دندانپزشکی به روایت تاریخ

شاید جالب باشد بدانید که در قرون وسطی، اغلب درمان‌های دندانپزشکی توسط آرایشگرها انجام می‌شد و از آنجا که بیماری‌های دهان و دندان اغلب مشکلات فراوانی را برای فرد بیمار ایجاد می‌کردند انسان‌ها از گذشته‌های دور به دنبال ساخت و استفاده از وسیله‌ای برای تمیزکردن دندان‌هایشان بودند.ساکنان خاورمیانه از گذشته‌های دور از شاخه‌های کوچک درخت سالوادورا به عنوان نوعی مسواک برای تمیزکردن دندان‌ها استفاده می‌کردند، بنابراین برخلاف آنچه تصور می‌شود مسواک نیز قدمتی کهن و دیرینه دارد.

آنها این شاخه‌های کوچک درخت را برای یک روز در آب قرار می‌دادند تا الیاف آنها به تدریج از هم جدا شود. یکی از ویژگی‌های متمایز این درخت در مقایسه با دیگر درختان این بود که چوب این درخت حاوی بی‌کربنات سدیم و همچنین اسیدتانیک بود که در نتیجه می‌توانست از تاثیر قابل توجهی در سلامت و بهبود وضعیت لثه‌ها برخوردار باشد. در سال 1800 میلادی درمان‌های دندانپزشکی مانند کشیدن دندان‌ها، برداشت پوسیدگی‌های سطحی و تمیزکردن سطح دندان‌ها به کمک وسایل ابتدایی و به روش دستی انجام می‌شد و تا این زمان از هیچ‌گونه ابزار اختصاصی برای انجام درمان‌های دندانپزشکی استفاده نمی‌شد و ساخت نخستین صندلی پزشکی در سال 1868 را می‌توان نقطه‌عطفی برای ورود فناوری‌های نوین به عرصه دندانپزشکی به شمار آورد. این صندلی که از قابلیت‌های منحصر به فردی برخوردار بود به دندانپزشکان اجازه می‌داد تا بتوانند با سهولت بیشتری دندان‌های آسیب‌دیده فرد بیمار را ترمیم کنند، اما با این که این صندلی‌ها مزایای بسیار زیادی داشتند تا سال 1950، اغلب دندانپزشکان ترجیح می‌دادند ایستاده بیماران را درمان کنند.

تا قبل از دهه اول قرن بیستم میلادی، پزشکان برای درمان بیماران از روش بیهوشی عمومی استفاده می‌کردند تا این که بی‌حسی موضعی جایگزین بیهوشی عمومی شد. حذف درد از درمان‌های دندانپزشکی به کمک ماده‌ای که به عنوان بی‌حس‌کننده موضعی از آن استفاده می‌شد، تحولات قابل توجهی را در این زمینه ایجاد کرد. همه این عوامل دست به دست هم داده و زمینه مناسبی را فراهم کرده‌‌اند تا توجه به بهداشت دهان و دندان بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد و به نظر می‌رسد که استفاده از فناوری‌های مبتنی بر علوم کامپیوتر برای تشخیص و درمان بیماری‌های دندان و استفاده از ژن‌درمانی برای افزایش مقاومت دندان‌ها از جمله پیشرفت‌هایی هستند که بتوانند آینده دندانپزشکی را تحت تاثیر خود قرار دهند.

مریم وکیلی