داوری در طلاق

اگر در میان بستگان شخص واجد شرایط نبود یا کسی حاضر به داوری نشد یا دسترسی به بستگان و اقوام ممکن نبود زوجین می‌توانند افراد غیرفامیل را به عنوان داور معرفی کنند و اگر قادر به معرفی داور نباشند می‌توانند از دادگاه تقاضای داور کنند که هزینه داوری به عهده متقاضی خواهد بود.

به لحاظ وظیفه سنگینی که به عهده داوران است شرایط خاصی برا‌ی آنان در قانون پیش‌بینی شده از جمله این که داور باید مسلمان بوده و با مسائل شرعی، خانوادگی و اجتماعی آشنایی نسبی داشته باشد و سن او حداقل 40 سال تمام باشد. علاوه بر آن لازم است که متاهل باشد تا از نزدیک با مشکلات زناشویی آشنا بوده و آنها را درک کند. شرط دیگر این که قابل اعتماد و خوشنام باشد، چون افراد معروف به فساد اخلاقی و بدنام نمی‌توانند داوری را به عهده بگیرند.

بلافاصله بعد از معرفی داوران، دادگاه جلسه‌ای برای توجیه وظایف و ارشاد آنها تعیین و مدتی را که داوران طی آن باید نظر خود را اعلام کنند گوشزد می‌کند، ولی اگر داوران در ضمن انجام وظیفه مهلت بیشتری تقاضا کنند در صورتی که دادگاه ضروری بداند مهلت لازم داده می‌شود. داوران موظفند حداقل 2 جلسه با حضور زوجین برگزار کرده و در این جلسات در جهت حل اختلاف و مشکلات آنها تلاش کنند و در صورتی که یکی از زوجین در جلسه حاضر نشد با حضور دیگری اقدام کنند و چنانچه هر دو نفر حاضر نشدند داوران بدون حضور آنها موضوع را بررسی و نظر خود را اعلام کنند. نکته مهم این است که داور برای گشایش مشکل و حل و فصل اختلاف زوجین تعیین می‌شود و داوران باید تمام سعی خود را در این خصوص به کار برده و تلاش کنند تا زوجین در جلسه حضور پیدا کنند تا بتوانند بین آنها مصالحه ایجاد کنند.

قبول داوری در امر مصالحه بین زوجین امر پسندیده‌ای است که خداوند نیز در قرآن کریم به آن تاکید کرده پس توصیه می‌شود این کار توسط کسانی که در امر رفع اختلاف بین زن و شوهر توانایی لازم را دارند انجام شود. موضوع دیگر در مورد تعیین حق‌الزحمه‌ برای داوران است. بر این اساس در صورتی که داوران یا یکی از آنها تقاضای حق‌الزحمه کند دادگاه این حق‌الزحمه را تعیین می‌کند و به شخصی که داور از سوی او انتخاب شده است دستور پرداخت می‌دهد. در مواردی هم که دادگاه لازم بداند که هر کدام از زوجین باید نیمی از حق‌الزحمه را پرداخت کنند، این مبلغ از متقاضی طلاق دریافت می‌شود.