این موزه که در خیابان سیتیر تهران قرار دارد، در مدت زمان 2 سال ساخته شد و سال 1316 هجری شمسی آغاز به کار کرد و به این ترتیب نامش به عنوان نخستین موزه علمی ـ تاریخی ایران ثبت شد.
معماری زیبای موزه نتیجه طراحی آندره گدار فرانسوی و معماری حاج عباسقلی معمارباشی است. این بنا به سبک معماری ایرانی ساخته شده است و طاق کسرای سر در آن، معماری دوره ساسانی را به یاد میآورد.این موزه با ۲۷۴۴ مترمربع زیربنا، شامل 2 بخش موزه «ایران باستان» و موزه «دوران اسلامی» است که در 2 ساختمان مجزا پذیرای بازدیدکنندگان است.آثار و اشیای مختلفی از دوره تاریخی هزاره ششم پیش از میلاد تا دوران اسلامی در این مجموعه نگهداری میشود.
مجموعه آثار موزه حدود 300 هزار شئ از دورههای مختلف تاریخ ایران است؛ از ابزارهای سنگی عصر حجر گرفته تا اشیا و ابزارهای انسان عصر آهن. قدیمیترین شیء تاریخی موزه، تیغههای سنگی «کشف رود» است که از کنار رودخانهای به همین نام در خراسان کشف شده و قدمتش به 600 هزار سال پیش برمیگردد.
ظروف سفالی بهدست آمده از نواحی سیلک کاشان و تپههای اطراف قزوین، ابزار اولیه، زیورآلات گوناگون، مهرهای مختلف و سکههای قدیمی، گاوسنگی چغازنبیل، نقشهایی از تختجمشید، مجسمه بدون سر داریوش و الواح سنگی گوناگون از جمله اشیای تاریخی است که در این موزه به نمایش گذاشته شده است.اما پیکره «مرد نمکی» شاید یکی از جذابترین یافتههای باستانشناسان در ایران باشد که مخاطبان بسیاری را به خود جلب میکند.
مرد نمکی نامی است که به چند مومیایی کشفشده در معدن نمک چهرآباد در استان زنجان داده شدهاست. این چند جسد مربوط به زمان هخامنشی و دو جسد نیز مربوط به اواخر دوران اشکانی است.
زمستان سال ۱۳۷۲، معدنکاران هنگام خاکبرداری و استخراج نمک، به نیمتنه یک جسد برخوردند. این جسد دارای ریش و موی بلند و حلقه گوشوارهای از جنس طلا در گوش چپ بود. باستانشناسان در مورد ظاهر این پیکر گفتهاند احتمالا مرد نمکی از طبقه اشراف تات زبان و یکی از شاهزادگان بودهاست، زیرا روی لباس او جواهرات و زیورآلاتی پیدا شده که مخصوص این طبقه بوده است.
پس اگر سری به این موزه زدید، حتما از مرد نمکی هم دیدن کنید. هر روز از ساعت 9 صبح تا 5 بعدازظهر میتوانید از مرد نمکی و سایر اشیای موزه ملی ایران بازدید کنید.