آخرین گلوله آلنده

اطرافیان و نزدیکانش می‌گفتند او خودکشی کرده، آن هم با کلاشینکفی که از فیدل کاسترو هدیه گرفته بود. اکنون اما ایزابل می‌گوید: «عمویم به دلیل شرایط دشواری که در آن قرار داشت، تصمیم گرفت خودکشی کند، پیش از آنکه نیروهای پینوشه او را تحقیر کنند.» تا دو ماه پیش هنوز هم بودند کسانی که با گذشت بیش از سه دهه، روایت خودکشی آلنده را باور نداشتند. اما امروز حکومت شیلی نتایج کالبد‌شکافی را که موید حرف خانواده است، دریافت کرده است: «سالوادور آلنده خودکشی کرده است». «دیوید پریر» متخصص اسلحه‌شناسی بریتانیایی که ازجمله کارشناسان منتخب بررسی پرونده کالبدشکافی جسد آلنده بود، اعلام کرد که سیاست‌مدار سوسیالیست شیلی با یک کلاشینکف خودکار مدل «‌ای. کا. ای» خودکشی کرده است. او اسلحه را زیر چانه خود قرار داده و سپس...

پریر می‌گوید: زخمی بر روی جمجمه آلنده نقش بسته است که حاصل گذر دو گلوله از آن است. ایزابل لحظه شنیدن خبر گفت: ما همه آنچه را که در گزارش آمده بود از قبل می‌دانستیم اما خانواده باز هم این خبر را با نهایت رضایت می‌پذیرد. آلنده در آخرین سخنرانی خود در روز کودتا و مرگ گفت: به یقین این آخرین باری است که با شما سخن می‌گویم. صدای من دیگر به شما نخواهد رسید، اما اهمیتی ندارد. شما سخنان من را خواهید شنید. این سخنان همیشه با شما خواهند بود. حداقل، خاطره شما از من، یادآور کسی خواهد بود که به میهنش وفادار بود … در این لحظه تاریخی، قیمت وفاداریم به مردمم را با جانم پرداخت خواهم کرد. من به شما اطمینان می‌دهم که شعله‌ای که ما اکنون در وجدان بیدار هزاران هزار شیلیایی برمی‌افروزیم، هرگز خاموشی نخواهد گرفت. دشمنان ما قدرت دارند و می‌توانند ما را به خون بکشانند، اما ما بخشی از یک روند اجتماعی هستیم که نه با جنایت و نه با قدرت قابل بازداری نیست. تاریخ از آن ماست و تاریخ را مردم می‌سازند …

مخالفان روایت خودکشی بنیان‌گذار حزب سوسیالیست شیلی می‌گفتند که اسناد و منابع تاریخی و همچنین فیلم‌های مستند حاکی از آنند که آلنده به‌هنگام به توپ بسته‌شدن کاخ ریاست‌جمهوری جان باخت. جسد آلنده بعد از حمله زمینی و هوایی نظامیان به کاخ ریاست‌جمهوری شیلی پیدا شد. بنا بر گزارش رسمی کالبدشکافی جسد آلنده، او به وسیله اسلحه‌ای که دوستش، فیدل کاسترو، رهبر وقت کوبا به او هدیه داده بود، خودکشی کرده بود. در آن زمان پزشک آلنده نتیجه کالبدشکافی را تایید کرد و خانواده او نیز آن را پذیرفتند. اما شماری از هواداران او همچنان بر عقیده خود مبنی بر کشته شدن آلنده توسط سربازان پینوشه پافشاری می‌کردند. آنها می‌گفتند که نیروهای نظامی او را کشته و بر این موضوع سرپوش گذاشته‌اند.

به همین دلیل و بنا به دستور قاضی یک دادگاه در شیلی با موافقت خانواده آلنده، بقایای جسد رییس‌جمهوری سابق شیلی برای تحقیق درباره چگونگی مرگ او از قبر خارج شد و تحقیقات برای پاسخ به این سوال که آیا آلنده خودکشی کرده یا توسط نظامیان به قتل رسیده است، آغاز شد. نبش قبر آلنده که در زمان مرگ ۶۵‌سال داشت، 23 مه انجام شد. سیاست‌مدار مارکسیست از نوامبر 19۷۰ تا سرنگونی و کشته شدنش در کودتای ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۳ رییس‌جمهور شیلی بود. از او به عنوان اولین رییس‌جمهور مارکسیست که با رأی و دموکراسی به قدرت رسید نام می‌برند. بعد از کودتای سال۱۹۷۳، نظامیان شیلی به رهبری ژنرال پینوشه ۱۷‌سال بر این کشور حکمرانی کردند.

منبع-روزنامه شرق