در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
رسولی و همکارانش این روزها که آرامآرام به پایان سال نزدیک میشویم روزهای شلوغی را پشت سر میگذارند و بعد از برگزاری این جایزه کنگره سراسری شعر دفاع مقدس را به میزبانی استان یزد پیش رو دارند و سپس جشنواره خاطرهنویسی دفاع مقدس را برگزار خواهند کرد ؛ جشنوارهای که در همین گفتوگو رسولی بر اهمیت ویژه آن تاکید میکند و از همه خالقان ارزشها و فرهنگ ایثار و شهادت در دوران دفاع مقدس میخواهد که به موضوع خاطرهنویسی ورود پیدا کنند.
اگر موافق هستید گفتوگو را با یک فلاشبک آغاز کنیم. امروز در حالی آیین پایانی جایزه ادبی یوسف برگزار میشود که این جایزه سال گذشته برگزار نشد و امسال دوباره شاهد برپایی و احیای آن هستیم. دلیل آن وقفه و برپایی دوباره چه بود؟
ما سال گذشته در بنیاد حفظ آثار و نشر ارزشهای دفاع مقدس جایزه ربع قرن کتاب دفاع مقدس را برگزار کردیم که 25 سال جریان نشر ما را در حوزههای مختلف ادبی، هنری، پژوهشی و نظامی مورد ارزیابی و داوری قرار داد که کاری بسیار گسترده و مهم بود و به دلیل حجم بالا و گستردگی کار، تعدادی از برنامههای سالانه و مرسومی که داشتیم را تعطیل کردیم که از جمله همین جایزه ادبی یوسف بود.
اگر اشتباه نکنم سال گذشته جایزه کتاب سال دفاع مقدس را هم برگزار نکردید؟
بله، آن هم دقیقا به همین دلیل بود و امسال آن را به صورت دوسالانه برگزار کردیم.
یعنی به دلیل موازیکاری این تعطیلیها اتفاق افتاد؟
ترافیک بالای کار و بحث بودجه هم البته مطرح بود که باید تامین میشد و به نوعی ما دوست داشتیم این جوایز هم سال گذشته اهدا میشد، اما به دلیل حجم بالا و محدودیتهای بودجه این اتفاق رخ نداد.
الان جایزه ادبی یوسف هم به مانند کتاب سال دفاع مقدس به صورت دوسالانه است؟
ما در جشنواره کتابمان دوسالانه اجرا کردیم چون سال 87 و 88 کتابهایی منتشر شده بود که باید مورد توجه قرار میگرفتند ولی در مورد جایزه ادبی یوسف چون سال گذشته کلا فراخوان نداده بودیم در نتیجه همین یک سال را داوران مورد ارزیابی قرار دادند و فقط یک وقفه داشتیم.
اگر اشتباه نکنم شما در نشست خبری این جایزه گفته بودید یکی از اهداف ما ورود نسل جوان و نوجوان به وادی داستاننویسی و کمککردن به آنها برای ورود به داستان بلندنویسی و بعد رماننویسی است یعنی خود داستان کوتاه که محور اصلی جایزه ادبی یوسف است، چندان جدی نیست؟
نه! منظور من این نبوده است، بلکه داستان کوتاه فینفسه جایگاه مهم خودش را دارد.
چون به نظر میرسد اتفاقا در حوزه رمان و داستان بلند در مقایسه با داستان کوتاه تا به امروز بیشتر کار شده است؟
بله و ما اصلا به همین انگیزه جایزهای به نام یوسف را ویژه داستان کوتاه دفاع مقدس تاسیس کردیم یعنی خودمان داستان کوتاه را به عنوان یک ژانر و قالب مستقل نیاز دیدیم که مورد توجه بیشتری قرار گیرد، اما من فقط اشاره کردم که میتواند این جایزه فرصتی باشد برای افراد نوقلم که خود را بیازمایند و وارد جریان خلق و تولید اثر ادبی بشوند و به طور طبیعی کشف استعدادها و پرورش آنها یکی از اهداف ما بوده است.
آقای رسولی با این که زمان کوتاهی تا پایان سال پیشرو داریم، اما برای شما و همکارانتان این زمان اندک شلوغ و پر حجم از نظر برگزاری کنگره و جایزه است؟
نکته: پیشنهاد میکنم حتما جوانها بخصوص هنرمندان و نویسندگان در کاروانهای راهیاننور حضور داشته باشند چراکه در آشنایی آنها با فضای دوران جنگ نقش مهمی دارد و میتواند در حوزه آفرینش به آنها ایدههای خوبی بدهد
خب ما بعد از جایزه ادبی یوسف که امروز آیین پایانی آن برگزار میشود، کنگره سراسری شعر دفاع مقدس را در استان یزد در اوایل اسفند برگزار خواهیم کرد که کار داوری آن هم بهپایان رسیده و مقدمات برگزاری مطلوب و شایسته هم فراهم شده است؛ البته خود ما هم دوست نداریم که اهدا و برگزاری جوایز متراکم شود.
پس جایزه خاطرهنویسی دفاع مقدس چه شد؟
به همین دلیل یعنی تراکم نداشته باشیم برگزاری آن را به اوایل سال آینده موکول کردیم و همین جا اعلام کنم که استقبال خوبی هم از این جشنواره به عمل آمده است و بیش از 4000 اثر به دبیرخانه ما رسیده است.
یکی از موضوعهایی که برای جشنوارهها و کنگرههای ادبی و هنری با رویکرد به دفاع مقدس چه برای مجموعه شما و چه دیگر مجموعهها مانند وزارت ارشاد یا حوزه هنری همواره حاشیهساز بوده است، مطرح شدن برخی آثاری است که رویکردی ضد جنگ دارند و گاهی با یک موج رسانهای باعث میشوند کل فضای کار مورد تاثیر قرار گیرد به نظر شما فرآیند تولید این آثار چگونه است و اصلا ارزیابی خودتان از مقولهای به نام ادبیات یا سینما یا هنر ضد جنگ چیست؟
ببینید وقتی میگوییم ضدجنگ به مفهوم عام آن ما خودمان هم ضد جنگ هستیم و اصلا با جنگ موافق نیستیم و همواره به دنبال برقراری عدالت، صلح و ثبات جهانی هستیم، اما گاهی این مفهوم ضدجنگ در کشور ما مترادف و هم معنی با زیر سوالبردن ارزشهای دوران دفاع مقدس به کار گرفته میشود که آن هنگام دیگر داستان فرق میکند پس نباید مثلا یک فیلم یا یک شعر یا یک داستان که به دنبال صلح به مفهوم عام آن است را با اثری که میخواهد فرهنگ و ارزشهایی که در دوران جنگ تحمیلی به دست آوردهایم را زیر سوال ببرد اشتباه گرفت. من فکر میکنم 8 سال دوران دفاع مقدس سرشار از خوبیها و زیباییهایی است که بخش بزرگ و عظیمی از آن هنوز بکر و روایت نشده باقیمانده است و بیانصافی است که ما بخواهیم در رخدادی که منبع و سرچشمه خوبیها و ارزشهای فراوانی بوده است بگردیم به اندازه سر سوزنی نکته منفی پیدا کنیم و آن را درقالب اثر هنری بلد کرده یا بزرگش کنیم.
با این حساب شما به عنوان یک مسوول اگر بخواهید به نویسنده، شاعر و هنرمند جوانی که جنگ را از نزدیک لمس نکرده پیشنهادی برای تولید اثر بدهید چه میگویید؟
من اول از کسانی که خودشان خالقان این ارزش و فرهنگ بودهاند خواهش میکنم که سکوت نکنند و خودشان ورود به موضوع کنند اصلا در همین جشنواره خاطرهنویسی دفاع مقدس حضور حداکثری داشته باشند سینه بسیاری از بازماندگان سرافراز جنگ تحمیلی سرشار از داستانها و رخدادهایی است که اگر بازگو و ثبت شود میتواند دستمایه خوبی برای خلق اثر هنری و ادبی باشد که آن رخدادها را ماندگار خواهد کرد و این خاطرهها میتواند منبعی برای تولید اثر توسط جوانان خلاق، نوآور و متعهدی باشد که میخواهند درباره دفاع مقدس کشورشان فعالیت ادبی و هنری داشته باشند.
نکته دیگر این که من پیشنهاد میکنم حتما جوانها بخصوص هنرمندان و نویسندگان در کاروانهای راهیان نور حضور داشته باشند چراکه در آشنایی آنها با فضای دوران جنگ نقش مهمی دارد و میتواند در حوزه آفرینش به آنها ایدههای خوبی بدهد.
سینا علیمحمدی
گروه فرهنگ و هنر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: