کویر یزد در انتظار مسافر

برای نمونه کویر ساغند با مساحت ۸۸۲۵ هکتار در شمال خاوری استان با برخورداری از پدیده‌های گوناگون کویری، یکی از نادرترین نواحی کویری جهان در این زمینه به شمار می‌رود.

این کویر در 50 کیلومتری جنوب شرقی روستای ساغند در استان یزد قرار گرفته است. سطح این کویر را نمک‌زار پوشانده و در حاشیه نمک‌زار، نوار باریکی از خاک‌های رسی باد کرده دیده می‌شود. این کویر از جنوب غربی به کوه بنه شور و از جنوب به ارتفاعات نتاک و معدن مس چادرملو محدود می‌شود.

این کویر دارای یکی از مهم‌ترین معادن اورانیوم در ایران است که سال 1364 کشف شد. در جنوب این کویر معادن چادرملو قرار دارند که حاوی سنگ‌های مس، آهن و طلا است. راه‌های ورود به این منطقه از مسیر آسفالته روستای ساغند به معدن مس چادرملو که از جنوب این کویر می‌گذرد، است. به علت مسائل امنیتی ورود به این کویر بدون هماهنگی و اخذ مجوز از مسوولان ذی‌ربط میسر نیست.

کویر بافق (درانجیر) نیز در فرو رفتگی شرقی یزد که در واقع فرو رفتگی اصلی کویر یزد است قرار گرفته. رودخانه‌های اصلی این کویر به بخش جنوبی وارد شده و مخروط افکنه‌های حاشیه‌ای و معمولا سفید رنگ اطراف این کویر نشان‌دهنده شوری قابل توجه زمین‌های اطراف این کویر است.

همچنین، کویر ابرکوه (ابرقو)، در 20 کیلومتری شرق شهرستان ابرکوه واقع است. این کویر از غرب به کوه گینه علی، از جنوب غربی به کوه‌های پوزه سیاه و حوض سفید، از جنوب به کفه بدر شیراز، از شرق به کوه چاه زرد و از شمال به جاده ابرکوه ـ تفت محدود می‌شود.

کویر ابرکوه آب اصلی خود را از 2 رودخانه موجود در حاشیه شمال غربی و رودخانه‌های دیگری که از حاشیه جنوب شرقی وارد کویر می‌شوند، دریافت می‌کند. قسمت اعظم این کویر را نمک‌زار با فرورفتگی‌های پراکنده فراگرفته است. خاک‌های رسی باد کرده قسمت اعظم بخش جنوب شرقی را فرا گرفته و به صورت نواری، کل نمک‌زار را در قسمت‌های دیگر در بر گرفته است. در حاشیه شمال غربی در حد فاصل خاک‌های رسی و نمکزار باتلاق قرار دارد که به صورت نوار پهنی حاشیه شمال غربی کویر را می‌پوشاند.

راه‌های ورود به این منطقه از دو طریق، مسیر جاده ابرکوه به تفت و جاده خاکی مزرعه آخوند و دوم مسیر ابرکوه به مهرآباد و سپس جاده خاکی اسفندآباد است.

به هر حال، طبیعت بکر کویری استان یزد از امکانات بالقوه بسیار مناسبی برخوردار است که می‌توان در یک سیاست برنامه‌ریزی شده و هدفدار، در صنعت گردشگری اثرات اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی آن را بر زندگی اهالی استان بسیار فراتر از وضعیت موجود تجربه کرد.

به گفته یک مدیر آژانس گردشگری در استان یزد، در مناطق خشک و کویری یزد، زیباترین چشم‌اندازهای طبیعی وجود دارد که متاسفانه تبلیغات و اطلاع‌رسانی مناسبی از سوی دست‌اندرکاران برای جذب گردشگر در این زمینه از سوی مسوولان ذیرربط صورت نگرفته است.

محمدحسین محتاج‌الله در گفت‌وگو با «جام‌جم » می‌افزاید: تپه‌های شنی بلند و ریگزارهای وسیع از لحاظ توریستی از اهمیت خاصی در استان یزد برخوردار است که باید اطلاع‌رسانی و تبلیغات این طبیعت منحصر به فرد به چشم و گوش گردشگران علاقه‌مند به کویر برسد.

البته این کارشناس بر این اعتقاد است که در سال‌های اخیر به دنبال علاقه گردشگران به کویر یزد، آژانس‌هایی که در این زمینه فعالیت می‌کنند پررونق‌تر شده‌اند. البته خود یزدی‌ها نیز به گردشگری در طبیعت کویر علاقه‌مند شده‌اند که این مساله می‌تواند خبرهای خوشی برای رونق گردشگری در این استان باشد.

امیر ترقی‌نژاد / جام‌جم یزد