چهره روز

دونلی یعنی شیرمحمد

حرف‌های پیرمرد جنسش از کلمه‌ها نیست، از واژه‌ها سراغی ندارد، به جایش همه حرف‌هایش نواست، آوا و سازی که به دل و جان مخاطبش می‌نشیند. شیرمحمد کمتر حرف می‌زند و می‌گوید که با این ساز بهتر می‌تواند حرف‌هایش را بگوید. صدای سازش بهشتی است، همین است که محسن امیریوسفی، کارگردان سینما می‌گوید دلیل اصلی این‌که روی صحنه‌های فصل بهشت در فیلم «آتشکار» صدای ساز شیرمحمد را گذاشتم، این بود که صدای سازش تداعی فضای بهشت در این فیلم است. یک دوست و یار و همراه همیشگی دارد و آن هم سازش است. خودش می‌گوید: «دونلی یعنی شیرمحمد» به گواه ویکی پدیا حالا 80 ساله است؛ چراکه خودش شناسنامه‌ای ندارد و جالب این‌که هنوز هم نمی‌داند که سن واقعی‌اش چقدر است.

کد خبر: ۳۹۶۴۵۳

شیرمحمد در سنین کودکی به امید یافتن کار، راهی پاکستان می‌شود، به هر حال دست تقدیر او را با نوازنده‌ای نی نواز آشنا می‌کند. آن نوازنده هم عشق نی را به جان او می‌اندازد و شروع می‌کند به یاد گرفتن تا جایی که شیرمحمد یکی از ستاره‌های درخشان هر جشنواره داخلی و خارجی می‌شود. چقدر دل‌انگیز است وقتی که آن پارچه مخصوص را به پاهایش می‌بندد و کلاه کوچکش را جابه‌جا می‌کند و آماده می‌شود برای نواختن. روایتی که در نوع نواختن او وجود دارد، ما را به دنیای شن‌های روان و هوهوی باد دعوت می‌کند. سیر و سلوکی که اسپندار با سازش طی می‌کند، هیچ تنهایی را برنمی‌تابد. تمام تصاویر ریز و درشت قافله شترها و ساربانان گردآلود، قافله‌های اجدادی، روح یک ملت نازنین، همگی و همگی در نوای ساز او حضور دارند. شیرمحمد گویی از عمق تاریخ سرزمینش می‌آید؛ امیدوار، پابرجا و دست‌های همیشه پینه بسته.

شیرمحمد اسپندار، تنها دونلی‌نواز ایران، دیروز و همزمان با مراسم اختتامیه هفته فرهنگی سیستان و بلوچستان، در برج میلاد نواخت و صدای سازش بعد از چندین سال در تهران به صدا درآمد. او موفق به کسب دکترای افتخاری موسیقی سنتی از کشور فرانسه و چندین دیپلم افتخار نوازندگی در ایران شده است.