نقش تحولات سیاسی بر سینمای مکزیک

 سوزان مارتینز ـ که از سوی احزاب مخالف کشور، نامزد احراز پست شهرداری نیومکزیکو شده است ـ در یکی از سخنرانی‌های تبلیغاتی خود، ناخشنودی‌اش را از کمک‌های مالی دولتی به صنعت سینمای کشور و معافیت‌های مالی فیلمسازان اعلام کرده است. او این سوال را مطرح کرد که آیا چنین اقداماتی واقعا می‌تواند از نظر اقتصادی مقرون به صرفه باشد یا خیر. تحلیلگران امور اقتصادی عقیده دارند چنین صحبت‌هایی به معنی آن است که این خانم حالا که توانسته بر کرسی شهرداری نیومکزیکو تکیه بزند، حذف کمک‌های دولتی به صنعت سینما را نیز در دستور کار خود قرار خواهد داد. اما هنوز که چند هفته از پیروزی انتخاباتی سوزان مارتینز می‌گذرد، وی اقدام عملی و مشخصی در این ارتباط نکرده است و همین موضوع، پرسش‌هایی را میان اهل فن در پی داشته است. برخی می‌گویند او کارهای مهم‌تری برای انجام دادن دارد و بزودی به طرح کاهش کمک‌های مالی و حذف مشوق‌های مالی خواهد رسید. برخی دیگر هم عقیده دارند وی قصد دارد در این ارتباط با اهالی صنعت سینما (و بویژه تهیه‌کنندگان و سرمایه‌گذاران بخش خصوصی)‌ صحبت و مذاکره کند تا اقدامی عملی و قابل قبول انجام دهد.

با این حال، تمام صنعت سینمای مکزیک هم‌اکنون در یک سرگردانی ناخواسته به سر می‌برد. شهردار قبلی نیومکزیکو، هم دوستدار سینما بود و هم مشوق‌های خوب مالی و مالیاتی برای دست‌اندرکاران سینمایی فراهم کرده بود. این مساله، هم به کار فیلمسازی میان هنرمندان مکزیکی رونق خوبی داد و هم باعث رشد حضور گروه‌های فیلمسازی بین‌المللی در این کشور آمریکای مرکزی شده بود. هنرمندان و تهیه‌کنندگان بین‌المللی (بویژه اروپایی و آمریکایی)‌ نه فقط نهایت استفاده را از لوکیشن‌های جذاب و ارزان‌قیمت مکزیک برای فیلم‌های خود می‌کنند، بلکه از همکاری تکنیسین‌ها و نیروی کار فعال این کشور هم بهره خوبی می‌برند. تحلیلگران اقتصادی عقیده دارند اگر حضور گروه‌های فیلمسازی بین‌المللی در مکزیک کاهش یابد، ضربات زیادی به اقتصاد کشور (هم در بعد سینمایی و هم در ابعاد دیگر)‌ وارد خواهد شد. حضور گروه‌های هنری خارجی، هر سال مقدار زیادی ارز و سرمایه وارد کشور می‌کند و حذف آن، خسارت فراوانی به اقتصاد و صنعت سینمای کشور می‌زند.

صنعت سینمای مکزیک هنوز هم براساس برنامه‌های قبلی به فعالیت خود ادامه می‌دهد و گروه‌های فیلمسازی بین‌‌المللی هم مثل گذشته در لوکیشن‌های مختلف مکزیک حضور دارند. دانا آرنولد، یکی از سرمایه‌گذاران سینمایی فعال مکزیک در این ارتباط می‌گوید: «نمی‌دانم به حرف‌ها و شعارهای انتخاباتی می‌توان اهمیت زیادی داد یا خیر، ولی برنامه فیلمسازی ما مثل سابق است و اکنون همان وضعیتی را داریم که تا پیش از این با آن روبه‌رو بودیم.

نمی‌خواهم اصرار کنم و بگویم همه چیز مرتب است، ولی به صورت عملی هنوز شوکی به ما وارد نشده است. امیدوارم اوضاع به همین صورت باقی بماند. کمک‌های مالی دولتی و معافیت‌ها و مشوق‌های مالی، چیزی نیست که بتوان براحتی حذف کرد. این یک سیاست اصولی و رسمی است که سال‌هاست انجام شده و فکر نمی‌کنم با عوض شدن افراد، آنها هم دستخوش تغییر و تحول شوند. آنچه دانا آرنولد می‌گوید حرف دل تمام تهیه‌کنندگان مکزیکی و آرزوی قلبی همه آنهاست. ولی منتقدان سینمایی می‌گویند شاید چنین آرزویی برای همیشه دوام نداشته باشد و به واقعیت نپیوندد. اولین عامل منفی برای شک کردن درباره این اظهارنظر خوشبینانه این است که طی یکی دو هفته ‌اخیر، فیلمسازان و تهیه‌کنندگانی که درخواست وام و کمک مالی کرده بودند، با یکسری دست‌اندازهای اداری روبه‌رو شده‌اند.

مسوولان سازمان‌های وام‌دهنده گفته‌اند هنرمندان باید مدتی صبر پیشه کنند و عجله نداشته باشند. اما هیچ‌کس توضیح نمی‌دهد این صبر از نظر زمانی چقدر طول خواهد کشید.

با آن که اهالی صنعت سینمای مکزیک در نگرانی آشکاری به سر می‌برند، این نگرانی هنوز به همکاران بین‌المللی آنها که سرگرم تولید پروژه‌های خود در کشور هستند، سرایت نکرده است. برادران کوئن با آن که فیلمنامه کار جدید خود «گامبیت» را برای لوکیشن‌های تگزاس نوشته بودند، ولی هنگام فیلمبرداری از مکزیک سر درآوردند. کالین فیرث، رباینده اسکار بهترین بازیگر مرد سال برای «سخنرانی پادشاه» در این فیلم با کامرون دیاز همبازی است و آنها همراه بقیه عوامل تولید فیلم سرگرم کار فیلمبرداری در مکزیک هستند.

راب پاریس، تهیه‌کننده این فیلم می‌گوید: برای ما هیچ مشکلی در ارتباط با کار فیلمبرداری و تولید آن پیش نیامده است. مثل همیشه داریم کار خود را انجام می‌دهیم. ما در اینجا از عوامل فنی و تکنیکی محلی خیلی خوبی استفاده می‌کنیم و خوشحالیم که چنین کادر فنی سطح بالایی در اینجا وجود دارد. کار فیلمسازی در مکزیک بسیار راحت‌تر از آمریکا و انگلستان است و ما امیدواریم این امکانات خوب و سطح بالا از هنرمندان و پروژه‌های بین‌المللی دریغ نشود.» عوامل تولید قسمت جدید مجموعه فیلم اکشن و ماجراجویانه «سریع و آتشی» با بازی وین دیزل هم بزودی برای شروع کار فیلمبرداری راهی مکزیک خواهند شد.