خشکسالی که در ایالت فارس ایجاد شده بود و به مرور شدت یافته بود.

عبدالحسین بن فیروز فرمانفرما (1274-1358ق.) برآن بود که با تمهیدات گوناگون اثرات این وضع را به حداقل برساند، به همین جهت دارالعجزه‌ای در شهر شیراز برپا کرد و در این خصوص سعی نمود که مشارکت عمومی قشر متول جامعه را نیز به فعالیت‌های خود جلب نماید و در این راستا اقدام به تشکیل جلساتی با حضور این قشر می‌نمود که از جمله اقدامات وی در این خصوص می‌توان به تشکیل این مجلس اشاره نمود که طی آن بزرگان و متمولین شیراز را گرد هم آورده تا هر کدام به نحوی در حل این مشکل وی را یاری رسانند. در دعوتنامه‌ای که برای اشخاص فرستاده گردیده و در ابتدای این رساله به چاپ رسیده است می‌خوانیم:

«چون مهم‌ترین امور امروزه در مقتضیات این شهر حتی المقدور فراهم آوردن موجبات آسایش عموم از بابت نان است که برای ضعفا و فقرا بتوان بالنسبه اسباب آسایشی فراهم نمود و برای حصول این مقصود خیر مجلس مشاورتی با حضور ذوات مقدسه حجج‌اسلام و علمای اعلام دامت برکاتهم و رؤسا و اهل خبرت و بصیرت زراع و طبقه اصناف و سلسله علیه تجار و اعیان و ملاکین لازم است»

این مجلس یکی از جلسات مهم و صد البته پرفایده در هماهنگ سازی افکار عمومی و تشویق و ترغیب بزرگان در جهت رفع مشکل نان عوام در شیراز بود، که نام بیش از صد نفر از رجال که بدین جهت دعوت شده بودند در دعوتنامه‌ای که در رساله آمده ذکر شده است. نطق شیخ مرتضی مجتهد محلاتی، حجت‌الاسلام رضوی و عبدالحسین فرمانفرماکه نطق مفصلی است، در این رساله به چاپ رسیده است. و در بخش بعد لیست اشخاصی که هزینه‌هایی را متقبل شده‌اند ثبت گردیده.

آیت‌الله میرزا ابراهیم نیز به جهت عدم حضور مرقومه‌ای برای این مجلس ارسال داشته که توسط شیخ یوسف وکیل در این جلسه قرائت شده و در انتها نیز مرقومه‌ای از سید جعفر مجتهد مزارعی، حجةالاسلام رئیس العلما، شیخ جعفر مجتهد محلاتی، شیخ محسن مجتهد محلاتی، حاج علی مجتهد ذوالریاستین و حاج میرزا محمدعلی مجتهد دستغیب به چاپ رسیده است.

به نظر می‌رسد بررسی این رساله و صد البته چاپ و نشر آن مشتمل بر فواید مختلفی در مورد تاریخ شیراز و اقدامات عبدالحسین فرمانفرما در این ایالت خواهد بود.

newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها